ಭಗವದ್ಗೀತೆ 13.12 ಅರ್ಥ: ಜ್ಞೇಯಂ ಯತ್ತತ್ಪ್ರವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ

‘ಅನಾದಿಮತ್ಪರಂ’ ಎಂಬುದನ್ನು ಹೇಗೆ ಬಿಡಿಸಬೇಕು ಎಂಬಲ್ಲಿ ಚರ್ಚೆ ಇದೆ. ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು ‘ಅನಾದಿಮತ್ ಪರಂ’ ಎಂದು ಓದುತ್ತಾರೆ, ‘ಮತ್’ ಪ್ರತ್ಯಯ ಶ್ಲೋಕದ ಛಂದಸ್ಸನ್ನು ತುಂಬಲು ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ‘ಅನಾದಿ ಮತ್ಪರಂ’, ನಾನೇ ಪರವಾಗಿರುವ, ಎಂದು ಕೆಲವರು ಬಿಡಿಸುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ದಾಖಲಿಸಿ ಅದನ್ನು ಒಪ್ಪುವುದಿಲ್ಲ: ಇಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮವನ್ನು ಎಲ್ಲ ವಿಶೇಷಗಳ ನಿಷೇಧದಿಂದಲೇ ತಿಳಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ, ‘ನ ಸತ್ತನ್ನಾಸದುಚ್ಯತೇ’. ಪದಗಳು ಜಾತಿ, ಗುಣ, ಕ್ರಿಯೆ, ಸಂಬಂಧಗಳ ಮೂಲಕ ಅರ್ಥ ಕೊಡುತ್ತವೆ, ಬ್ರಹ್ಮಕ್ಕೆ ಅವು ಯಾವುವೂ ಇಲ್ಲ, ಆದ್ದರಿಂದ ಅದು ಸತ್ ಎಂದೂ ಅಸತ್ ಎಂದೂ ಹೇಳಲಾಗದ್ದು.

How to divide ‘anadimatparam’ is a matter of debate. Shankara reads ‘anadimat param’, and says the suffix ‘mat’ serves to fill the metre. He records that some divide it as ‘anadi matparam’, having me as the highest, and does not accept this: here Brahman is to be taught only by negating every particular, ‘na sat tan nasad uchyate’. Words convey meaning through class, quality, action and relation, and Brahman has none of these, so it cannot be called either being or non-being.

ರಾಮಾನುಜಾಚಾರ್ಯರು ಅದೇ ‘ಅನಾದಿ ಮತ್ಪರಂ’ ವಿಭಜನೆಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅವರಿಗೆ ಇಲ್ಲಿನ ‘ಬ್ರಹ್ಮ’ ಪ್ರತ್ಯಗಾತ್ಮ, ಜೀವನ ಸ್ವರೂಪ: ಹುಟ್ಟಿಲ್ಲದ್ದು, ಭಗವಂತನ ಶರೀರವಾಗಿ ಅವನನ್ನೇ ಪರವಾಗಿ ಹೊಂದಿರುವುದು. ಅದು ಕರ್ಮದಿಂದ ದೇವ ಮನುಷ್ಯ ಮೊದಲಾದ ಕಾರ್ಯರೂಪದಲ್ಲಿಲ್ಲವಾದ್ದರಿಂದ ‘ಸತ್’ ಅಲ್ಲ, ಕಾರಣರೂಪದಲ್ಲಿಲ್ಲವಾದ್ದರಿಂದ ‘ಅಸತ್’ ಅಲ್ಲ. ಮಧ್ವಾಚಾರ್ಯರು ‘ಅನಾದಿಮತ್’ ಪದವನ್ನೇ ಬಿಡಿಸುತ್ತಾರೆ: ಆದಿಯುಳ್ಳ ದೇಹವಿಲ್ಲದ್ದು, ಇಲ್ಲವಾದರೆ ‘ಅನಾದಿ’ ಎಂದೇ ಸಾಕಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಈ ಭೇದಗಳ ಬಗ್ಗೆ ತೀರ್ಪು ಕೊಡುವುದು ಈ ಪುಟದ ಕೆಲಸವಲ್ಲ.

Ramanuja accepts that very division, ‘anadi matparam’. For him the ‘Brahman’ here is the inner self, the nature of the jiva: unborn, and, being the Lord’s body, having him as its highest. It is not ‘sat’, since it is not in the effect state of god, human and so on brought about by karma, and not ‘asat’, since it is not in the causal state. Madhva explains the word ‘anadimat’ itself: without a body that has a beginning, for otherwise ‘anadi’ alone would have sufficed. It is not the work of this page to judge between these differences.

ಆಧಾರ: ಹಲವು ಮೂಲಗಳು. ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಕಾರರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ಅರ್ಥಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ.

Sources: several. Where commentators differ, both readings are given here.

ಕೆಲವು ಸತ್ಯಗಳು ಪದಗಳ ಬಲೆಗೆ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ. ‘ಸತ್ ಅಲ್ಲ, ಅಸತ್ ಅಲ್ಲ’ ಎಂಬ ಮಾತು ಭಾಷೆಯ ಮಿತಿಯನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುವ ವಿನಯ.

Some truths do not fall into the net of words. ‘Neither being nor non-being’ is the humility of admitting the limits of language.

ಇನ್ನೊಬ್ಬರ ನೋವನ್ನೂ ನಾವು ಪೂರ್ತಿಯಾಗಿ ಮಾತಿನಲ್ಲಿ ಹಿಡಿಯಲಾರೆವು. ಅದಕ್ಕೇ ನೋವನ್ನು ಅಳೆಯುವಾಗ ವೈದ್ಯರು ರೋಗಿಯ ಮಾತನ್ನೇ ಮುಖ್ಯ ಆಧಾರವಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ, ಹೊರಗಿನಿಂದ ನೋಡಿ ತೀರ್ಮಾನಿಸುವುದಿಲ್ಲ.

We cannot fully hold even another’s pain in words. That is why, in assessing pain, doctors take the patient’s own report as the main guide, rather than judging from the outside.