ಶ್ಲೋಕ (ಕನ್ನಡ)
ಯಸ್ಮಾನ್ನೋದ್ವಿಜತೇ ಲೋಕೋ ಲೋಕಾನ್ನೋದ್ವಿಜತೇ ಚ ಯಃ।
ಹರ್ಷಾಮರ್ಷಭಯೋದ್ವೇಗೈರ್ಮುಕ್ತೋ ಯಃ ಸ ಚ ಮೇ ಪ್ರಿಯಃ ॥ 15 ॥
ಶ್ಲೋಕ (ದೇವನಾಗರಿ)
यस्मान्नोद्विजते लोको लोकान्नोद्विजते च यः।
हर्षामर्षभयोद्वेगैर्मुक्तो यः स च मे प्रियः ॥ 15 ॥
ಶ್ಲೋಕ (English IAST)
yasmānnodvijate loko lokānnodvijate ca yaḥ|
harṣāmarṣabhayodvegairmukto yaḥ sa ca me priyaḥ || 15 ||
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ಯಸ್ಮಾತ್ ಲೋಕಃ ನ ಉದ್ವಿಜತೇ (यस्मात् लोकः न उद्विजते, yasmāt lokaḥ na udvijate) = ಯಾರಿಂದ ಜನರು ಕಳವಳಗೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲವೋ (one by whom the world is not disturbed)
- ಯಃ ಚ ಲೋಕಾತ್ ನ ಉದ್ವಿಜತೇ (यः च लोकात् न उद्विजते, yaḥ ca lokāt na udvijate) = ಯಾರು ಜನರಿಂದ ಕಳವಳಗೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲವೋ (and who is not disturbed by the world)
- ಹರ್ಷಾಮರ್ಷಭಯೋದ್ವೇಗೈಃ ಮುಕ್ತಃ (हर्षामर्षभयोद्वेगैः मुक्तः, harṣāmarṣabhayodvegaiḥ muktaḥ) = ಹರ್ಷ, ಅಸಹನೆ, ಭಯ, ಉದ್ವೇಗಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನೋ (free from elation, intolerance, fear and agitation)
- ಯಃ ಸಃ ಚ ಮೇ ಪ್ರಿಯಃ (यः सः च मे प्रियः, yaḥ saḥ ca me priyaḥ) = ಅವನೂ ನನಗೆ ಪ್ರಿಯ (he too is dear to me)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ಯಾರಿಂದ ಜನರು ಕಳವಳಗೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲವೋ, ಯಾರು ಜನರಿಂದ ಕಳವಳಗೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲವೋ, ಯಾರು ಹರ್ಷ, ಅಸಹನೆ, ಭಯ, ಉದ್ವೇಗಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನೋ ಅವನೂ ನನಗೆ ಪ್ರಿಯ.
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
One by whom the world is not disturbed and who is not disturbed by the world, who is free from elation, intolerance, fear and agitation, he too is dear to me.
ಶ್ಲೋಕ 12.15ರ ವಿವರಣೆContext and commentary on verse 12.15
ಎರಡು ದಿಕ್ಕಿನ ಶಾಂತಿ: ಅವನಿಂದ ಯಾರಿಗೂ ಆತಂಕವಿಲ್ಲ, ಯಾರಿಂದಲೂ ಅವನಿಗೆ ಆತಂಕವಿಲ್ಲ. ರಾಮಾನುಜಾಚಾರ್ಯರು ಇದನ್ನು ನಡವಳಿಕೆಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಬಿಡಿಸುತ್ತಾರೆ: ಲೋಕಕ್ಕೆ ಆತಂಕ ಹುಟ್ಟಿಸುವ ಯಾವ ಕೆಲಸವನ್ನೂ ಅವನು ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ. ಅವನು ಯಾರನ್ನೂ ವಿರೋಧಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬ ನಿಶ್ಚಯದಿಂದ ಲೋಕವೂ ಅವನಿಗೆ ಆತಂಕ ಹುಟ್ಟಿಸುವ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ.
Peace in two directions: no one is troubled by him, and he is troubled by no one. Ramanuja unfolds this at the level of conduct: he does nothing that troubles the world. And since the world is sure that he opposes no one, it too does nothing to trouble him.
ನಾಲ್ಕು ಭಾವಗಳ ಅರ್ಥಗಳು ಸೂಕ್ಷ್ಮ. ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರಿಗೆ ‘ಹರ್ಷ’ ಎಂದರೆ ಪ್ರಿಯವಾದದ್ದು ಸಿಕ್ಕಾಗ ರೋಮಾಂಚನ, ಕಣ್ಣೀರು ಮೊದಲಾದ ಗುರುತುಗಳೊಡನೆ ಬರುವ ಉಕ್ಕು, ‘ಅಮರ್ಷ’ ಅಸಹಿಷ್ಣುತೆ, ‘ಭಯ’ ತ್ರಾಸ, ‘ಉದ್ವೇಗ’ ಕಳವಳ. ಶ್ರೀಧರ ಸ್ವಾಮಿಗಳು ‘ಅಮರ್ಷ’ಕ್ಕೆ ನಿಖರವಾದ ಅರ್ಥ ಕೊಡುತ್ತಾರೆ: ಇನ್ನೊಬ್ಬರ ಲಾಭವನ್ನು ಸಹಿಸಲಾಗದಿರುವುದು, ಅಂದರೆ ಅಸೂಯೆ. ಮಧ್ವಾಚಾರ್ಯರ ವಿವರಣೆ ನಮ್ಮ ಮೂಲ ಪಠ್ಯದಲ್ಲಿ ಈ ಶ್ಲೋಕಕ್ಕೆ ಇಲ್ಲ.
The senses of the four feelings are subtle. For Shankara ‘harsha’ is the surge that comes on gaining something dear, with signs such as hair standing on end and tears, ‘amarsha’ is intolerance, ‘bhaya’ dread, ‘udvega’ agitation. Sridhara Swami gives ‘amarsha’ a precise sense: being unable to bear another’s gain, that is, envy. Madhva’s comment on this verse is not in our source text.
ಆಧಾರ: ಹಲವು ಮೂಲಗಳು. ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಕಾರರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ಅರ್ಥಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ.
Sources: several. Where commentators differ, both readings are given here.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ವೈದ್ಯರಿಗೆ ಈ ಶ್ಲೋಕ ಒಂದು ಕನ್ನಡಿ. ರೋಗಿಯನ್ನು ಹೆದರಿಸದ ವೈದ್ಯ, ರೋಗಿಯ ಕೋಪಕ್ಕೂ ತಾನು ಕದಲದ ವೈದ್ಯ, ಇಬ್ಬರಿಗೂ ಆಸ್ಪತ್ರೆ ಶಾಂತ ಜಾಗವಾಗುತ್ತದೆ.
For doctors this verse is a mirror. A doctor who does not frighten the patient, and who is not shaken by the patient’s anger either, makes the hospital a calm place for both.
ಇನ್ನೊಬ್ಬರ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಕಂಡಾಗ ಒಳಗೆ ಏಳುವ ಕಹಿಯನ್ನು ಗಮನಿಸಿ ಹೆಸರಿಸುವುದೇ ಅದರಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆಯ ಮೊದಲ ಹೆಜ್ಜೆ.
Noticing and naming the bitterness that rises within at another’s success is the first step to freedom from it.
ಪಾಠದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪೋ ಬೇರೆ ಪಾಠಾಂತರವೋ ಕಂಡಿತೇ? ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿ.
Noticed a mistake or a different reading? Tell us.
ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬರೆಯಿರಿ