ಶ್ಲೋಕ (ಕನ್ನಡ)
ಉದಾಸೀನವದಾಸೀನೋ ಗುಣೈರ್ಯೋ ನ ವಿಚಾಲ್ಯತೇ।
ಗುಣಾ ವರ್ತಂತ ಇತ್ಯೇವ ಯೋಽವತಿಷ್ಠತಿ ನೇಂಗತೇ ॥ 23 ॥
ಶ್ಲೋಕ (ದೇವನಾಗರಿ)
उदासीनवदासीनो गुणैर्यो न विचाल्यते।
गुणा वर्तन्त इत्येव योऽवतिष्ठति नेङ्गते ॥ 23 ॥
ಶ್ಲೋಕ (English IAST)
udāsīnavadāsīno guṇairyo na vicālyate|
guṇā vartanta ityeva yo’vatiṣṭhati neṅgate || 23 ||
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ಉದಾಸೀನವತ್ ಆಸೀನಃ (उदासीनवत् आसीनः, udāsīnavat āsīnaḥ) = ಉದಾಸೀನನಂತೆ ಕುಳಿತಿರುವ (sitting like one unconcerned)
- ಯಃ ಗುಣೈಃ ನ ವಿಚಾಲ್ಯತೇ (यः गुणैः न विचाल्यते, yaḥ guṇaiḥ na vicālyate) = ಗುಣಗಳಿಂದ ಯಾರು ಕದಲುವುದಿಲ್ಲವೋ (who is not shaken by the gunas)
- ಗುಣಾಃ ವರ್ತಂತೇ ಇತಿ ಏವ (गुणाः वर्तन्ते इति एव, guṇāḥ vartante iti eva) = ಗುಣಗಳು ತಮ್ಮ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿವೆ ಎಂದು (knowing ‘it is the gunas that are at work’)
- ಯಃ ಅವತಿಷ್ಠತಿ ನ ಇಂಗತೇ (यः अवतिष्ठति न इङ्गते, yaḥ avatiṣṭhati na iṅgate) = ಯಾರು ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ನಿಲ್ಲುತ್ತಾನೋ, ಅಲುಗಾಡುವುದಿಲ್ಲವೋ (who stays firm and does not waver)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ಯಾರು ಉದಾಸೀನನಂತೆ ಕುಳಿತು ಗುಣಗಳಿಂದ ಕದಲುವುದಿಲ್ಲವೋ, ‘ಗುಣಗಳು ತಮ್ಮ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿವೆ’ ಎಂದು ತಿಳಿದು ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ನಿಲ್ಲುತ್ತಾನೋ, ಅಲುಗಾಡುವುದಿಲ್ಲವೋ…
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
One who sits like one unconcerned and is not shaken by the gunas, who stays firm, knowing ‘it is the gunas that are at work’, and does not waver…
ಶ್ಲೋಕ 14.23ರ ವಿವರಣೆContext and commentary on verse 14.23
ಶ್ರೀಧರ ಸ್ವಾಮಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಇಲ್ಲಿಂದ ಮೂರು ಶ್ಲೋಕಗಳು ಇತರರೂ ಕಾಣಬಹುದಾದ ಗುರುತುಗಳು, ಅರ್ಜುನನ ಎರಡನೆಯ ಪ್ರಶ್ನೆ ‘ಕಿಮಾಚಾರಃ’ ಗೆ ಉತ್ತರ. ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು ‘ಉದಾಸೀನ’ವನ್ನು ಯಾರ ಪಕ್ಷವನ್ನೂ ಹಿಡಿಯದವನು ಎಂದು ಬಿಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ಗುಣಗಳು ದೇಹ, ಇಂದ್ರಿಯ, ವಿಷಯಗಳ ಆಕಾರದಲ್ಲಿ ಪರಸ್ಪರ ವರ್ತಿಸುತ್ತವೆ ಎಂದು ತಿಳಿದವನು ವಿವೇಕದ ನೆಲೆಯಿಂದ ಕದಲುವುದಿಲ್ಲ. ಇದು ‘ಗುಣಾ ಗುಣೇಷು ವರ್ತಂತೇ’ (3.28) ಮಾತಿನ ಪ್ರತಿಧ್ವನಿ.
According to Sridhara Swami the three verses from here give marks that others can also see, the answer to Arjuna’s second question, ‘what is his conduct?’ Shankara takes ‘udasina’ as one who takes no one’s side. One who knows that the gunas act upon one another in the form of body, senses and objects does not move from the ground of discernment. This echoes ‘guna guneshu vartante’ (3.28).
ರಾಮಾನುಜಾಚಾರ್ಯರು ಅವನ ಉದಾಸೀನತೆಗೆ ಕಾರಣ ಕೊಡುತ್ತಾರೆ: ಗುಣಗಳಿಗಿಂತ ಬೇರೆಯಾದ ಆತ್ಮವನ್ನು ಕಾಣುವುದರಲ್ಲೇ ತೃಪ್ತನಾದ್ದರಿಂದ ಬೇರೆಡೆ ಉದಾಸೀನ. ದ್ವೇಷ ಬಯಕೆಗಳ ಮೂಲಕ ಗುಣಗಳು ಅವನನ್ನು ಕದಲಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಗುಣಗಳು ತಮ್ಮ ಬೆಳಕು ಮೊದಲಾದ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿವೆ ಎಂದು ಚಿಂತಿಸಿ ಅವನು ಸುಮ್ಮನೆ ನೆಲೆಸುತ್ತಾನೆ. ಮಧ್ವಾಚಾರ್ಯರ ವಿವರಣೆ ನಮ್ಮ ಮೂಲ ಪಠ್ಯದಲ್ಲಿ ಈ ಶ್ಲೋಕಕ್ಕೆ ಇಲ್ಲ.
Ramanuja gives the reason for his unconcern: being content in seeing the self as other than the gunas, he is unconcerned with anything else. The gunas do not move him through aversion and desire. Reflecting that the gunas are busy with their own works such as light, he stays quiet. Madhva’s comment on this verse is not in our source text.
ಆಧಾರ: ಹಲವು ಮೂಲಗಳು. ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಕಾರರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ಅರ್ಥಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ.
Sources: several. Where commentators differ, both readings are given here.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
‘ಉದಾಸೀನ’ ಎಂದರೆ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯವಲ್ಲ. ಕ್ರೀಡೆಯ ತೀರ್ಪುಗಾರ ಆಟವನ್ನು ಗಮನವಿಟ್ಟು ನೋಡುತ್ತಾನೆ, ಆದರೆ ಯಾವ ತಂಡದ ಪರವೂ ಅಲ್ಲ. ಆ ಸಮತೋಲನವೇ ಇಲ್ಲಿನ ಚಿತ್ರ.
‘Udasina’ does not mean careless. A referee watches the game closely but is on no team’s side. That balance is the picture here.
ಕೋಪದ ಅಲೆ ಏರಿದಾಗ ‘ಇದು ಗುಣಗಳ ಕೆಲಸ, ಸ್ವಲ್ಪ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಇಳಿಯುತ್ತದೆ’ ಎಂದು ನೋಡುತ್ತಾ ಕಾಯುವುದು, ತಕ್ಷಣ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸದಿರುವುದು, ಅನೇಕ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಉಳಿಸುತ್ತದೆ.
When a wave of anger rises, waiting and watching, ‘this is the work of the gunas, it will subside in a while’, and not reacting at once, saves many relationships.
ಪಾಠದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪೋ ಬೇರೆ ಪಾಠಾಂತರವೋ ಕಂಡಿತೇ? ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿ.
Noticed a mistake or a different reading? Tell us.
ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬರೆಯಿರಿ