ಶ್ಲೋಕ (ಕನ್ನಡ)
ಸಮದುಃಖಸುಖಃ ಸ್ವಸ್ಥಃ ಸಮಲೋಷ್ಟಾಶ್ಮಕಾಂಚನಃ।
ತುಲ್ಯಪ್ರಿಯಾಪ್ರಿಯೋ ಧೀರಸ್ತುಲ್ಯನಿಂದಾತ್ಮಸಂಸ್ತುತಿಃ ॥ 24 ॥
ಶ್ಲೋಕ (ದೇವನಾಗರಿ)
समदुःखसुखः स्वस्थः समलोष्टाश्मकाञ्चनः।
तुल्यप्रियाप्रियो धीरस्तुल्यनिन्दात्मसंस्तुतिः ॥ 24 ॥
ಶ್ಲೋಕ (English IAST)
samaduḥkhasukhaḥ svasthaḥ samaloṣṭāśmakāñcanaḥ|
tulyapriyāpriyo dhīrastulyanindātmasaṃstutiḥ || 24 ||
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ಸಮದುಃಖಸುಖಃ ಸ್ವಸ್ಥಃ (समदुःखसुखः स्वस्थः, samaduḥkhasukhaḥ svasthaḥ) = ಸುಖ ದುಃಖಗಳಲ್ಲಿ ಸಮನು, ತನ್ನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದವನು (even in pain and pleasure, abiding in the self)
- ಸಮಲೋಷ್ಟಾಶ್ಮಕಾಂಚನಃ (समलोष्टाश्मकाञ्चनः, samaloṣṭāśmakāñcanaḥ) = ಮಣ್ಣಿನ ಹೆಂಟೆ, ಕಲ್ಲು, ಚಿನ್ನ ಸಮವಾಗಿ ಕಾಣುವವನು (to whom a clod, a stone and gold are alike)
- ತುಲ್ಯಪ್ರಿಯಾಪ್ರಿಯಃ ಧೀರಃ (तुल्यप्रियाप्रियः धीरः, tulyapriyāpriyaḥ dhīraḥ) = ಪ್ರಿಯ ಅಪ್ರಿಯಗಳು ಸಮವಾದ ಧೀರ (the steadfast one, alike to the dear and the unwelcome)
- ತುಲ್ಯನಿಂದಾತ್ಮಸಂಸ್ತುತಿಃ (तुल्यनिन्दात्मसंस्तुतिः, tulyanindātmasaṃstutiḥ) = ತನ್ನ ನಿಂದೆ ಸ್ತುತಿಗಳು ಸಮವಾದವನು (alike in blame and in praise of himself)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ಸುಖ ದುಃಖಗಳಲ್ಲಿ ಸಮನಾದ, ತನ್ನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ, ಮಣ್ಣಿನ ಹೆಂಟೆ, ಕಲ್ಲು, ಚಿನ್ನ ಸಮವಾಗಿ ಕಾಣುವ, ಪ್ರಿಯ ಅಪ್ರಿಯಗಳಲ್ಲಿ ಸಮನಾದ, ಧೀರನಾದ, ತನ್ನ ನಿಂದೆ ಸ್ತುತಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಮನಾದ…
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
Even in pain and pleasure, abiding in the self, to whom a clod, a stone and gold are alike, alike to the dear and the unwelcome, steadfast, alike in blame and in praise of himself…
ಶ್ಲೋಕ 14.24ರ ವಿವರಣೆContext and commentary on verse 14.24
‘ಸ್ವಸ್ಥ’ ಪದ ಇಲ್ಲಿ ಸುಂದರ. ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರಿಗೆ ಅದು ‘ಸ್ವೇ ಆತ್ಮನಿ ಸ್ಥಿತಃ’, ತನ್ನ ಆತ್ಮದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದವನು, ಪ್ರಸನ್ನನು. ಶ್ರೀಧರ ಸ್ವಾಮಿಗಳು ಕಾರಣ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತಾರೆ: ಅವನು ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲೇ ನೆಲೆಸಿರುವುದರಿಂದಲೇ ಸುಖ ದುಃಖ ಸಮ, ಅದರಿಂದಲೇ ಹೆಂಟೆ, ಕಲ್ಲು, ಚಿನ್ನ ಸಮ. ‘ಧೀರ’ ಅವರಿಗೆ ಬುದ್ಧಿವಂತ.
The word ‘svastha’ is lovely here. For Shankara it is ‘sve atmani sthitah’, established in his own Self, serene. Sridhara Swami shows the chain of cause: because he abides in his own nature, pleasure and pain are alike to him, and because of that a clod, a stone and gold are alike. ‘Dhira’ for him means wise.
ರಾಮಾನುಜಾಚಾರ್ಯರು ‘ಸ್ವಸ್ಥ’ವನ್ನು ಹೀಗೆ ಬಿಡಿಸುತ್ತಾರೆ: ತನ್ನ ಆತ್ಮವೊಂದೇ ಪ್ರಿಯವಾದ್ದರಿಂದ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಬೇರೆಯಾದ ಮಕ್ಕಳ ಜನನ ಮರಣಗಳಂಥ ಸುಖ ದುಃಖಗಳಲ್ಲಿ ಸಮಚಿತ್ತನು. ಅದರಿಂದಲೇ ಹೆಂಟೆ ಕಲ್ಲು ಚಿನ್ನಗಳು ಸಮ, ಪ್ರಿಯ ಅಪ್ರಿಯಗಳು ಸಮ. ಅವರು ಈ ಮತ್ತು ಮುಂದಿನ ಶ್ಲೋಕವನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೆ ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮಧ್ವಾಚಾರ್ಯರು ಸಮತೆಯ ಅರ್ಥವನ್ನು ಹಿಂದೆಯೇ ಹೇಳಿದ್ದೇವೆ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.
Ramanuja unfolds ‘svastha’ like this: since his own self alone is dear to him, he is even-minded in joys and sorrows other than it, such as the births and deaths of children. From that come a clod, stone and gold being alike, and the dear and unwelcome being alike. He explains this and the next verse together. Madhva says the sense of evenness has been given earlier.
ಆಧಾರ: ಹಲವು ಮೂಲಗಳು. ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಕಾರರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ಅರ್ಥಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ.
Sources: several. Where commentators differ, both readings are given here.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ಆಯುರ್ವೇದದಲ್ಲಿ ‘ಸ್ವಸ್ಥ’ ಎಂದರೆ ಆರೋಗ್ಯವಂತ. ‘ತನ್ನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವುದೇ ಆರೋಗ್ಯ’ ಎಂಬ ಈ ಪದದ ಅರ್ಥ ದೇಹ ಮನಸ್ಸು ಎರಡಕ್ಕೂ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ.
In Ayurveda ‘svastha’ means healthy. The sense of the word, ‘health is abiding in oneself’, applies to both body and mind.
‘ತುಲ್ಯನಿಂದಾತ್ಮಸಂಸ್ತುತಿ’. ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮದ ‘ಲೈಕ್’ಗಳು ಮತ್ತು ಟೀಕೆಗಳು ಮನಸ್ಸನ್ನು ಏರಿಳಿಸುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳಿಗೆ ಕೊಡುವ ಸಮಯವನ್ನು ಮಿತಗೊಳಿಸುವುದು ಈ ಸಮತೆಯ ಕಡೆಗಿನ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಹೆಜ್ಜೆ.
‘Tulyanindatmasamstuti’, alike in blame and praise. The likes and the criticism of social media send the mind up and down. Limiting the time we give them is a small step towards this evenness.
ಪಾಠದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪೋ ಬೇರೆ ಪಾಠಾಂತರವೋ ಕಂಡಿತೇ? ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿ.
Noticed a mistake or a different reading? Tell us.
ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬರೆಯಿರಿ