ಶ್ಲೋಕ (ಕನ್ನಡ)
ಅರ್ಜುನ ಉವಾಚ
ಕಥಂ ಭೀಷ್ಮಮಹಂ ಸಂಖ್ಯೇ ದ್ರೋಣಂ ಚ ಮಧುಸೂದನ।
ಇಷುಭಿಃ ಪ್ರತಿಯೋತ್ಸ್ಯಾಮಿ ಪೂಜಾರ್ಹಾವರಿಸೂದನ ॥ 4 ॥
ಶ್ಲೋಕ (ದೇವನಾಗರಿ)
अर्जुन उवाच
कथं भीष्ममहं सङ्ख्ये द्रोणं च मधुसूदन।
इषुभिः प्रतियोत्स्यामि पूजार्हावरिसूदन ॥ 4 ॥
ಶ್ಲೋಕ (English IAST)
arjuna uvāca
kathaṃ bhīṣmamahaṃ saṅkhye droṇaṃ ca madhusūdana|
iṣubhiḥ pratiyotsyāmi pūjārhāvarisūdana || 4 ||
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ಅರ್ಜುನ ಉವಾಚ (अर्जुन उवाच, arjuna uvāca) = ಅರ್ಜುನ ಹೇಳಿದನು (Arjuna said)
- ಕಥಮ್ (कथम्, katham) = ಹೇಗೆ (how)
- ಭೀಷ್ಮಮ್ (भीष्मम्, bhīṣmam) = ಭೀಷ್ಮರನ್ನು (Bhishma)
- ಅಹಮ್ (अहम्, aham) = ನಾನು (I)
- ಸಂಖ್ಯೇ (सङ्ख्ये, saṅkhye) = ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ (in battle)
- ದ್ರೋಣಮ್ (द्रोणम्, droṇam) = ದ್ರೋಣರನ್ನು (Drona)
- ಚ (च, ca) = ಮತ್ತು (and)
- ಮಧುಸೂದನ (मधुसूदन, madhusūdana) = ಓ ಮಧುಸೂದನ (O Madhusudana)
- ಇಷುಭಿಃ (इषुभिः, iṣubhiḥ) = ಬಾಣಗಳಿಂದ (with arrows)
- ಪ್ರತಿಯೋತ್ಸ್ಯಾಮಿ (प्रतियोत्स्यामि, pratiyotsyāmi) = ಎದುರಿಸಿ ಹೋರಾಡಲಿ (shall I fight against)
- ಪೂಜಾರ್ಹೌ (पूजार्हौ, pūjārhau) = ಪೂಜೆಗೆ ಅರ್ಹರಾದ ಇಬ್ಬರನ್ನು (the two who deserve worship)
- ಅರಿಸೂದನ (अरिसूदन, arisūdana) = ಓ ಶತ್ರುನಾಶಕ (O slayer of enemies)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ಅರ್ಜುನ ಹೇಳಿದನು: ಮಧುಸೂದನ, ಪೂಜೆಗೆ ಅರ್ಹರಾದ ಭೀಷ್ಮರನ್ನೂ ದ್ರೋಣರನ್ನೂ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಬಾಣಗಳಿಂದ ನಾನು ಹೇಗೆ ಎದುರಿಸಲಿ, ಅರಿಸೂದನ?
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
Arjuna said: Madhusudana, how shall I fight with arrows in battle against Bhishma and Drona, who deserve my worship, O slayer of enemies?
ಶ್ಲೋಕ 2.4ರ ವಿವರಣೆContext and commentary on verse 2.4
ಕೃಷ್ಣನ ಕಠಿಣ ಮಾತಿಗೆ ಅರ್ಜುನ ಕುಗ್ಗುವುದಿಲ್ಲ. ತನ್ನ ನಿಲುವಿಗೆ ಹೊಸ ಆಧಾರ ಕೊಡುತ್ತಾನೆ. ಮೊದಲ ಅಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ಅವನ ಕಾರಣ ಬಂಧುನಾಶ ಮತ್ತು ಕುಲಧರ್ಮ. ಇಲ್ಲಿ ಅದು ಇನ್ನಷ್ಟು ಹರಿತವಾಗುತ್ತದೆ: ಪೂಜೆಗೆ ಅರ್ಹರಾದವರ ಮೇಲೆ ಬಾಣ ಬಿಡುವುದು ಹೇಗೆ?
Arjuna does not shrink from Krishna’s harsh words. He gives his position a new ground. In the first chapter his reasons were the ruin of kinsmen and the duties of the family. Here it grows sharper: how can one shoot arrows at men who deserve worship?
ಭೀಷ್ಮ ಮತ್ತು ದ್ರೋಣರ ಹೆಸರುಗಳೇ ಇಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯ. ಇಪ್ಪತ್ತೈದನೆಯ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣ ರಥವನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿದ್ದೂ ಅವರಿಬ್ಬರ ಎದುರಿಗೇ. ಅದಲ್ಲದೆ ಅರ್ಜುನ ಒಂದೇ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಮಧುಸೂದನ ಮತ್ತು ಅರಿಸೂದನ ಎಂದು ಎರಡು ಬಾರಿ ಕರೆಯುತ್ತಾನೆ. ‘ನೀನು ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಕೊಂದವನು, ಆದರೆ ಇವರು ಶತ್ರುಗಳಲ್ಲ’ ಎಂಬ ಧ್ವನಿ ಅದರಲ್ಲಿದೆ ಎಂದು ಹಲವರು ಓದುತ್ತಾರೆ.
The two names matter. In verse 1.25 Krishna halted the chariot in front of exactly these two. Besides, in a single verse Arjuna calls Krishna both Madhusudana and Arisudana. Many read a note in it: you are the slayer of enemies, but these are not enemies.
ಆಧಾರ: ಹಲವು ಮೂಲಗಳು. ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಕಾರರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ಅರ್ಥಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ.
Sources: several. Where commentators differ, both readings are given here.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ನಮಗೆ ಗೌರವ ಕಲಿಸಿದವರನ್ನೇ ಎದುರು ಹಾಕಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾದ ಸನ್ನಿವೇಶ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ. ತಪ್ಪಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಗೊತ್ತಿದ್ದೂ, ಹೇಳುವವರು ನಮ್ಮ ಹಿರಿಯರೇ ಆದಾಗ ಬಾಯಿ ಕಟ್ಟಿಹೋಗುತ್ತದೆ.
Life brings moments when we must stand against the very people who taught us respect. Even when we know something is going wrong, the words stop when the person doing it is our elder.
ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಕಿರಿಯ ವೈದ್ಯರೊಬ್ಬರು ಹಿರಿಯರ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಬೇಕಾದ ಗಳಿಗೆ ಬರುತ್ತದೆ. ಆಗ ಬೇಕಾದ್ದು ಧೈರ್ಯ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಗೌರವವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡೇ ಪ್ರಶ್ನಿಸುವ ಕ್ರಮ. ಅರ್ಜುನನ ಪ್ರಶ್ನೆ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕವಾದದ್ದು. ಗೀತೆ ಅದನ್ನು ತಳ್ಳಿಹಾಕದೆ ಮುಂದೆ ಉತ್ತರಿಸುತ್ತದೆ.
In a hospital a junior doctor sometimes has to question a senior’s decision. What that takes is not only courage but a way of questioning that keeps the respect intact. Arjuna’s question is honest. The Gita does not brush it aside; it answers later.
ಪಾಠದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪೋ ಬೇರೆ ಪಾಠಾಂತರವೋ ಕಂಡಿತೇ? ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿ.
Noticed a mistake or a different reading? Tell us.
ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬರೆಯಿರಿ