ಭಗವದ್ಗೀತೆ, ಮೂರನೆಯ ಅಧ್ಯಾಯ: ಕರ್ಮ ಯೋಗ
ನಲವತ್ತಮೂರು ಶ್ಲೋಕಗಳು. ಕೆಲಸ ಮಾಡಬೇಕೇ ಬಿಡಬೇಕೇ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ಗೀತೆಯ ಉತ್ತರ ಇಲ್ಲಿದೆ.
ಯಾವುದೇ ಶ್ಲೋಕದ ಚೌಕಟ್ಟಿನ ಮೇಲೆ ಒತ್ತಿದರೆ ಅದರ ಪದಶಃ ಅರ್ಥದ ಪುಟ ತೆರೆಯುತ್ತದೆ. ಈ ಅಧ್ಯಾಯದ ಎಲ್ಲ ಶ್ಲೋಕಗಳಿಗೂ ಆ ಪುಟಗಳು ಸಿದ್ಧವಾಗಿವೆ.
ಜ್ಯಾಯಸೀ ಚೇತ್ಕರ್ಮಣಸ್ತೇ ಮತಾ ಬುದ್ಧಿರ್ಜನಾರ್ದನ।
ತತ್ಕಿಂ ಕರ್ಮಣಿ ಘೋರೇ ಮಾಂ ನಿಯೋಜಯಸಿ ಕೇಶವ ॥ 1 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.1ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →2ವ್ಯಾಮಿಶ್ರೇಣೇವ ವಾಕ್ಯೇನ ಬುದ್ಧಿಂ ಮೋಹಯಸೀವ ಮೇ।
ತದೇಕಂ ವದ ನಿಶ್ಚಿತ್ಯ ಯೇನ ಶ್ರೇಯೋಽಹಮಾಪ್ನುಯಾಮ್ ॥ 2 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.2ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →3ಶ್ರೀಭಗವಾನುವಾಚ
ಲೋಕೇಽಸ್ಮಿಂದ್ವಿವಿಧಾ ನಿಷ್ಠಾ ಪುರಾ ಪ್ರೋಕ್ತಾ ಮಯಾನಘ।
ಜ್ಞಾನಯೋಗೇನ ಸಾಂಖ್ಯಾನಾಂ ಕರ್ಮಯೋಗೇನ ಯೋಗಿನಾಮ್ ॥ 3 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.3ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →4ನ ಕರ್ಮಣಾಮನಾರಂಭಾನ್ನೈಷ್ಕರ್ಮ್ಯಂ ಪುರುಷೋಽಶ್ನುತೇ।
ನ ಚ ಸಂನ್ಯಸನಾದೇವ ಸಿದ್ಧಿಂ ಸಮಧಿಗಚ್ಛತಿ ॥ 4 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.4ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →5ನ ಹಿ ಕಶ್ಚಿತ್ಕ್ಷಣಮಪಿ ಜಾತು ತಿಷ್ಠತ್ಯಕರ್ಮಕೃತ್।
ಕಾರ್ಯತೇ ಹ್ಯವಶಃ ಕರ್ಮ ಸರ್ವಃ ಪ್ರಕೃತಿಜೈರ್ಗುಣೈಃ ॥ 5 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.5ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →6ಕರ್ಮೇಂದ್ರಿಯಾಣಿ ಸಂಯಮ್ಯ ಯ ಆಸ್ತೇ ಮನಸಾ ಸ್ಮರನ್।
ಇಂದ್ರಿಯಾರ್ಥಾನ್ವಿಮೂಢಾತ್ಮಾ ಮಿಥ್ಯಾಚಾರಃ ಸ ಉಚ್ಯತೇ ॥ 6 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.6ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →7ಯಸ್ತ್ವಿಂದ್ರಿಯಾಣಿ ಮನಸಾ ನಿಯಮ್ಯಾರಭತೇಽರ್ಜುನ।
ಕರ್ಮೇಂದ್ರಿಯೈಃ ಕರ್ಮಯೋಗಮಸಕ್ತಃ ಸ ವಿಶಿಷ್ಯತೇ ॥ 7 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.7ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →8ನಿಯತಂ ಕುರು ಕರ್ಮ ತ್ವಂ ಕರ್ಮ ಜ್ಯಾಯೋ ಹ್ಯಕರ್ಮಣಃ।
ಶರೀರಯಾತ್ರಾಪಿ ಚ ತೇ ನ ಪ್ರಸಿದ್ಧ್ಯೇದಕರ್ಮಣಃ ॥ 8 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.8ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →9ಯಜ್ಞಾರ್ಥಾತ್ಕರ್ಮಣೋಽನ್ಯತ್ರ ಲೋಕೋಽಯಂ ಕರ್ಮಬಂಧನಃ।
ತದರ್ಥಂ ಕರ್ಮ ಕೌಂತೇಯ ಮುಕ್ತಸಂಗಃ ಸಮಾಚರ ॥ 9 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.9ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →10ಸಹಯಜ್ಞಾಃ ಪ್ರಜಾಃ ಸೃಷ್ಟ್ವಾ ಪುರೋವಾಚ ಪ್ರಜಾಪತಿಃ।
ಅನೇನ ಪ್ರಸವಿಷ್ಯಧ್ವಮೇಷ ವೋಽಸ್ತ್ವಿಷ್ಟಕಾಮಧುಕ್ ॥ 10 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.10ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →11ದೇವಾನ್ಭಾವಯತಾನೇನ ತೇ ದೇವಾ ಭಾವಯಂತು ವಃ।
ಪರಸ್ಪರಂ ಭಾವಯಂತಃ ಶ್ರೇಯಃ ಪರಮವಾಪ್ಸ್ಯಥ ॥ 11 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.11ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →12ಇಷ್ಟಾನ್ಭೋಗಾನ್ಹಿ ವೋ ದೇವಾ ದಾಸ್ಯಂತೇ ಯಜ್ಞಭಾವಿತಾಃ।
ತೈರ್ದತ್ತಾನಪ್ರದಾಯೈಭ್ಯೋ ಯೋ ಭುಂಕ್ತೇ ಸ್ತೇನ ಏವ ಸಃ ॥ 12 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.12ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →13ಯಜ್ಞಶಿಷ್ಟಾಶಿನಃ ಸಂತೋ ಮುಚ್ಯಂತೇ ಸರ್ವಕಿಲ್ಬಿಷೈಃ।
ಭುಂಜತೇ ತೇ ತ್ವಘಂ ಪಾಪಾ ಯೇ ಪಚಂತ್ಯಾತ್ಮಕಾರಣಾತ್ ॥ 13 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.13ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →14ಅನ್ನಾದ್ಭವಂತಿ ಭೂತಾನಿ ಪರ್ಜನ್ಯಾದನ್ನಸಂಭವಃ।
ಯಜ್ಞಾದ್ಭವತಿ ಪರ್ಜನ್ಯೋ ಯಜ್ಞಃ ಕರ್ಮಸಮುದ್ಭವಃ ॥ 14 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.14ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →15ಕರ್ಮ ಬ್ರಹ್ಮೋದ್ಭವಂ ವಿದ್ಧಿ ಬ್ರಹ್ಮಾಕ್ಷರಸಮುದ್ಭವಮ್।
ತಸ್ಮಾತ್ಸರ್ವಗತಂ ಬ್ರಹ್ಮ ನಿತ್ಯಂ ಯಜ್ಞೇ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತಮ್ ॥ 15 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.15ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →16ಏವಂ ಪ್ರವರ್ತಿತಂ ಚಕ್ರಂ ನಾನುವರ್ತಯತೀಹ ಯಃ।
ಅಘಾಯುರಿಂದ್ರಿಯಾರಾಮೋ ಮೋಘಂ ಪಾರ್ಥ ಸ ಜೀವತಿ ॥ 16 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.16ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →17ಯಸ್ತ್ವಾತ್ಮರತಿರೇವ ಸ್ಯಾದಾತ್ಮತೃಪ್ತಶ್ಚ ಮಾನವಃ।
ಆತ್ಮನ್ಯೇವ ಚ ಸಂತುಷ್ಟಸ್ತಸ್ಯ ಕಾರ್ಯಂ ನ ವಿದ್ಯತೇ ॥ 17 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.17ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →18ನೈವ ತಸ್ಯ ಕೃತೇನಾರ್ಥೋ ನಾಕೃತೇನೇಹ ಕಶ್ಚನ।
ನ ಚಾಸ್ಯ ಸರ್ವಭೂತೇಷು ಕಶ್ಚಿದರ್ಥವ್ಯಪಾಶ್ರಯಃ ॥ 18 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.18ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →19ತಸ್ಮಾದಸಕ್ತಃ ಸತತಂ ಕಾರ್ಯಂ ಕರ್ಮ ಸಮಾಚರ।
ಅಸಕ್ತೋ ಹ್ಯಾಚರನ್ಕರ್ಮ ಪರಮಾಪ್ನೋತಿ ಪೂರುಷಃ ॥ 19 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.19ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →20ಕರ್ಮಣೈವ ಹಿ ಸಂಸಿದ್ಧಿಮಾಸ್ಥಿತಾ ಜನಕಾದಯಃ।
ಲೋಕಸಂಗ್ರಹಮೇವಾಪಿ ಸಂಪಶ್ಯನ್ಕರ್ತುಮರ್ಹಸಿ ॥ 20 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.20ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →21ಯದ್ಯದಾಚರತಿ ಶ್ರೇಷ್ಠಸ್ತತ್ತದೇವೇತರೋ ಜನಃ।
ಸ ಯತ್ಪ್ರಮಾಣಂ ಕುರುತೇ ಲೋಕಸ್ತದನುವರ್ತತೇ ॥ 21 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.21ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →22ನ ಮೇ ಪಾರ್ಥಾಸ್ತಿ ಕರ್ತವ್ಯಂ ತ್ರಿಷು ಲೋಕೇಷು ಕಿಂಚನ।
ನಾನವಾಪ್ತಮವಾಪ್ತವ್ಯಂ ವರ್ತ ಏವ ಚ ಕರ್ಮಣಿ ॥ 22 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.22ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →23ಯದಿ ಹ್ಯಹಂ ನ ವರ್ತೇಯಂ ಜಾತು ಕರ್ಮಣ್ಯತಂದ್ರಿತಃ।
ಮಮ ವರ್ತ್ಮಾನುವರ್ತಂತೇ ಮನುಷ್ಯಾಃ ಪಾರ್ಥ ಸರ್ವಶಃ ॥ 23 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.23ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →24ಉತ್ಸೀದೇಯುರಿಮೇ ಲೋಕಾ ನ ಕುರ್ಯಾಂ ಕರ್ಮ ಚೇದಹಮ್।
ಸಂಕರಸ್ಯ ಚ ಕರ್ತಾ ಸ್ಯಾಮುಪಹನ್ಯಾಮಿಮಾಃ ಪ್ರಜಾಃ ॥ 24 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.24ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →25ಸಕ್ತಾಃ ಕರ್ಮಣ್ಯವಿದ್ವಾಂಸೋ ಯಥಾ ಕುರ್ವಂತಿ ಭಾರತ।
ಕುರ್ಯಾದ್ವಿದ್ವಾಂಸ್ತಥಾಸಕ್ತಶ್ಚಿಕೀರ್ಷುರ್ಲೋಕಸಂಗ್ರಹಮ್ ॥ 25 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.25ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →26ನ ಬುದ್ಧಿಭೇದಂ ಜನಯೇದಜ್ಞಾನಾಂ ಕರ್ಮಸಂಗಿನಾಮ್।
ಜೋಷಯೇತ್ಸರ್ವಕರ್ಮಾಣಿ ವಿದ್ವಾನ್ಯುಕ್ತಃ ಸಮಾಚರನ್ ॥ 26 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.26ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →27ಪ್ರಕೃತೇಃ ಕ್ರಿಯಮಾಣಾನಿ ಗುಣೈಃ ಕರ್ಮಾಣಿ ಸರ್ವಶಃ।
ಅಹಂಕಾರವಿಮೂಢಾತ್ಮಾ ಕರ್ತಾಹಮಿತಿ ಮನ್ಯತೇ ॥ 27 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.27ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →28ತತ್ತ್ವವಿತ್ತು ಮಹಾಬಾಹೋ ಗುಣಕರ್ಮವಿಭಾಗಯೋಃ।
ಗುಣಾ ಗುಣೇಷು ವರ್ತಂತ ಇತಿ ಮತ್ವಾ ನ ಸಜ್ಜತೇ ॥ 28 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.28ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →29ಪ್ರಕೃತೇರ್ಗುಣಸಮ್ಮೂಢಾಃ ಸಜ್ಜಂತೇ ಗುಣಕರ್ಮಸು।
ತಾನಕೃತ್ಸ್ನವಿದೋ ಮಂದಾನ್ಕೃತ್ಸ್ನವಿನ್ನ ವಿಚಾಲಯೇತ್ ॥ 29 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.29ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →30ಮಯಿ ಸರ್ವಾಣಿ ಕರ್ಮಾಣಿ ಸಂನ್ಯಸ್ಯಾಧ್ಯಾತ್ಮಚೇತಸಾ।
ನಿರಾಶೀರ್ನಿರ್ಮಮೋ ಭೂತ್ವಾ ಯುಧ್ಯಸ್ವ ವಿಗತಜ್ವರಃ ॥ 30 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.30ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →31ಯೇ ಮೇ ಮತಮಿದಂ ನಿತ್ಯಮನುತಿಷ್ಠಂತಿ ಮಾನವಾಃ।
ಶ್ರದ್ಧಾವಂತೋಽನಸೂಯಂತೋ ಮುಚ್ಯಂತೇ ತೇಽಪಿ ಕರ್ಮಭಿಃ ॥ 31 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.31ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →32ಯೇ ತ್ವೇತದಭ್ಯಸೂಯಂತೋ ನಾನುತಿಷ್ಠಂತಿ ಮೇ ಮತಮ್।
ಸರ್ವಜ್ಞಾನವಿಮೂಢಾಂಸ್ತಾನ್ವಿದ್ಧಿ ನಷ್ಟಾನಚೇತಸಃ ॥ 32 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.32ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →33ಸದೃಶಂ ಚೇಷ್ಟತೇ ಸ್ವಸ್ಯಾಃ ಪ್ರಕೃತೇರ್ಜ್ಞಾನವಾನಪಿ।
ಪ್ರಕೃತಿಂ ಯಾಂತಿ ಭೂತಾನಿ ನಿಗ್ರಹಃ ಕಿಂ ಕರಿಷ್ಯತಿ ॥ 33 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.33ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →34ಇಂದ್ರಿಯಸ್ಯೇಂದ್ರಿಯಸ್ಯಾರ್ಥೇ ರಾಗದ್ವೇಷೌ ವ್ಯವಸ್ಥಿತೌ।
ತಯೋರ್ನ ವಶಮಾಗಚ್ಛೇತ್ತೌ ಹ್ಯಸ್ಯ ಪರಿಪಂಥಿನೌ ॥ 34 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.34ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →35ಶ್ರೇಯಾನ್ಸ್ವಧರ್ಮೋ ವಿಗುಣಃ ಪರಧರ್ಮಾತ್ಸ್ವನುಷ್ಠಿತಾತ್।
ಸ್ವಧರ್ಮೇ ನಿಧನಂ ಶ್ರೇಯಃ ಪರಧರ್ಮೋ ಭಯಾವಹಃ ॥ 35 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.35ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →36ಅರ್ಜುನ ಉವಾಚ
ಅಥ ಕೇನ ಪ್ರಯುಕ್ತೋಽಯಂ ಪಾಪಂ ಚರತಿ ಪೂರುಷಃ।
ಅನಿಚ್ಛನ್ನಪಿ ವಾರ್ಷ್ಣೇಯ ಬಲಾದಿವ ನಿಯೋಜಿತಃ ॥ 36 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.36ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →37ಶ್ರೀಭಗವಾನುವಾಚ
ಕಾಮ ಏಷ ಕ್ರೋಧ ಏಷ ರಜೋಗುಣಸಮುದ್ಭವಃ।
ಮಹಾಶನೋ ಮಹಾಪಾಪ್ಮಾ ವಿದ್ಧ್ಯೇನಮಿಹ ವೈರಿಣಮ್ ॥ 37 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.37ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →38ಧೂಮೇನಾವ್ರಿಯತೇ ವಹ್ನಿರ್ಯಥಾದರ್ಶೋ ಮಲೇನ ಚ।
ಯಥೋಲ್ಬೇನಾವೃತೋ ಗರ್ಭಸ್ತಥಾ ತೇನೇದಮಾವೃತಮ್ ॥ 38 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.38ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →39ಆವೃತಂ ಜ್ಞಾನಮೇತೇನ ಜ್ಞಾನಿನೋ ನಿತ್ಯವೈರಿಣಾ।
ಕಾಮರೂಪೇಣ ಕೌಂತೇಯ ದುಷ್ಪೂರೇಣಾನಲೇನ ಚ ॥ 39 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.39ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →40ಇಂದ್ರಿಯಾಣಿ ಮನೋ ಬುದ್ಧಿರಸ್ಯಾಧಿಷ್ಠಾನಮುಚ್ಯತೇ।
ಏತೈರ್ವಿಮೋಹಯತ್ಯೇಷ ಜ್ಞಾನಮಾವೃತ್ಯ ದೇಹಿನಮ್ ॥ 40 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.40ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →41ತಸ್ಮಾತ್ತ್ವಮಿಂದ್ರಿಯಾಣ್ಯಾದೌ ನಿಯಮ್ಯ ಭರತರ್ಷಭ।
ಪಾಪ್ಮಾನಂ ಪ್ರಜಹಿ ಹ್ಯೇನಂ ಜ್ಞಾನವಿಜ್ಞಾನನಾಶನಮ್ ॥ 41 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.41ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →42ಇಂದ್ರಿಯಾಣಿ ಪರಾಣ್ಯಾಹುರಿಂದ್ರಿಯೇಭ್ಯಃ ಪರಂ ಮನಃ।
ಮನಸಸ್ತು ಪರಾ ಬುದ್ಧಿರ್ಯೋ ಬುದ್ಧೇಃ ಪರತಸ್ತು ಸಃ ॥ 42 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.42ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →43ಏವಂ ಬುದ್ಧೇಃ ಪರಂ ಬುದ್ಧ್ವಾ ಸಂಸ್ತಭ್ಯಾತ್ಮಾನಮಾತ್ಮನಾ।
ಜಹಿ ಶತ್ರುಂ ಮಹಾಬಾಹೋ ಕಾಮರೂಪಂ ದುರಾಸದಮ್ ॥ 43 ॥ಶ್ಲೋಕ 3.43ರ ಅರ್ಥ ಓದಿ →
ॐ ತತ್ಸದಿತಿ ಶ್ರೀಮದ್ಭಗವದ್ಗೀತಾಸೂಪನಿಷತ್ಸು ಬ್ರಹ್ಮವಿದ್ಯಾಯಾಂ ಯೋಗಶಾಸ್ತ್ರೇ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣಾರ್ಜುನಸಂವಾದೇ ಕರ್ಮಯೋಗೋ ನಾಮ ತೃತೀಯೋಽಧ್ಯಾಯಃ ॥
ಕರ್ಮ ಯೋಗದ ಬಗ್ಗೆ
ಎರಡನೆಯ ಅಧ್ಯಾಯ ಸ್ಥಿತಪ್ರಜ್ಞನ ವರ್ಣನೆಯಿಂದ ಮುಗಿದಿತ್ತು. ಅದನ್ನು ಕೇಳಿದ ಅರ್ಜುನನಿಗೆ ಒಂದು ಸಹಜ ಸಂಶಯ ಬರುತ್ತದೆ. ತಿಳಿವಳಿಕೆಯೇ ಮೇಲಾದರೆ ಈ ಘೋರವಾದ ಯುದ್ಧ ಏಕೆ? ಮೂರನೆಯ ಅಧ್ಯಾಯ ಶುರುವಾಗುವುದು ಪ್ರಶ್ನೆಯಿಂದ ಅಲ್ಲ, ಆ ಆಕ್ಷೇಪದಿಂದ.
ಇಡೀ ಅಧ್ಯಾಯ ಒಂದೇ ವಿಷಯದ ಸುತ್ತ ತಿರುಗುತ್ತದೆ: ಕೆಲಸವನ್ನು ಬಿಡುವುದರಿಂದ ಯಾರೂ ಕೆಲಸದಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆ ಹೊಂದುವುದಿಲ್ಲ. ಬಿಡಬೇಕಾದದ್ದು ಕೆಲಸವಲ್ಲ, ಕೆಲಸದ ಮೇಲಿನ ಹಿಡಿತ. ಇದನ್ನು ಹೇಳಲು ಗೀತೆ ಮೂರು ಬಗೆಯ ಆಧಾರಗಳನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆ: ತರ್ಕ, ಸದಾಚಾರದ ಉದಾಹರಣೆ, ಮತ್ತು ಕೃಷ್ಣನದೇ ನಡತೆ.
ಅಧ್ಯಾಯದ ನಡೆ
- ಶ್ಲೋಕ 1 ರಿಂದ 8: ಅರ್ಜುನನ ಆಕ್ಷೇಪ, ಎರಡು ನಿಷ್ಠೆಗಳ ಉತ್ತರ, ಮತ್ತು ಒಂದು ಕ್ಷಣವೂ ಯಾರೂ ಕರ್ಮವಿಲ್ಲದೆ ಇರಲಾರರು ಎಂಬ ಮಾತು.
- ಶ್ಲೋಕ 9 ರಿಂದ 16: ಯಜ್ಞ ಮತ್ತು ಜಗತ್ತಿನ ಚಕ್ರ. ಕೊಡುಕೊಳ್ಳುವ ಕ್ರಮವನ್ನು ಮುರಿದವನ ಬದುಕು ವ್ಯರ್ಥ.
- ಶ್ಲೋಕ 17 ರಿಂದ 24: ಯಾವುದೂ ಬೇಕಿಲ್ಲದವನ ಸ್ಥಿತಿ, ಲೋಕಸಂಗ್ರಹ, ಜನಕನ ದೃಷ್ಟಾಂತ, ಮತ್ತು ಕೃಷ್ಣ ತನ್ನನ್ನೇ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿ ಇಡುವುದು.
- ಶ್ಲೋಕ 25 ರಿಂದ 35: ತಿಳಿಯದವರ ಬುದ್ಧಿಯನ್ನು ಅಲುಗಾಡಿಸಬಾರದು, ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದು ಗುಣಗಳು, ಸ್ವಭಾವದ ಬಲ, ಮತ್ತು ಸ್ವಧರ್ಮದ ಶ್ರೇಷ್ಠತೆ.
- ಶ್ಲೋಕ 36 ರಿಂದ 43: ಬೇಡವೆಂದರೂ ಪಾಪ ಮಾಡಿಸುವುದು ಯಾವುದು ಎಂಬ ಅರ್ಜುನನ ಪ್ರಶ್ನೆ, ಕಾಮವೆಂಬ ಉತ್ತರ, ಅದರ ನೆಲೆ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಗೆಲ್ಲುವ ದಾರಿ.
ಎರಡು ನಿಷ್ಠೆಗಳು
ಮೂರನೆಯ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣ ಸಾಂಖ್ಯರಿಗೆ ಜ್ಞಾನಯೋಗ, ಯೋಗಿಗಳಿಗೆ ಕರ್ಮಯೋಗ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾನೆ. ಈ ಒಂದು ಸಾಲಿನ ಸುತ್ತಲೇ ಆಚಾರ್ಯರ ದೊಡ್ಡ ಚರ್ಚೆ ನಡೆದಿದೆ. ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರಿಗೆ ಇವು ಎರಡು ಬೇರೆ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಇರುವ ಎರಡು ಬೇರೆ ದಾರಿಗಳು. ರಾಮಾನುಜಾಚಾರ್ಯರಿಗೆ ಇವು ಒಂದೇ ದಾರಿಯ ಎರಡು ಹಂತಗಳು, ಮತ್ತು ಕರ್ಮಯೋಗವೇ ಮೊದಲಿನದೂ ಸುರಕ್ಷಿತವಾದದ್ದೂ. ಮಧ್ವಾಚಾರ್ಯರು ಇದನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಮೂಲಕ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ: ಸನಕಾದಿಗಳಂತೆ ಕರ್ಮವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ನಿಂತವರೂ ಇದ್ದಾರೆ, ಜನಕಾದಿಗಳಂತೆ ಕರ್ಮದಲ್ಲಿ ನಿಂತೇ ಜ್ಞಾನಿಗಳಾದವರೂ ಇದ್ದಾರೆ.
ಈ ಪುಟಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವ ಓದು ಸರಿ ಎಂದು ತೀರ್ಮಾನಿಸಿಲ್ಲ. ಎಲ್ಲಿ ಆಚಾರ್ಯರ ದಾರಿ ಬೇರೆಯಾಗುತ್ತದೆಯೋ ಅಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರ ನಿಲುವನ್ನೂ ಅವರವರ ಮಾತಿನಲ್ಲೇ ದಾಖಲಿಸಿದ್ದೇವೆ.
ಲೋಕಸಂಗ್ರಹ
ಈ ಅಧ್ಯಾಯ ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ಕೊಟ್ಟ ಒಂದು ಮುಖ್ಯ ಪದ ಲೋಕಸಂಗ್ರಹ. ಜನರನ್ನು ಅವರವರ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದಿಡುವುದು, ಕ್ರಮ ಕುಸಿಯದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಎಂಬುದು ಅದರ ಅರ್ಥ. ಒಳಗೆ ಏನೂ ಬೇಕಿಲ್ಲದವನೂ ಹೊರಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದು ಇದಕ್ಕಾಗಿಯೇ. ಹಿರಿಯರ ನಡತೆಯನ್ನು ಉಳಿದವರು ನೋಡಿ ಕಲಿಯುತ್ತಾರೆ ಎಂಬ ಇಪ್ಪತ್ತೊಂದನೆಯ ಶ್ಲೋಕ ಇಂದಿಗೂ ಅಷ್ಟೇ ನಿಜ.
ಆಧಾರ: ಹಲವು ಮೂಲಗಳು.
ಪಾಠದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪೋ ಬೇರೆ ಪಾಠಾಂತರವೋ ಕಂಡಿತೇ? ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿ.
Noticed a mistake or a different reading? Tell us.
ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬರೆಯಿರಿ