ಶ್ಲೋಕ (ಕನ್ನಡ)
ಭೀಷ್ಮದ್ರೋಣಪ್ರಮುಖತಃ ಸರ್ವೇಷಾಂ ಚ ಮಹೀಕ್ಷಿತಾಮ್ ।
ಉವಾಚ ಪಾರ್ಥ ಪಶ್ಯೈತಾನ್ಸಮವೇತಾನ್ಕುರೂನಿತಿ ॥ 25 ॥
ಶ್ಲೋಕ (ದೇವನಾಗರಿ)
भीष्मद्रोणप्रमुखतः सर्वेषां च महीक्षिताम् ।
उवाच पार्थ पश्यैतान्समवेतान्कुरूनिति ॥ 25 ॥
ಶ್ಲೋಕ (English IAST)
bhīṣmadroṇapramukhataḥ sarveṣāṃ ca mahīkṣitām |
uvāca pārtha paśyaitānsamavetānkurūniti || 25 ||
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ಭೀಷ್ಮದ್ರೋಣಪ್ರಮುಖತಃ (भीष्मद्रोणप्रमुखतः, bhīṣmadroṇapramukhataḥ) = ಭೀಷ್ಮ ಮತ್ತು ದ್ರೋಣರ ಎದುರಿಗೆ (in front of Bhishma and Drona)
- ಸರ್ವೇಷಾಮ್ (सर्वेषाम्, sarveṣām) = ಎಲ್ಲ (of all)
- ಚ (च, ca) = ಮತ್ತು (and)
- ಮಹೀಕ್ಷಿತಾಮ್ (महीक्षिताम्, mahīkṣitām) = ರಾಜರ (the rulers of the earth)
- ಉವಾಚ (उवाच, uvāca) = ಹೇಳಿದನು (said)
- ಪಾರ್ಥ (पार्थ, pārtha) = ಓ ಪಾರ್ಥ, ಪೃಥೆಯ ಮಗನೇ (O Partha, son of Pritha)
- ಪಶ್ಯ (पश्य, paśya) = ನೋಡು (behold)
- ಏತಾನ್ (एतान्, etān) = ಇವರನ್ನು (these)
- ಸಮವೇತಾನ್ (समवेतान्, samavetān) = ಒಟ್ಟುಗೂಡಿರುವ (assembled)
- ಕುರೂನ್ (कुरून्, kurūn) = ಕುರುಗಳನ್ನು (Kurus)
- ಇತಿ (इति, iti) = ಎಂದು (thus)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ಭೀಷ್ಮ ದ್ರೋಣರ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲ ರಾಜರ ಎದುರಿಗೆ ರಥ ನಿಲ್ಲಿಸಿ, ‘ಪಾರ್ಥ, ಇಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟುಗೂಡಿರುವ ಈ ಕುರುಗಳನ್ನು ನೋಡು’ ಎಂದು ಹೇಳಿದನು.
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
in front of Bhishma, Drona and all the rulers of the earth, and said: Partha, behold these Kurus gathered here.
ಚಿಂತನ (Reflection)
ಕೃಷ್ಣ ರಥವನ್ನು ಭೀಷ್ಮ ದ್ರೋಣರ ಎದುರಿಗೆ ನಿಲ್ಲಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅವರಿಬ್ಬರನ್ನು ಬೇರೆಯಾಗಿ ಹೆಸರಿಸಿರುವುದು ಅವರ ಅತಿ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯವನ್ನು ಸೂಚಿಸಲು ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ ಮಧುಸೂದನ ಸರಸ್ವತಿಗಳು. ಭಗವಂತ ಎಲ್ಲರ ಮನಸ್ಸಿನ ಗುಟ್ಟನ್ನು ಬಲ್ಲವನು. ಅರ್ಜುನನಲ್ಲಿ ಶೋಕ ಮೋಹಗಳು ಬಂದು ನಿಂತಿರುವುದು ಅವನಿಗೆ ಆಗಲೇ ಗೊತ್ತು. ಅದಕ್ಕೇ ಅವನ ಮಾತಿನಲ್ಲಿ ತುಸು ಪರಿಹಾಸ. ‘ಪಾರ್ಥ’: ಪೃಥೆ ನನ್ನ ತಂದೆಯ ಸೋದರಿ, ನೀನು ಅವಳ ಮಗ. ಆ ನಂಟನ್ನು ನೆನಪಿಸುವುದು ಅವನಿಗೆ ಧೈರ್ಯ ತುಂಬಲು. ನಾನು ನಿನ್ನ ಸಾರಥಿ. ನಿಶ್ಶಂಕೆಯಿಂದ ಇವರನ್ನು ನೋಡು.
Krishna places the chariot before Bhishma and Drona. Madhusudana Saraswati says the two are named apart because they matter most. The Lord knows what is hidden in every mind. He already sees grief and delusion arriving in Arjuna, and speaks with a touch of mockery. In ‘Partha’ he says: Pritha is my father’s sister, and you are her son. The kinship is spoken to steady him. I am your charioteer; look at them without fear.
ಶ್ರೀ ಮಧುಸೂದನ ಸರಸ್ವತಿಗಳ ಗೂಢಾರ್ಥದೀಪಿಕಾ
Sri Madhusudana Saraswati, Gudhartha Dipika
ಶ್ಲೋಕ 1.25ರ ವಿವರಣೆContext and commentary on verse 1.25
ಇಡೀ ಮೊದಲ ಅಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣನ ಬಾಯಿಂದ ಬರುವ ಮಾತು ಇದೊಂದೇ: ‘ಪಾರ್ಥ, ಪಶ್ಯೈತಾನ್ ಸಮವೇತಾನ್ ಕುರೂನ್’. ರಥವನ್ನು ಎಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲಿಸಿದನು ಎಂಬುದೂ ಗಮನಾರ್ಹ: ಭೀಷ್ಮ ಮತ್ತು ದ್ರೋಣರ ನೇರ ಎದುರಿಗೆ. ಅರ್ಜುನನಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಿಯರಾದ ಅಜ್ಜ ಮತ್ತು ಗುರು ಇವರಿಬ್ಬರೇ. ಈ ಜಾಗದ ಆಯ್ಕೆಯಲ್ಲೇ ಕೃಷ್ಣನ ಉದ್ದೇಶ ಅಡಗಿದೆ ಎಂದು ಹಲವು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಕಾರರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಡುತ್ತಾರೆ.
This is the only sentence Krishna speaks in the whole first chapter: Partha, pashyaitan samavetan kurun. Where he halts the chariot matters too. It is directly in front of Bhishma and Drona, the grandfather and the teacher Arjuna loves most. Many commentators see Krishna’s purpose in this very choice of place.
ಎರಡು ಪದಗಳನ್ನು ಬಿಡಿಸಿ ನೋಡಬಹುದು. ‘ಪಾರ್ಥ’ ಎಂದರೆ ಪೃಥೆಯ, ಅಂದರೆ ಕುಂತಿಯ ಮಗ. ಕುಂತಿ ಕೃಷ್ಣನ ತಂದೆ ವಸುದೇವನ ತಂಗಿ. ಹಾಗಾಗಿ ಈ ಸಂಬೋಧನೆಯಲ್ಲೇ ಒಂದು ಬಂಧುತ್ವದ ನೆನಪಿದೆ. ಅದಲ್ಲದೆ ಕೃಷ್ಣ ಎದುರಿನವರನ್ನು ಧಾರ್ತರಾಷ್ಟ್ರರು ಎನ್ನುವುದಿಲ್ಲ, ಕುರುಗಳು ಎನ್ನುತ್ತಾನೆ. ಪಾಂಡವರೂ ಕುರುವಂಶದವರೇ. ಆ ಒಂದು ಪದ ಎರಡೂ ಕಡೆಯವರನ್ನು ಒಂದೇ ಕುಟುಂಬವಾಗಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.
Two words can be unpacked. Partha means the son of Pritha, that is, of Kunti. Kunti is the sister of Krishna’s father Vasudeva, so the address itself carries a reminder of kinship. Then, Krishna does not call those opposite the sons of Dhritarashtra. He calls them Kurus. The Pandavas are Kurus too, and that one word shows both sides as a single family.
ಆಧಾರ: ಹಲವು ಮೂಲಗಳು. ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಕಾರರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ಅರ್ಥಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ.
Sources: several. Where commentators differ, both readings are given here.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ದುರ್ಯೋಧನ ‘ನಮ್ಮವರು, ಅವರು’ ಎಂದು ಎಣಿಸಿದ. ಅರ್ಜುನ ‘ದುರ್ಬುದ್ಧಿಯ ಕಡೆಯವರು’ ಎಂದ. ಕೃಷ್ಣ ಒಂದೇ ಪದ ಬಳಸಿದ: ಕುರುಗಳು. ಕರೆಯುವ ಹೆಸರು ಬದಲಾದರೆ ನೋಡುವ ರೀತಿಯೂ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ.
Duryodhana counted ‘ours’ and ‘theirs’. Arjuna said ‘the men of the evil-minded one’. Krishna used one word: Kurus. When the name changes, the way we see changes too.
ಆಸ್ತಿಯ ವ್ಯಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಎದುರು ನಿಂತವರನ್ನು ‘ಎದುರು ಪಾರ್ಟಿ’ ಎಂದು ಕರೆಯುವುದಕ್ಕೂ ‘ಅಣ್ಣ’ ಎಂದು ಕರೆಯುವುದಕ್ಕೂ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದೆ. ಎರಡನೆಯ ಪದ ಹೋರಾಟವನ್ನು ಕಷ್ಟಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಸತ್ಯಕ್ಕೆ ಹತ್ತಿರವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
In a property dispute, calling the person opposite ‘the other party’ is different from calling him ‘elder brother’. The second word makes the fight harder, but it is closer to the truth.
ಪಾಠದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪೋ ಬೇರೆ ಪಾಠಾಂತರವೋ ಕಂಡಿತೇ? ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿ.
Noticed a mistake or a different reading? Tell us.
ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬರೆಯಿರಿ