ಭಗವದ್ಗೀತೆ 4.12 ಅರ್ಥ: ಕಾಂಕ್ಷಂತಃ ಕರ್ಮಣಾಂ ಸಿದ್ಧಿಂ

ಹಾಗಾದರೆ ಎಲ್ಲರೂ ಮೋಕ್ಷಕ್ಕಾಗಿ ನೇರವಾಗಿ ಅವನನ್ನೇ ಏಕೆ ಭಜಿಸುವುದಿಲ್ಲ? ಈ ಶ್ಲೋಕ ಅದಕ್ಕೆ ಉತ್ತರ ಎಂದು ಶ್ರೀಧರ ಸ್ವಾಮಿಗಳು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಕರ್ಮಫಲ ಬೇಗ ಸಿಗುತ್ತದೆ, ಜ್ಞಾನದ ಫಲವಾದ ಕೈವಲ್ಯ ಸಿಗುವುದು ಕಷ್ಟ, ಏಕೆಂದರೆ ಜ್ಞಾನವೇ ದುರ್ಲಭ.

Why, then, does not everyone worship him directly for liberation? Sridhara Swami says this verse is the answer. The fruit of action comes quickly; kaivalya, the fruit of knowledge, is hard to reach, because knowledge itself is rare.

ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು ಇಲ್ಲಿ ಬೃಹದಾರಣ್ಯಕ ಉಪನಿಷತ್ತಿನ ಒಂದು ತೀಕ್ಷ್ಣ ವಾಕ್ಯವನ್ನು ತರುತ್ತಾರೆ. ‘ಅವನು ಬೇರೆ, ನಾನು ಬೇರೆ’ ಎಂದು ಬೇರೆ ದೇವತೆಯನ್ನು ಉಪಾಸಿಸುವವನು ತಿಳಿದವನಲ್ಲ, ಅವನು ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಪಶುವಿನಂತೆ. ಇಂಥ ಫಲಾಕಾಂಕ್ಷಿಗಳಿಗೆ ಮನುಷ್ಯಲೋಕದಲ್ಲಿ, ಅಲ್ಲಿ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಅಧಿಕಾರ ಇರುವುದರಿಂದ, ಕರ್ಮಫಲ ಬೇಗನೆ ಸಿಗುತ್ತದೆ.

Shankara brings in a sharp sentence from the Brihadaranyaka Upanishad. One who worships another deity thinking ‘he is one and I am another’ does not know; he is like an animal to the gods. For such seekers of fruit, in the human world, where the authority of scripture applies, the fruit of action comes quickly.

ರಾಮಾನುಜಾಚಾರ್ಯರ ಓದು ಹೆಚ್ಚು ವ್ಯಾಪಕ. ಅನಾದಿಯಿಂದ ಸಂಗ್ರಹವಾದ ಪಾಪದ ಕಾರಣ ಜನ ವಿವೇಕವಿಲ್ಲದೆ ಬೇಗ ಸಿಗುವ ಫಲವನ್ನೇ ಬಯಸುತ್ತಾರೆ: ಮಕ್ಕಳು, ಪಶು, ಅನ್ನ, ಸ್ವರ್ಗ. ಸಂಸಾರದಿಂದ ಬೇಸತ್ತು, ಫಲ ಬಯಸದೆ, ಅವನ ಆರಾಧನೆಯಾಗಿ ಕರ್ಮಯೋಗವನ್ನು ಶುರುಮಾಡುವವರು ಸಿಗುವುದೇ ಅಪರೂಪ. ‘ಮನುಷ್ಯಲೋಕ’ ಎಂಬುದು ಸ್ವರ್ಗಾದಿ ಲೋಕಗಳಿಗೂ ಸೂಚಕ ಎಂದೂ ಅವರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

Ramanuja’s reading is broader. Because of sin accumulated from beginningless time, people without discernment want only the fruit that comes quickly: children, cattle, food, heaven. Rare indeed is one who, weary of samsara, begins karma yoga as worship of him without seeking its fruit. ‘The world of humans’, he adds, stands for heaven and the other worlds as well.

ಮಧ್ವಾಚಾರ್ಯರು ಇದನ್ನು ಹಿಂದಿನ ಶ್ಲೋಕದ ಕೊನೆಯ ಸಾಲಿನ ಕಾರಣವಾಗಿ ಓದುತ್ತಾರೆ. ಫಲ ಬೇಗ ಬರುವುದರಿಂದಲೇ ಜನ ಈ ದಾರಿಯನ್ನು ಹಿಡಿಯುತ್ತಾರೆ, ಮತ್ತು ಆ ದಾರಿಯೂ ಕೊನೆಗೆ ಅವನದೇ.

Madhva reads this as the reason for the last line of the previous verse. It is because the fruit comes quickly that people take this road, and that road too is finally his.

ಆಧಾರ: ಹಲವು ಮೂಲಗಳು. ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಕಾರರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ಅರ್ಥಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ.

Sources: several. Where commentators differ, both readings are given here.

ಗೀತೆ ಇಲ್ಲಿ ಬೇಗ ಸಿಗುವ ಫಲವನ್ನು ನಿಂದಿಸುತ್ತಿಲ್ಲ, ಮನುಷ್ಯ ಸ್ವಭಾವವನ್ನು ವರ್ಣಿಸುತ್ತಿದೆ. ತಕ್ಷಣದ ಫಲ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ, ನಿಧಾನದ ಫಲ ನಂಬಿಕೆಯನ್ನು ಬೇಡುತ್ತದೆ.

The Gita is not condemning quick results here; it is describing human nature. An immediate result is visible; a slow one asks for trust.

ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಲ್ಲೂ ಇದನ್ನು ನೋಡುತ್ತೇವೆ. ನೋವು ನಿವಾರಕ ಬೇಗ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ, ಕಾರಣವನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸುವ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ನಿಧಾನ. ಎರಡಕ್ಕೂ ತಮ್ಮ ಜಾಗವಿದೆ. ಆದರೆ ಮೊದಲನೆಯದರ ತೃಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಎರಡನೆಯದನ್ನು ಮರೆಯಬಾರದು.

We see this in treatment too. A painkiller works quickly; treatment that corrects the cause is often slower. Each has its place. But the relief of the first should not make us forget the second.