ಶ್ಲೋಕ (ಕನ್ನಡ)
ಸ್ವಯಮೇವಾತ್ಮನಾತ್ಮಾನಂ ವೇತ್ಥ ತ್ವಂ ಪುರುಷೋತ್ತಮ।
ಭೂತಭಾವನ ಭೂತೇಶ ದೇವದೇವ ಜಗತ್ಪತೇ ॥ 15 ॥
ಶ್ಲೋಕ (ದೇವನಾಗರಿ)
स्वयमेवात्मनात्मानं वेत्थ त्वं पुरुषोत्तम।
भूतभावन भूतेश देवदेव जगत्पते ॥ 15 ॥
ಶ್ಲೋಕ (English IAST)
svayamevātmanātmānaṃ vettha tvaṃ puruṣottama|
bhūtabhāvana bhūteśa devadeva jagatpate || 15 ||
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ಪುರುಷೋತ್ತಮ (पुरुषोत्तम, puruṣottama) = ಪುರುಷೋತ್ತಮನೇ (O supreme Person)
- ತ್ವಂ ಸ್ವಯಮ್ ಏವ ಆತ್ಮನಾ ಆತ್ಮಾನಂ ವೇತ್ಥ (त्वं स्वयम् एव आत्मना आत्मानं वेत्थ, tvaṃ svayam eva ātmanā ātmānaṃ vettha) = ನೀನು ನಿನ್ನಿಂದಲೇ ನಿನ್ನನ್ನು ಸ್ವತಃ ತಿಳಿದಿದ್ದೀಯೆ (you yourself know yourself by yourself)
- ಭೂತಭಾವನ ಭೂತೇಶ (भूतभावन भूतेश, bhūtabhāvana bhūteśa) = ಜೀವಿಗಳನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸುವವನೇ, ಜೀವಿಗಳ ಒಡೆಯನೇ (source of beings, lord of beings)
- ದೇವದೇವ ಜಗತ್ಪತೇ (देवदेव जगत्पते, devadeva jagatpate) = ದೇವತೆಗಳ ದೇವನೇ, ಜಗತ್ತಿನ ಪತಿಯೇ (god of gods, master of the world)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ಪುರುಷೋತ್ತಮ, ಜೀವಿಗಳನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸುವವನೇ, ಜೀವಿಗಳ ಒಡೆಯನೇ, ದೇವತೆಗಳ ದೇವನೇ, ಜಗತ್ತಿನ ಪತಿಯೇ, ನೀನು ನಿನ್ನಿಂದಲೇ ನಿನ್ನನ್ನು ಸ್ವತಃ ತಿಳಿದಿದ್ದೀಯೆ.
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
O supreme Person, source of beings, lord of beings, god of gods, master of the world, you yourself know yourself by yourself.
ಶ್ಲೋಕ 10.15ರ ವಿವರಣೆContext and commentary on verse 10.15
ಐದು ಸಂಬೋಧನೆಗಳ ಸಾಲು. ಶ್ರೀಧರ ಸ್ವಾಮಿಗಳು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ: ಅತಿಯಾದ ಆದರದಿಂದ ಅರ್ಜುನ ಅವನನ್ನು ಹಲವು ಬಗೆಯಲ್ಲಿ ಕರೆಯುತ್ತಾನೆ. ಈ ಸಂಬೋಧನೆಗಳಲ್ಲೇ ಅವನು ಪುರುಷೋತ್ತಮನೇಕೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಕಾರಣಗಳೂ ಅಡಗಿವೆ. ‘ಆತ್ಮನಾ’ ಪದದ ಅರ್ಥವನ್ನೂ ಅವರು ಬಿಡಿಸುತ್ತಾರೆ: ಅವನನ್ನು ಬೇರೆ ಯಾರೂ ಅರಿಯರು, ಅವನೂ ತನ್ನನ್ನು ಬೇರೆ ಯಾವ ಸಾಧನದಿಂದಲೂ ತಿಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ, ತನ್ನಿಂದಲೇ ತಿಳಿಯುತ್ತಾನೆ.
A row of five forms of address. Sridhara Swami says that out of deep reverence Arjuna calls him in many ways. Within these very forms of address lie the reasons why he is the supreme Person. He also explains the word ‘atmana’: no one else knows him, and he too knows himself by no other means, but by himself alone.
ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರಿಗೆ ಅವನು ತಿಳಿಯುವ ‘ಆತ್ಮ’ ಎಂದರೆ ಅತಿಶಯವಿಲ್ಲದ ಜ್ಞಾನ, ಐಶ್ವರ್ಯ, ಬಲಗಳ ಶಕ್ತಿಯುಳ್ಳ ಈಶ್ವರ. ರಾಮಾನುಜಾಚಾರ್ಯರು ‘ದೇವದೇವ’ ಪದವನ್ನು ಸುಂದರವಾಗಿ ಬಿಡಿಸುತ್ತಾರೆ: ಮನುಷ್ಯ, ಮೃಗ, ಪಕ್ಷಿ ಮೊದಲಾದವುಗಳನ್ನು ದೇವತೆಗಳು ಸೌಂದರ್ಯ, ಸೌಶೀಲ್ಯ ಮೊದಲಾದ ಗುಣಗಳಲ್ಲಿ ಮೀರಿಸಿರುವಂತೆ ಅವನು ಆ ದೇವತೆಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ಅದೇ ಗುಣಗಳಲ್ಲಿ ಮೀರಿಸಿರುವವನು. ಮಧ್ವಾಚಾರ್ಯರ ವಿವರಣೆ ಹನ್ನೆರಡನೆಯ ಶ್ಲೋಕದ ಪುಟದಲ್ಲಿದೆ.
For Shankara the ‘self’ he knows is the Lord endowed with unsurpassed knowledge, sovereignty and strength. Ramanuja explains ‘devadeva’ beautifully: just as the gods surpass humans, animals, birds and the rest in qualities such as beauty and gracious accessibility, so he surpasses all those gods in the same qualities. Madhva’s explanation is on the page for verse twelve.
ಆಧಾರ: ಹಲವು ಮೂಲಗಳು. ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಕಾರರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ಅರ್ಥಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ.
Sources: several. Where commentators differ, both readings are given here.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
‘ನಿನ್ನನ್ನು ನೀನೇ ಬಲ್ಲೆ’ ಎಂಬ ಮಾತಿನಲ್ಲಿ ಒಂದು ನಮ್ರತೆ ಇದೆ. ಇನ್ನೊಬ್ಬರ ಅಂತರಂಗವನ್ನು ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬಲ್ಲೆವು ಎಂದು ನಾವು ಯಾರ ಬಗ್ಗೆಯೂ ಹೇಳಲಾರೆವು.
There is a humility in the words ‘you alone know yourself’. We cannot claim to know fully the inner life of anyone else.
ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ, ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ಇತರರ ಬಗ್ಗೆ ಬೇಗ ತೀರ್ಪು ಕೊಡುವ ಮೊದಲು ಈ ನಮ್ರತೆಯನ್ನು ನೆನೆಯಬಹುದು. ‘ನಿಮ್ಮ ಅನುಭವ ಹೇಗಿದೆ, ಹೇಳಿ’ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ ಅನೇಕ ತಪ್ಪುತಿಳಿವಳಿಕೆಗಳನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತದೆ.
Before judging others quickly, at home or at work, we can remember this humility. The question ‘tell me, what is it like for you?’ prevents many misunderstandings.
ಪಾಠದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪೋ ಬೇರೆ ಪಾಠಾಂತರವೋ ಕಂಡಿತೇ? ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿ.
Noticed a mistake or a different reading? Tell us.
ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬರೆಯಿರಿ