ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ಆಸೆಗಳೆಲ್ಲ ಬಿಟ್ಟು ಹೋದಾಗ ಮನುಷ್ಯ ಅಮೃತನಾಗುತ್ತಾನೆ ಎನ್ನುವ ಕಠೋಪನಿಷತ್ತಿನ ಎರಡು ಸಾಲಿನ ಮಂತ್ರ ಇದು.
ಸಾವಿನ ದೇವನಾದ ಯಮ ನಚಿಕೇತನಿಗೆ ಹೇಳುವ ಉಪದೇಶದ ಅಂತ್ಯದ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಇದು ಬರುತ್ತದೆ. ಆಸೆಯ ಕಟ್ಟು ಸಡಿಲವಾದಾಗ ಇಲ್ಲಿಯೇ, ಈ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿಯೇ ಬ್ರಹ್ಮವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಬಹುದು ಎಂಬುದು ಇದರ ಮಾತು.
ಶ್ಲೋಕ (ಕನ್ನಡ)
ಯದಾ ಸರ್ವೇ ಪ್ರಮುಚ್ಯಂತೇ ಕಾಮಾ ಯೇಽಸ್ಯ ಹೃದಿ ಶ್ರಿತಾಃ ।
ಅಥ ಮರ್ತ್ಯೋಽಮೃತೋ ಭವತ್ಯತ್ರ ಬ್ರಹ್ಮ ಸಮಶ್ನುತೇ ॥
ಶ್ಲೋಕ (ದೇವನಾಗರಿ)
यदा सर्वे प्रमुच्यंते कामा येऽस्य हृदि श्रिताः ।
अथ मर्त्योऽमृतो भवत्यत्र ब्रह्म समश्नुते ॥
ಶ್ಲೋಕ (IAST)
yadā sarve pramucyaṃte kāmā ye’sya hṛdi śritāḥ |
atha martyo’mṛto bhavatyatra brahma samaśnute ||
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ಯದಾ (यदा, yadā) = ಯಾವಾಗ (when)
- ಸರ್ವೇ (सर्वे, sarve) = ಎಲ್ಲ (all)
- ಪ್ರಮುಚ್ಯಂತೇ (प्रमुच्यंते, pramucyaṃte) = ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬಿಟ್ಟು ಹೋಗುತ್ತವೆ (are fully released)
- ಕಾಮಾ (कामा, kāmā) = ಆಸೆಗಳು (desires)
- ಯೇಽಸ್ಯ (येऽस्य, ye’sya) = ಯಾವ ಆಸೆಗಳು ಇವನ (ಯೇ + ಅಸ್ಯ) (which, of this person (ye + asya))
- ಹೃದಿ (हृदि, hṛdi) = ಹೃದಯದಲ್ಲಿ (in the heart)
- ಶ್ರಿತಾಃ (श्रिताः, śritāḥ) = ನೆಲೆಸಿರುವ (dwelling)
- ಅಥ (अथ, atha) = ಆಗ (then)
- ಮರ್ತ್ಯೋಽಮೃತೋ (मर्त्योऽमृतो, martyo’mṛto) = ಸಾಯುವವನು ಅಮರನಾಗಿ (ಮರ್ತ್ಯಃ + ಅಮೃತಃ) (the mortal, immortal (martyah + amritah))
- ಭವತ್ಯತ್ರ (भवत्यत्र, bhavatyatra) = ಆಗುತ್ತಾನೆ, ಇಲ್ಲಿಯೇ (ಭವತಿ + ಅತ್ರ) (becomes, right here (bhavati + atra))
- ಬ್ರಹ್ಮ (ब्रह्म, brahma) = ಬ್ರಹ್ಮವನ್ನು (Brahman)
- ಸಮಶ್ನುತೇ (समश्नुते, samaśnute) = ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹೊಂದುತ್ತಾನೆ (fully attains)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ಈ ಮನುಷ್ಯನ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ಆಸೆಗಳೆಲ್ಲ ಯಾವಾಗ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬಿಟ್ಟು ಹೋಗುತ್ತವೆಯೋ, ಆಗ ಸಾಯುವವನು ಅಮರನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಅವನು ಇಲ್ಲಿಯೇ ಬ್ರಹ್ಮವನ್ನು ಹೊಂದುತ್ತಾನೆ.
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
When all the desires that dwell in the heart of this person fall away completely, then the mortal becomes immortal. Right here he attains Brahman.
ಈ ಶ್ಲೋಕದ ಬಗ್ಗೆAbout this verse
ಇದು ಕಠೋಪನಿಷತ್ತಿನ ಎರಡನೇ ಅಧ್ಯಾಯದ ಮೂರನೇ ವಲ್ಲಿಯ 14ನೇ ಮಂತ್ರ. ಕೆಲವು ಆವೃತ್ತಿಗಳು ಇದೇ ಭಾಗವನ್ನು ಬೇರೆ ಲೆಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಎಣಿಸಬಹುದು. ನಾವು ಹೆಚ್ಚು ಮುದ್ರಣವಾಗಿರುವ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಇಟ್ಟುಕೊಂಡಿದ್ದೇವೆ.
This is mantra 14 of the third section of the second chapter of the Katha Upanishad. Some editions may count the verses differently. We keep the most widely printed number.
ಇದೇ ಮಂತ್ರ ಬೃಹದಾರಣ್ಯಕ ಉಪನಿಷತ್ತಿನಲ್ಲಿಯೂ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳುವವರಿದ್ದಾರೆ. ಆ ಸ್ಥಳವನ್ನು ನಾವು ಇಲ್ಲಿ ದೃಢಪಡಿಸಿಲ್ಲ.
Some say the same mantra also appears in the Brihadaranyaka Upanishad. We have not confirmed that place here.
ಆಧಾರ: ಹಲವು ಮೂಲಗಳು. ಆವೃತ್ತಿಗಳು ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಸೂಚಿಸಿದ್ದೇವೆ.
Sources: several. Where versions differ, we have noted it here.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ಆಸೆಯೇ ಇಲ್ಲದ ಬದುಕು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಸಾಧ್ಯವಲ್ಲ. ಆದರೆ ಯಾವ ಆಸೆ ನಮ್ಮನ್ನು ಹಿಡಿದಿಟ್ಟಿದೆ ಎಂದು ಒಮ್ಮೆ ಶಾಂತವಾಗಿ ನೋಡಬಹುದು. ಆ ನೋಟವೇ ಕಟ್ಟನ್ನು ಸ್ವಲ್ಪ ಸಡಿಲಿಸಬಲ್ಲದು.
A life without any desire is not within everyone’s reach. But we can look calmly, once, at which desire holds us. That look alone can loosen the grip a little.
ಇಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ ಅಮೃತತ್ವ ಉಪನಿಷತ್ತಿನ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅರಿವಿನ ಸ್ಥಿತಿ. ಇದು ಆರೋಗ್ಯ ಅಥವಾ ಆಯುಸ್ಸಿನ ಭರವಸೆಯಲ್ಲ. ಅನಾರೋಗ್ಯದಲ್ಲಿ ವೈದ್ಯರ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಬದಲಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
The immortality here is a state of knowing, in the Upanishad’s sense. It is not a promise of health or long life. Prayer does not replace medical treatment.
ಪಾಠದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪೋ ಬೇರೆ ಪಾಠಾಂತರವೋ ಕಂಡಿತೇ? ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿ.
Noticed a mistake or a different reading? Tell us.
ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬರೆಯಿರಿ