ಶ್ಲೋಕ (ಕನ್ನಡ)
ಯಥಾ ದೀಪೋ ನಿವಾತಸ್ಥೋ ನೇಂಗತೇ ಸೋಪಮಾ ಸ್ಮೃತಾ।
ಯೋಗಿನೋ ಯತಚಿತ್ತಸ್ಯ ಯುಂಜತೋ ಯೋಗಮಾತ್ಮನಃ ॥ 19 ॥
ಶ್ಲೋಕ (ದೇವನಾಗರಿ)
यथा दीपो निवातस्थो नेङ्गते सोपमा स्मृता।
योगिनो यतचित्तस्य युञ्जतो योगमात्मनः ॥ 19 ॥
ಶ್ಲೋಕ (English IAST)
yathā dīpo nivātastho neṅgate sopamā smṛtā|
yogino yatacittasya yuñjato yogamātmanaḥ || 19 ||
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ಯಥಾ ದೀಪಃ ನಿವಾತಸ್ಥಃ (यथा दीपः निवातस्थः, yathā dīpaḥ nivātasthaḥ) = ಗಾಳಿಯಿಲ್ಲದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿರುವ ದೀಪ ಹೇಗೋ (as a lamp in a windless place)
- ನ ಇಂಗತೇ (न इङ्गते, na iṅgate) = ಅಲುಗುವುದಿಲ್ಲ (does not flicker)
- ಸಾ ಉಪಮಾ ಸ್ಮೃತಾ (सा उपमा स्मृता, sā upamā smṛtā) = ಆ ಉಪಮೆಯನ್ನು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ (that is the image given)
- ಯತಚಿತ್ತಸ್ಯ ಯೋಗಿನಃ (यतचित्तस्य योगिनः, yatacittasya yoginaḥ) = ಮನಸ್ಸನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿದ ಯೋಗಿಯ (of the yogi whose mind is controlled)
- ಆತ್ಮನಃ ಯೋಗಮ್ ಯುಂಜತಃ (आत्मनः योगम् युञ्जतः, ātmanaḥ yogam yuñjataḥ) = ಆತ್ಮದ ಯೋಗವನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ (practising yoga on the self)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ಗಾಳಿಯಿಲ್ಲದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿರುವ ದೀಪ ಅಲುಗುವುದಿಲ್ಲ. ಆತ್ಮದ ಯೋಗವನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ, ಮನಸ್ಸನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿದ ಯೋಗಿಯ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಅದೇ ಉಪಮೆ.
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
As a lamp in a windless place does not flicker: that is the image given for the controlled mind of the yogi practising yoga on the self.
ಶ್ಲೋಕ 6.19ರ ವಿವರಣೆContext and commentary on verse 6.19
ಗೀತೆಯ ಅತ್ಯಂತ ಸುಂದರ ಉಪಮೆಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ಒಂದು. ‘ಸ್ಮೃತಾ’ ಎಂಬ ಪದ ಇದು ಹೊಸ ಉಪಮೆಯಲ್ಲ, ಯೋಗಿಗಳು ನೆನಪಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಬಂದ ಉಪಮೆ ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು ಅದನ್ನು ಮನಸ್ಸಿನ ಚಲನೆಯನ್ನು ಕಂಡ ಯೋಗಜ್ಞರು ಚಿಂತಿಸಿದ ಉಪಮೆ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.
This is one of the loveliest images in the Gita. The word ‘smrta’, remembered, suggests it is not a new image but one handed down among yogis. Shankara calls it an image conceived by those versed in yoga who have watched the movements of the mind.
ದೀಪದ ಉಪಮೆಯಲ್ಲಿ ಎರಡು ಗುಣಗಳಿವೆ ಎಂದು ರಾಮಾನುಜಾಚಾರ್ಯರು ಮತ್ತು ಶ್ರೀಧರ ಸ್ವಾಮಿಗಳು ಗುರುತಿಸುತ್ತಾರೆ: ಅದು ಅಲುಗುವುದಿಲ್ಲ, ಮತ್ತು ಬೆಳಗುತ್ತಲೇ ಇರುತ್ತದೆ. ಮನಸ್ಸು ನಿಶ್ಚಲವಾದರೆ ಅದು ಆರಿಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ, ಇನ್ನಷ್ಟು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಬೆಳಗುತ್ತದೆ. ರಾಮಾನುಜಾಚಾರ್ಯರಿಗೆ ಉಪಮೆ ಆತ್ಮಸ್ವರೂಪದ್ದು: ಬೇರೆಲ್ಲ ಮನೋವೃತ್ತಿಗಳು ನಿಂತಾಗ ಆತ್ಮ ಜ್ಞಾನದ ಬೆಳಕಿನಿಂದ ನಿಶ್ಚಲವಾಗಿ ನಿಲ್ಲುತ್ತದೆ.
Ramanuja and Sridhara Swami note two qualities in the image of the lamp: it does not waver, and it keeps shining. When the mind becomes still it does not go out; it shines more clearly. For Ramanuja the image is of the self itself: when all other movements of mind cease, the self stands still, bright with the light of knowledge.
ಮಧ್ವಾಚಾರ್ಯರು ‘ಆತ್ಮನೋ ಯೋಗಂ’ ಅನ್ನು ಭಗವಂತನನ್ನು ವಿಷಯವಾಗಿ ಹೊಂದಿದ ಯೋಗ ಎಂದು ಬಿಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರಿಗೆ ಅದು ಆತ್ಮದ ಸಮಾಧಿ.
Madhva opens ‘yoga of the self’ as yoga that has the Lord as its object. For Shankara it is absorption in the self.
ಆಧಾರ: ಹಲವು ಮೂಲಗಳು. ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಕಾರರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ಅರ್ಥಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ.
Sources: several. Where commentators differ, both readings are given here.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ದೀಪವನ್ನು ಬಲವಂತವಾಗಿ ಹಿಡಿದು ನಿಲ್ಲಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಗಾಳಿಯನ್ನು ತಡೆದರೆ ಸಾಕು, ಜ್ವಾಲೆ ತಾನಾಗಿ ನೇರವಾಗುತ್ತದೆ. ಮನಸ್ಸನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಹಿಡಿಯುವ ಪ್ರಯತ್ನಕ್ಕಿಂತ ಅದನ್ನು ಅಲುಗಿಸುವ ಗಾಳಿಯನ್ನು, ಅಂದರೆ ಸದ್ದು, ಚಿಂತೆ, ಆತುರವನ್ನು, ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದು ಹೆಚ್ಚು ಸುಲಭ.
A flame cannot be held still by force. It is enough to block the wind, and the flame straightens of itself. It is easier to reduce the wind that shakes the mind, the noise, worry and hurry, than to try to hold the mind still directly.
ದೇವರ ಮನೆಯ ನಂದಾದೀಪವನ್ನು ಕಿಟಕಿ ಮುಚ್ಚಿ ಕಾಪಾಡುವ ಅಭ್ಯಾಸ ಅನೇಕ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿದೆ. ಮನಸ್ಸಿಗೂ ದಿನದಲ್ಲಿ ಹಾಗೆ ಕಿಟಕಿ ಮುಚ್ಚಿದ ಸ್ವಲ್ಪ ಹೊತ್ತು ಬೇಕು.
In many homes the lamp in the shrine is protected by closing the window. The mind too needs a little time in the day with the window closed.
ಪಾಠದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪೋ ಬೇರೆ ಪಾಠಾಂತರವೋ ಕಂಡಿತೇ? ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿ.
Noticed a mistake or a different reading? Tell us.
ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬರೆಯಿರಿ