ಕೃಪಣನಿಂದಾ: ಜಿಪುಣರ ನಡತೆ, ಸುಭಾಷಿತಗಳ ಪಟ್ಟಿ

ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರದ ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಕರಣದ ಕೃಪಣನಿಂದಾ ವಿಭಾಗ (ಜಿಪುಣರ ನಡತೆ): ಎಲ್ಲ ಸುಭಾಷಿತಗಳು ಪುಸ್ತಕದ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ, ಕನ್ನಡ ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆಯೊಂದಿಗೆ.

ಸುಭಾಷಿತ ರತ್ನಗಳು › ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಕರಣ

ಕೃಪಣನಿಂದಾ

ಜಿಪುಣರ ನಡತೆ. ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರದ ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಕರಣದ ಈ ವಿಭಾಗದ ಸುಭಾಷಿತಗಳು, ಪುಸ್ತಕದ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ. ಪ್ರತಿ ಪುಟದಲ್ಲೂ ಕನ್ನಡ, ದೇವನಾಗರಿ ಮತ್ತು IAST ಪಾಠ, ಪದಶಃ ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆ.

ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರದ ಪ್ರಕಾರ

47 ಸುಭಾಷಿತಗಳು

1ಕೃಪಣೇನ ಸಮೋ ದಾತಾಕೃಪಣೇನ ಸಮೋ ದಾತಾ ನ ಭೂತೋ ನ ಭವಿಷ್ಯತಿಜಿಪುಣನೆಂಬ ದಾನಿ2ಯದರ್ಜ್ಯತೇ ಪರಿಕ್ಲೇಶೈಃಯದರ್ಜ್ಯತೇ ಪರಿಕ್ಲೇಶೈರರ್ಜಿತಂ ಯನ್ನ ಭುಜ್ಯತೇಬಳಸದ ಧನಕ್ಕೆ ಶಾಪ3ಯತ್ಕರೋತ್ಯರತಿಂ ಕ್ಲೇಶಂಯತ್ಕರೋತ್ಯರತಿಂ ಕ್ಲೇಶಂ ತೃಷ್ಣಾ ಮೋಹಂ ಪ್ರಜಾಗರಮ್ಧನವೇ ಹೃದಯದ ರೋಗ5ತ್ಯಾಗಭೋಗವಿಹೀನೇನತ್ಯಾಗಭೋಗವಿಹೀನೇನ ಧನೇನ ಧನಿನೋ ಯದಿಬಳಸದ ಧನದ ಶ್ರೀಮಂತಿಕೆ6ದಾನೋಪಭೋಗರಹಿತಾ ದಿವಸಾದಾನೋಪಭೋಗರಹಿತಾ ದಿವಸಾ ಯಸ್ಯ ಯಾಂತಿ ವೈತಿದಿಯಂತೆ ಬದುಕು8ಕೃಪಣೇನ ಶವೇನೇವಕೃಪಣೇನ ಶವೇನೇವ ಮೃತೇನಾಪಿ ನ ದೀಯತೇಜಿಪುಣ ಮತ್ತು ಕಾಗೆ9ಬೋಧಯಂತಿ ನ ಯಾಚಂತೇಬೋಧಯಂತಿ ನ ಯಾಚಂತೇ ಭಿಕ್ಷಾದ್ವಾರಾ ಗೃಹೇ ಗೃಹೇಭಿಕ್ಷುಕರ ಪಾಠ10ದ್ವಾರಂ ದ್ವಾರಂ ರಟಂತೀಹದ್ವಾರಂ ದ್ವಾರ ರಟಂತೀಹ ಭಿಕ್ಷುಕಾಃ ಪಾತ್ರಪಾಣಯಃಭಿಕ್ಷುಕರ ಪ್ರದರ್ಶನ12ಕಿಂಶುಕೇ ಕಿಂ ಶುಕಃಕಿಂಶುಕೇ ಕಿಂ ಶುಕಃ ಕುರ್ಯಾತ್ಫಲಿತೇಽಪಿ ಬುಭುಕ್ಷಿತಃಹಸಿದ ಗಿಳಿ, ಕೊಡದ ಸಿರಿವಂತ13ವರಂ ವಿಭವಹೀನೇನವರಂ ವಿಭವಹೀನೇನ ಪ್ರಾಣೈಃ ಸಂತರ್ಪಿತೋಽನಲಃಬೇಡುವ ಅವಮಾನ14ಉದಾರಚರಿತಸ್ತ್ಯಾಗೀಉದಾರಚರಿತಸ್ತ್ಯಾಗೀ ಯಾಚಿತಃ ಕೃಪಣೋಽಧಿಕಃಉದಾರ ಮತ್ತು ಜಿಪುಣ17ಯದಧೋಽಧಃ ಕ್ಷಿತೌ ವಿತ್ತಂಯದಧೋಽಧಃ ಕ್ಷಿತೌ ವಿತ್ತಂ ನಿಚಖಾನ ಮಿತಂಪಚಃಹೂತ ಹಣ, ನರಕದ ದಾರಿ18ನಿಜಸೌಖ್ಯಂ ನಿರುಂಧಾನೋನಿಜಸೌಖ್ಯಂ ನಿರುಂಧಾನೋ ಯೋ ಧನಾರ್ಜನಮಿಚ್ಛತಿಹೊರೆ ಹೊರುವವನ ಕ್ಲೇಶ19ಅಸಂಭೋಗೇನ ಸಾಮಾನ್ಯಂಅಸಂಭೋಗೇನ ಸಾಮಾನ್ಯಂ ಕೃಪಣಸ್ಯ ಧನಂ ಪರೈಃಒಡೆತನದ ಸಾಕ್ಷಿ20ಸತಿ ದ್ರಾಕ್ಷಾಫಲೇ ಕ್ಷೀರೇಸತಿ ದ್ರಾಕ್ಷಾಫಲೇ ಕ್ಷೀರೇ ಮೃದಾಮಾಸ್ವಾದನಂ ಮುದೇಜಿಪುಣನ ಮೇಲೆ ಹಾಸ್ಯ21ಅದಾತುರ್ಮಾನಸಂ ಕ್ವಾಪಿಅದಾತುರ್ಮಾನಸಂ ಕ್ವಾಪಿ ನ ಸ್ಪೃಶಂತಿ ಕವೇರ್ಗಿರಃಜಿಪುಣನ ಮುಂದೆ ಕವಿಯ ಮಾತು22ಶರಣಂ ಕಿಂ ಪ್ರಪನ್ನಾನಿಶರಣಂ ಕಿಂ ಪ್ರಪನ್ನಾನಿ ವಿಷವನ್ಮಾರಯಂತಿ ಕಿಮ್ಬಿಡದ, ಬಳಸದ ಹಣ23ಧನಂ ಯದಿಹ ಮೇ ದತ್ಸೇಧನಂ ಯದಿಹ ಮೇ ದತ್ಸೇ ವಿಧೇ ಮಾ ದೇಹಿ ಕರ್ಹಿಚಿತ್ಹಣ ಬೇಡ, ಔದಾರ್ಯ ಬೇಕು24ವೀಣೇವ ಶ್ರೋತ್ರಹೀನಸ್ಯವೀಣೇವ ಶ್ರೋತ್ರಹೀನಸ್ಯ ಲೋಲಾಕ್ಷೀವ ವಿಚಕ್ಷುಷಃಬಳಕೆಯಿಲ್ಲದ ಸಂಪತ್ತು25ಲುಬ್ಧೋ ನ ವಿಸೃಜತ್ಯರ್ಥಂಲುಬ್ಧೋ ನ ವಿಸೃಜತ್ಯರ್ಥಂ ನರೋ ದಾರಿದ್ರ್ಯಶಂಕಯಾಬಡತನದ ಭಯ27ಗೃಹಮಧ್ಯನಿಖಾತೇನ ಧನೇನಗೃಹಮಧ್ಯನಿಖಾತೇನ ಧನೇನ ರಮತೇ ಯದಿಹೂತಿಟ್ಟ ಹಣದ ಖುಷಿ31ದೈವವಶಾದುತ್ಪನ್ನೇ ಸತಿದೈವವಶಾದುತ್ಪನ್ನೇ ಸತಿ ವಿಭವೇ ಯಸ್ಯ ನಾಸ್ತಿ ಭೋಗೇಚ್ಛಾಹಣದ ಕಾವಲುಗಾರ32ಉಪಭೋಗಕಾತರಾಣಾಂ ಪುರುಷಾಣಾಂಉಪಭೋಗಕಾತರಾಣಾಂ ಪುರುಷಾಣಾಮರ್ಥಸಂಚಯಪರಾಣಾಮ್ಬೇರೆಯವರಿಗಾಗಿ ಕೂಡಿಟ್ಟ ಹಣ33ಯದಿ ಭವತಿ ಧನೇನ ಧನೀಯದಿ ಭವತಿ ಧನೇನ ಧನೀ ಕ್ಷಿತಿತಲನಿಹಿತೇನ ಭೋಗರಹಿತೇನಹೂತಿಟ್ಟ ಹಣದ ವ್ಯಂಗ್ಯ34ನಂದನರೇಂದ್ರದ್ರವಿಣೈರ್ದುಷ್ಕೃತಮಿವನಂದನರೇಂದ್ರದ್ರವಿಣೈರ್ದುಷ್ಕೃತಮಿವ ಕಿಮಪಿ ವಿಹಿತಮತಿಘೋರಮ್ಹೂತ ನಿಧಿಗೆ ಶಿಕ್ಷೆ35ದೃಢತರನಿಬದ್ಧಮುಷ್ಟೇಃದೃಢತರನಿಬದ್ಧಮುಷ್ಟೇಃ ಕೋಶನಿಷಣ್ಣಸ್ಯ ಸಹಜಮಲಿನಸ್ಯಜಿಪುಣ ಮತ್ತು ಕತ್ತಿ36ಕೃಪಣಸಮೃದ್ಧೀನಾಮಪಿ ಭೋಕ್ತಾರಃಕೃಪಣಸಮೃದ್ಧೀನಾಮಪಿ ಭೋಕ್ತಾರಃ ಸಂತಿ ಕೇಚಿದತಿನಿಪುಣಾಃಜಿಪುಣನ ಸಂಪತ್ತಿನ ಭೋಕ್ತಾರರು38ಅತಿಸಾಹಸಮತಿದುಷ್ಕರಂಅತಿಸಾಹಸಮತಿದುಷ್ಕರಮತ್ಯಾಶ್ಚರ್ಯಂ ಚ ದಾನಮರ್ಥಾನಾಮ್ಹಣ ಕೊಡುವ ಧೈರ್ಯ39ಕೇಽಪಿ ಸ್ವಭಾವಲುಬ್ಧಾಃಕೇಽಪಿ ಸ್ವಭಾವಲುಬ್ಧಾಸ್ತೀವ್ರತರಾಂ ಯಾತನಾಮಪಿ ಸಹಂತೇಹಣ ಬಿಡದ ಹಟ40ಔರ್ವಾ ಇವಾತಿಲುಬ್ಧಾಔರ್ವಾ ಇವಾತಿಲುಬ್ಧಾ ಭವಂತಿ ಧನಲವಣವಾರಿಬಹುತೃಷ್ಣಾಃತೀರದ ಹಣದ ದಾಹ41ಅರ್ಥಿನಿ ಕವಯತಿ ಕವಯತಿಅರ್ಥಿನಿ ಕವಯತಿ ಕವಯತಿ ಪಠತಿ ಚ ಪಠತಿ ಸ್ತವೋದ್ಯತೇ ಸ್ತೌತಿಮಾತಿಗೆ ಮಾತು, ಕೊಡುಗೆ ಇಲ್ಲ42ದಾನಂ ಭೋಗಂ ಚ ವಿನಾದಾನಂ ಭೋಗಂ ಚ ವಿನಾ ಧನಸತ್ತಾಮಾತ್ರಕೇಣ ಚೇದ್ಧನಿನಃಇರುವುದರಿಂದ ಶ್ರೀಮಂತಿಕೆಯೇ43ಧನಿನೋಽಪ್ಯದಾನಭೋಗಾಧನಿನೋಽಪ್ಯದಾನಭೋಗಾ ಗಣ್ಯಂತೇ ಧುರಿ ಮಹಾದರಿದ್ರಾಣಾಮ್ಉಪ್ಪುನೀರಿನ ಸಮುದ್ರದಂತೆ ಧನಿಕ45ತೇ ಮೂರ್ಖತರಾ ಲೋಕೇತೇ ಮೂರ್ಖತರಾ ಲೋಕೇ ಯೇಷಾಂ ಧನಮಸ್ತಿ ನಾಸ್ತಿ ಚ ತ್ಯಾಗಃಹಣದ ಮೂರು ದುಃಖಗಳು47ಮಾ ಧನಾನಿ ಕೃಪಣಃಮಾ ಧನಾನಿ ಕೃಪಣಃ ಖಲು ಜೀವಂಸ್ತೃಷ್ಣಯಾರ್ಪಯತು ಜಾತು ಪರಸ್ಮೈಸತ್ತರೂ ಕೊಡದ ಜಿಪುಣ48ಲೋಕ ಏಷ ಪರಲೋಕಮ್ಲೋಕ ಏಷ ಪರಲೋಕಮುಪೇತಾ ಹಾ ವಿಧಾಯ ನಿಧನೇ ಧನಮೇಕಃಕರುಣೆಯ ಹೆಸರಿನ ಬೇಡಿಕೆ49ಸಂಚಿತಂ ಕ್ರತುಷು ನೋಪಯುಜ್ಯತೇಸಂಚಿತಂ ಕ್ರತುಷು ನೋಪಯುಜ್ಯತೇ ಯಾಚಿತಂ ಗುಣವತೇ ನ ದೀಯತೇಜಿಪುಣನ ಹಣದ ಗತಿ50ವರಮಮೀ ತರವೋ ವನಗೋಚರಾಃವರಮಮೀ ತರವೋ ವನಗೋಚರಾಃ ಶಕುನಿಸಾರ್ಥವಿಲುಪ್ತಫಲಶ್ರಿಯಃಮರ ಮತ್ತು ಜಿಪುಣನ ಮನೆ51ನ ನಿರ್ಯಿಯಾಸಂತಿ ಕದರ್ಯಹಸ್ತಾತ್ನ ನಿರ್ಯಿಯಾಸಂತಿ ಕದರ್ಯಹಸ್ತಾದ್ಧನಾನಿ ಪಾಂಸೋರಿವ ತೈಲಲೇಶಾಃಜಿಪುಣನ ಹಣದ ಹಠ53ಅಹೋ ಧನಾನಾಂ ಮಹತೀ ವಿದಗ್ಧತಾಅಹೋ ಧನಾನಾಂ ಮಹತೀ ವಿದಗ್ಧತಾ ಸುಖೋಷಿತಾನಾಂ ಕೃಪಣಸ್ಯ ವೇಶ್ಮನಿಜಿಪುಣನ ಮನೆಯ ಹಣ54ಫಲಂ ಸ್ವೇಚ್ಛಾಲಭ್ಯಂ ಪ್ರತಿವನಂಫಲಂ ಸ್ವೇಚ್ಛಾಲಭ್ಯಂ ಪ್ರತಿವನಮಖೇದಂ ಕ್ಷಿತಿರುಹಾಂ ಪಯಃ ಸ್ಥಾನೇ ಸ್ಥಾನೇ ಶಿಶಿರಮಧುರಂ ಪುಣ್ಯಸರಿತಾಮ್ಉಚಿತ ಕಾಡು, ದುಬಾರಿ ಬಾಗಿಲು55ಯದೇತೇ ಸಾಧೂನಾಮುಪರಿ ವಿಮುಖಾಃಯದೇತೇ ಸಾಧೂನಾಮುಪರಿ ವಿಮುಖಾಃ ಸಂತಿ ಧನಿನೋ ನ ಚೈಷಾವಜ್ಞೈಷಾಮಪಿ ತು ನಿಜವಿತ್ತವ್ಯಯಭಯಮ್ಜಿಪುಣರ ದೂರ ಸರಿತ56ನ ಶಾಂತಾಂತಸ್ತೃಷ್ಣಾ ಧನಲವಣವಾರಿನ ಶಾಂತಾಂತಸ್ತೃಷ್ಣಾ ಧನಲವಣವಾರಿವ್ಯತಿಕರೈಃ ಕ್ಷತಚ್ಛಾಯಃ ಕಾಯಶ್ಚಿರವಿರಸರೂಕ್ಷಾಶನತಯಾಹಣದ ಉಪ್ಪುನೀರು58ಅಯಶ್ಚಣಕಚರ್ವಣಂ ಫಣಿಫಣಾಮಣೇಃಅಯಶ್ಚಣಕಚರ್ವಣಂ ಫಣಿಫಣಾಮಣೇಃ ಕರ್ಷಣಂ ಕರೇಣ ಗಿರಿತೋಲನಂ ಜಲನಿಧೇಃ ಪದಾ ಲಂಘನಮ್ಅಸಾಧ್ಯ ಕೆಲಸಗಳ ಪಟ್ಟಿ59ಏಕೈಕಾತಿಶಯಾಲವಃ ಪರಗುಣಜ್ಞಾನಏಕೈಕಾತಿಶಯಾಲವಃ ಪರಗುಣಜ್ಞಾನೈಕವೈಜ್ಞಾನಿಕಾಃ ಸಂತ್ಯೇತೇ ಧನಿಕಾಃ ಕಲಾಸು ಸಕಲಾಸ್ವಾಚಾರ್ಯಚರ್ಯಾಚಣಾಃಮೆಚ್ಚದ ಶ್ರೀಮಂತರು60ಪ್ರೀತಿಂ ನ ಪ್ರಕಟೀಕರೋತಿ ಸುಹೃದಿಪ್ರೀತಿಂ ನ ಪ್ರಕಟೀಕರೋತಿ ಸುಹೃದಿ ದ್ರವ್ಯವ್ಯಯಾಶಂಕಯಾ ಭೀತಃ ಪ್ರತ್ಯುಪಕಾರಕಾರಣಭಯಾನ್ನಾಕೃಷ್ಯತೇ ಸೇವಯಾಖರ್ಚಿನ ಭಯದ ಬದುಕು61ಮತ್ವಾ ಸಾರಂ ಗುಣಾನಾಂಮತ್ವಾ ಸಾರಂ ಗುಣಾನಾಂ ಶಿರಸಿ ಯದಿ ಶಶೀ ಸ್ಥಾಪಿತೋ ದೈವಯೋಗಾದೀಶೇನ ಕ್ಷೀಣಬಿಂಬಃ ಸಕಲಮುಪಚಯಂ ಕಿಂ ನ ನೀತಃ ಕ್ಷಣೇನಹಣವಿಲ್ಲದ ಮಾನ

ಪಾಠ ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರದ ಮುದ್ರಿತ ಪ್ರತಿಯಿಂದ. ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆ ನಮ್ಮದು.

ಮೇಲಕ್ಕೆ