ಶ್ಲೋಕ (ಕನ್ನಡ)
ತತಃ ಶ್ವೇತೈರ್ಹಯೈರ್ಯುಕ್ತೇ ಮಹತಿ ಸ್ಯಂದನೇ ಸ್ಥಿತೌ ।
ಮಾಧವಃ ಪಾಂಡವಶ್ಚೈವ ದಿವ್ಯೌ ಶಂಖೌ ಪ್ರದಧ್ಮತುಃ ॥ 14 ॥
ಶ್ಲೋಕ (ದೇವನಾಗರಿ)
ततः श्वेतैर्हयैर्युक्ते महति स्यन्दने स्थितौ ।
माधवः पाण्डवश्चैव दिव्यौ शङ्खौ प्रदध्मतुः ॥ 14 ॥
ಶ್ಲೋಕ (English IAST)
tataḥ śvetairhayairyukte mahati syandane sthitau |
mādhavaḥ pāṇḍavaścaiva divyau śaṅkhau pradadhmatuḥ || 14 ||
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ತತಃ (ततः, tataḥ) = ನಂತರ (then)
- ಶ್ವೇತೈಃ (श्वेतैः, śvetaiḥ) = ಬಿಳಿಯ (white)
- ಹಯೈಃ (हयैः, hayaiḥ) = ಕುದುರೆಗಳಿಂದ (with horses)
- ಯುಕ್ತೇ (युक्ते, yukte) = ಹೂಡಿದ (yoked)
- ಮಹತಿ (महति, mahati) = ಭವ್ಯವಾದ (magnificent)
- ಸ್ಯಂದನೇ (स्यन्दने, syandane) = ರಥದಲ್ಲಿ (in the chariot)
- ಸ್ಥಿತೌ (स्थितौ, sthitau) = ನಿಂತಿದ್ದ ಇಬ್ಬರು (the two, standing)
- ಮಾಧವಃ (माधवः, mādhavaḥ) = ಮಾಧವ, ಅಂದರೆ ಕೃಷ್ಣ (Madhava, Krishna)
- ಪಾಂಡವಃ (पाण्डवः, pāṇḍavaḥ) = ಪಾಂಡವ, ಅಂದರೆ ಅರ್ಜುನ (the son of Pandu, Arjuna)
- ಚ ಏವ (च एव, ca eva) = ಮತ್ತು ಕೂಡ (and also)
- ದಿವ್ಯೌ (दिव्यौ, divyau) = ದಿವ್ಯವಾದ (divine)
- ಶಂಖೌ (शङ्खौ, śaṅkhau) = ಎರಡು ಶಂಖಗಳನ್ನು (two conches)
- ಪ್ರದಧ್ಮತುಃ (प्रदध्मतुः, pradadhmatuḥ) = ಜೋರಾಗಿ ಊದಿದರು (blew loudly)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ನಂತರ ಬಿಳಿಯ ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ಹೂಡಿದ ಭವ್ಯವಾದ ರಥದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿದ್ದ ಮಾಧವ ಮತ್ತು ಪಾಂಡವ, ಅಂದರೆ ಕೃಷ್ಣ ಮತ್ತು ಅರ್ಜುನ, ತಮ್ಮ ದಿವ್ಯ ಶಂಖಗಳನ್ನು ಜೋರಾಗಿ ಊದಿದರು.
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
Then Madhava and the son of Pandu, Krishna and Arjuna, standing in their magnificent chariot yoked to white horses, blew their divine conches loudly.
ಶ್ಲೋಕ 1.14ರ ವಿವರಣೆContext and commentary on verse 1.14
ಇಲ್ಲಿಂದ ಹದಿನೆಂಟನೆಯ ಶ್ಲೋಕದವರೆಗಿನ ಐದು ಶ್ಲೋಕಗಳು ಪಾಂಡವರ ಕಡೆಯ ಶಂಖನಾದವನ್ನು ವರ್ಣಿಸುತ್ತವೆ ಎಂದು ಶ್ರೀಧರ ಸ್ವಾಮಿಗಳು ಗುರುತಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕೌರವರ ಕಡೆ ಮೊದಲು ಸೇನಾಪತಿ, ನಂತರ ಗುಂಪಿನ ಗದ್ದಲ. ಪಾಂಡವರ ಕಡೆ ಮೊದಲು ಕೃಷ್ಣ ಮತ್ತು ಅರ್ಜುನ, ನಂತರ ಒಬ್ಬೊಬ್ಬರ ಹೆಸರಿನೊಂದಿಗೆ ಅವರವರ ಶಂಖ.
Sridhara Swami marks the five verses from here to the eighteenth as describing the conches of the Pandava side. On the Kaurava side there was first the commander, then the noise of the crowd. On the Pandava side there are first Krishna and Arjuna, then each warrior named with his own conch.
ಈ ರಥಕ್ಕೆ ಒಂದು ಹಿನ್ನೆಲೆ ಇದೆ. ಖಾಂಡವ ವನ ದಹನದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿಯ ಕೋರಿಕೆಯಂತೆ ವರುಣನು ಅರ್ಜುನನಿಗೆ ಗಾಂಡೀವ ಧನುಸ್ಸು, ಬರಿದಾಗದ ಬತ್ತಳಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಬಿಳಿಯ ಕುದುರೆಗಳ ಕಪಿಧ್ವಜದ ರಥವನ್ನು ಕೊಟ್ಟನು ಎಂದು ಮಹಾಭಾರತ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಮಾಧವ ಎಂಬ ಹೆಸರಿಗೆ ಲಕ್ಷ್ಮಿಯ ಪತಿ ಎಂಬ ಅರ್ಥವೂ ಇದೆ, ಮಧುವಂಶದವನು ಎಂಬ ಅರ್ಥವೂ ಇದೆ. ಅದಲ್ಲದೆ ಶ್ಲೋಕ ಇಬ್ಬರನ್ನೂ ಸ್ಥಿತೌ, ಅಂದರೆ ಒಂದೇ ರಥದಲ್ಲಿ ನಿಂತ ಇಬ್ಬರು ಎಂದು ಜೊತೆಯಾಗಿಯೇ ಹೇಳುತ್ತದೆ.
This chariot has a history. The Mahabharata tells that at the burning of the Khandava forest, at Agni’s request, Varuna gave Arjuna the Gandiva bow, quivers that never empty, and a chariot with an ape banner and white horses. The name Madhava can mean the husband of Lakshmi, and also one of the line of Madhu. Besides, the two are described together as sthitau, the pair standing in one chariot.
ಆಧಾರ: ಹಲವು ಮೂಲಗಳು. ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಕಾರರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ಅರ್ಥಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ.
Sources: several. Where commentators differ, both readings are given here.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ಪಾಂಡವರ ಕಡೆಯಿಂದ ಮೊದಲ ಸದ್ದು ಬರಲಿಲ್ಲ. ಅವರು ಉತ್ತರಿಸಿದರು. ಜಗಳವನ್ನು ಶುರು ಮಾಡುವುದಕ್ಕೂ, ಬಂದ ಜಗಳದಿಂದ ಹಿಂದೆ ಸರಿಯದೆ ನಿಲ್ಲುವುದಕ್ಕೂ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದೆ.
The first sound did not come from the Pandava side. They answered. Starting a quarrel is different from standing firm when a quarrel comes to you.
ಅದಲ್ಲದೆ ಈ ರಥದಲ್ಲಿ ಇಬ್ಬರಿದ್ದಾರೆ. ಒಬ್ಬರ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಲಗಾಮು, ಇನ್ನೊಬ್ಬರ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಬಿಲ್ಲು. ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಕೈಗೂ ದಾರಿ ತೋರಿಸುವ ಕೈಗೂ ಒಂದೇ ರಥದಲ್ಲಿ ಜಾಗವಿದ್ದಾಗ ಮಾತ್ರ ಮುಂದಿನ ಸಂವಾದ ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.
And there are two in this chariot. One holds the reins, the other the bow. Only when the hand that acts and the hand that guides share the same chariot does the conversation that follows become possible.
ಪಾಠದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪೋ ಬೇರೆ ಪಾಠಾಂತರವೋ ಕಂಡಿತೇ? ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿ.
Noticed a mistake or a different reading? Tell us.
ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬರೆಯಿರಿ