ಭಗವದ್ಗೀತೆ 18.57 ಅರ್ಥ: ಚೇತಸಾ ಸರ್ವಕರ್ಮಾಣಿ

ಈಗ ಉಪದೇಶ ನೇರವಾಗಿ ಅರ್ಜುನನಿಗೆ. ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು ‘ಚೇತಸಾ’ವನ್ನು ವಿವೇಕಬುದ್ಧಿಯಿಂದ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ, ‘ಸಂನ್ಯಾಸ’ವನ್ನು ‘ಯತ್ಕರೋಷಿ ಯದಶ್ನಾಸಿ’ (9.27) ಎಂಬ ಮಾತಿನ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಅರ್ಪಿಸುವುದು ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ, ‘ಬುದ್ಧಿಯೋಗ’ ಏಕಾಗ್ರವಾದ ಬುದ್ಧಿ. ಶ್ರೀಧರ ಸ್ವಾಮಿಗಳು ಬುದ್ಧಿಯೋಗವನ್ನು ನಿಶ್ಚಯಾತ್ಮಕ ಬುದ್ಧಿಯಿಂದ ಬರುವ ಯೋಗ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.

Now the teaching turns directly to Arjuna. Shankara takes ‘chetasa’ as with discerning understanding, and ‘sannyasa’ as offering everything in the manner of ‘whatever you do, whatever you eat’ (9.27), and ‘buddhiyoga’ as collected understanding. Sridhara Swami calls buddhiyoga the yoga that comes from a resolute understanding.

ರಾಮಾನುಜಾಚಾರ್ಯರು ‘ಚೇತಸಾ’ವನ್ನು ‘ನಾನು ಭಗವಂತನವನು, ಅವನ ನಿಯಮನಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟವನು’ ಎಂಬ ಬುದ್ಧಿಯಿಂದ ಎಂದು ಓದುತ್ತಾರೆ, ಇದಕ್ಕೆ 3.30 ನ್ನು ಜೋಡಿಸುತ್ತಾರೆ: ಕರ್ತೃತ್ವ ಸಹಿತ, ಆರಾಧ್ಯ ಸಹಿತ ಎಲ್ಲ ಕರ್ಮಗಳನ್ನೂ ಅವನಲ್ಲಿ ಒಪ್ಪಿಸಿ, ಅವನೇ ಫಲವಾಗಿ ಪಡೆಯಬೇಕಾದವನು ಎಂದು ಅನುಸಂಧಾನ ಮಾಡುತ್ತಾ ಕರ್ಮ ಮಾಡುವುದು. ಮಧ್ವಾಚಾರ್ಯರ ವಿವರಣೆ ನಮ್ಮ ಮೂಲ ಪಠ್ಯದಲ್ಲಿ ಈ ಶ್ಲೋಕಕ್ಕೆ ಇಲ್ಲ.

Ramanuja reads ‘chetasa’ as with the understanding ‘I belong to the Lord and am governed by him’, and links 3.30: entrusting all actions to him together with their agency and their object of worship, and acting while contemplating that he alone is the fruit to be attained. Madhva’s comment on this verse is not in our source text.

ಆಧಾರ: ಹಲವು ಮೂಲಗಳು. ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಕಾರರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ಅರ್ಥಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ.

Sources: several. Where commentators differ, both readings are given here.

ಕೆಲಸದ ಆರಂಭದಲ್ಲೂ ಕೊನೆಯಲ್ಲೂ ಒಂದು ಕ್ಷಣ ‘ಇದು ದೊಡ್ಡದೊಂದಕ್ಕೆ ಅರ್ಪಣೆ’ ಎಂದು ನೆನೆಯುವುದು ಈ ಶ್ಲೋಕದ ಸರಳ ಅಭ್ಯಾಸ.

Recalling for a moment at the start and end of work that ‘this is an offering to something greater’ is a simple practice of this verse.

‘ಸತತಂ’, ಸದಾ. ದಿನವಿಡೀ ಒಂದು ಆಶಯವನ್ನು ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡರೆ ಸಣ್ಣ ಕೆಲಸಗಳಿಗೂ ಅರ್ಥ ಬರುತ್ತದೆ, ಮನಸ್ಸು ಚದುರುವುದು ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ.

‘Satatam’, always. Keeping one intention in the background through the day gives even small tasks meaning and the mind scatters less.