ಸೌಂದರ್ಯ ಲಹರೀ ಶ್ಲೋಕ 14: ಅರ್ಥ

ಸೌಂದರ್ಯ ಲಹರೀಯ ನೂರೂ ಶ್ಲೋಕಗಳು ಒಂದೇ ಪುಟದಲ್ಲಿ: ಕನ್ನಡ · ದೇವನಾಗರಿ · English IAST

ಶ್ಲೋಕ (ಕನ್ನಡ)

ಕ್ಷಿತೌ ಷಟ್ಪಂಚಾಶದ್         ದ್ವಿಸಮಧಿಕಪಂಚಾಶದುದಕೇ
ಹುತಾಶೇ ದ್ವಾಷಷ್ಟಿಃ         ಚತುರಧಿಕಪಂಚಾಶದನಿಲೇ ।
ದಿವಿ ದ್ವಿಷ್ಷಟ್ತ್ರಿಂಶತ್         ಮನಸಿ ಚ ಚತುಷ್ಷಷ್ಟಿರಿತಿ ಯೇ
ಮಯೂಖಾಸ್ತೇಷಾಮಪ್ಯುಪರಿ ತವ ಪಾದಾಂಬುಜಯುಗಮ್ ॥ 14 ॥

ಶ್ಲೋಕ (ದೇವನಾಗರಿ)

क्षितौ षट्पञ्चाशद्        द्विसमधिकपञ्चाशदुदके
हुताशे द्वाषष्टिः        चतुरधिकपञ्चाशदनिले ।
दिवि द्विष्षट्त्रिंशत्        मनसि च चतुष्षष्टिरिति ये
मयूखास्तेषामप्युपरि तव पादाम्बुजयुगम् ॥ 14 ॥

ಶ್ಲೋಕ (English IAST)

kṣitau ṣaṭpañcāśad        dvisamadhikapañcāśadudake
hutāśe dvāṣaṣṭiḥ        caturadhikapañcāśadanile |
divi dviṣṣaṭtriṃśat        manasi ca catuṣṣaṣṭiriti ye
mayūkhāsteṣāmapyupari tava pādāmbujayugam || 14 ||

ಪದಶಃ ಅರ್ಥ

ಕ್ಷಿತೌ (क्षितौ, kṣitau) = ಪೃಥ್ವೀ ತತ್ತ್ವದ ಮೂಲಾಧಾರದಲ್ಲಿ (in the muladhara, which holds the element of earth)
ಷಟ್ಪಂಚಾಶತ್ (षट्पञ्चाशत्, ṣaṭpañcāśat) = ಐವತ್ತಾರು (fifty-six)
ದ್ವಿಸಮಧಿಕಪಂಚಾಶತ್ (द्विसमधिकपञ्चाशत्, dvisamadhikapañcāśat) = ಐವತ್ತೆರಡು (fifty-two)
ಉದಕೇ (उदके, udake) = ಜಲ ತತ್ತ್ವದ ಮಣಿಪೂರದಲ್ಲಿ (in the manipura, of water)
ಹುತಾಶೇ (हुताशे, hutāśe) = ಅಗ್ನಿ ತತ್ತ್ವದ ಸ್ವಾಧಿಷ್ಠಾನದಲ್ಲಿ (in the svadhishthana, of fire)
ದ್ವಾಷಷ್ಟಿಃ (द्वाषष्टिः, dvāṣaṣṭiḥ) = ಅರವತ್ತೆರಡು (sixty-two)
ಚತುರಧಿಕಪಂಚಾಶತ್ (चतुरधिकपञ्चाशत्, caturadhikapañcāśat) = ಐವತ್ತನಾಲ್ಕು (fifty-four)
ಅನಿಲೇ (अनिले, anile) = ವಾಯು ತತ್ತ್ವದ ಅನಾಹತದಲ್ಲಿ (in the anahata, of air)
ದಿವಿ (दिवि, divi) = ಆಕಾಶ ತತ್ತ್ವದ ವಿಶುದ್ಧಿಯಲ್ಲಿ (in the vishuddhi, of ether)
ದ್ವಿಃ (द्विः, dviḥ) = ಎರಡು ಬಾರಿ (twice)
ಷಟ್ತ್ರಿಂಶತ್ (षट्त्रिंशत्, ṣaṭtriṃśat) = ಮೂವತ್ತಾರು, ಒಟ್ಟು ಎಪ್ಪತ್ತೆರಡು (thirty-six, making seventy-two)
ಮನಸಿ (मनसि, manasi) = ಮನಸ್ತತ್ತ್ವದ ಆಜ್ಞೆಯಲ್ಲಿ (in the ajna, which partakes of mind)
ಚ (च, ca) = ಮತ್ತು (and)
ಚತುಷ್ಷಷ್ಟಿಃ (चतुष्षष्टिः, catuṣṣaṣṭiḥ) = ಅರವತ್ತನಾಲ್ಕು (sixty-four)
ಇತಿ (इति, iti) = ಹೀಗೆ (thus)
ಯೇ (ये, ye) = ಯಾವ (those which)
ಮಯೂಖಾಃ (मयूखाः, mayūkhāḥ) = ಕಿರಣಗಳು (the rays)
ತೇಷಾಮ್ (तेषाम्, teṣām) = ಅವುಗಳ (of them)
ಅಪಿ (अपि, api) = ಕೂಡ (even)
ಉಪರಿ (उपरि, upari) = ಮೇಲೆ (above)
ತವ (तव, tava) = ನಿನ್ನ (your)
ಪಾದಾಂಬುಜಯುಗಮ್ (पादाम्बुजयुगम्, pādāmbujayugam) = ಎರಡು ಪಾದಕಮಲಗಳು (the pair of lotus feet)

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)

ಭೂಮಿತತ್ವವಿರುವ ಮೂಲಾಧಾರದಲ್ಲಿ 56 ಕಿರಣಗಳಿವೆ; ಮಣಿಪೂರದಲ್ಲಿ 52, ಸ್ವಾಧಿಷ್ಠಾನದಲ್ಲಿ 62, ಅನಾಹತದಲ್ಲಿ 54, ವಿಶುದ್ಧಿಯಲ್ಲಿ 72 ಮತ್ತು ಆಜ್ಞಾ ಚಕ್ರದಲ್ಲಿ 64 ಕಿರಣಗಳಿವೆ. ನಿನ್ನ ಕಿರಣಗಳು ಆರೂ ಚಕ್ರಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಿಸಿವೆ, ಆದರೂ ನಿನ್ನ ಎರಡು ಕಮಲದಂಥ ಪಾದಗಳು ಇವೆಲ್ಲಕ್ಕಿಂತ ಮೇಲಿರುವ ಸಹಸ್ರಾರದ ಬಿಂದುವಿನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿವೆ. ನೀನು ಈ ಚಕ್ರಗಳನ್ನು ತುಂಬಿಯೂ, ಅವುಗಳಿಗಿಂತ ಮೇಲಿದ್ದೀಯೆ.

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)

There are fifty-six rays in the Muladhara, which holds the earth element; fifty-two in the Manipura, of water; sixty-two in the Svadhishthana, of fire; fifty-four in the Anahata, of air; seventy-two in the Vishuddhi, of ether; and sixty-four in the Ajna, of the mind. (Together these make three hundred and sixty, the days of the year.) Your rays are spread through all six chakras, yet your two lotus feet rest above them all, in the bindu of the Sahasrara. You fill the chakras and still stand beyond them.

ಶ್ಲೋಕ 14ರ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ವಿಧಿವಿಧಾನಗಳ ವಿವರಗಳುTraditional ritual details for shloka 14

ಫಲ (ಸಿದ್ಧಿ)Result: ಬಡತನದಿಂದ ಮುಕ್ತಿ, ಮತ್ತು ಕಾಯಿಲೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಣೆFreedom from want, and protection in times of sickness
ಬೀಜ ಮಂತ್ರBeeja mantra: ಶ್ರೀಂśrīṃ
ಯಂತ್ರYantra: ಚಿನ್ನದ ತಗಡಿನ ಮೇಲೆ ಬರೆದ ಯಂತ್ರDrawn on a gold plate
ಪಾರಂಪರಿಕ ಚಿತ್ರದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಪುನರ್ರಚಿತ ಯಂತ್ರದ ಚಿತ್ರ.
ದಿಕ್ಕುDirection: ಉತ್ತರಾಭಿಮುಖವಾಗಿ ಕುಳಿತುSitting facing north
ಜಪJapa count: ದಿನಕ್ಕೆ 1000 ಬಾರಿ1000 times a day
ಅವಧಿDuration: 45 ದಿನ45 days
ನೈವೇದ್ಯNaivedya / offering: ಪಾಯಸ, ಸಿಹಿ ಅಪ್ಪ ಮತ್ತು ಅನ್ನPayasa, sweet cakes and cooked rice

ಈ ವಿವರಗಳು ಮೂಲ ‘ಸೌಂದರ್ಯ ಲಹರಿ’ಯಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಮೊದಲೇ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸುತ್ತೇವೆ. ಪ್ರತಿ ಶ್ಲೋಕಕ್ಕೂ ಒಂದು ವಿಶಿಷ್ಟ ಯಂತ್ರ, ಬೀಜಮಂತ್ರ, ನಿಗದಿತ ಜಪಸಂಖ್ಯೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಫಲವನ್ನು ಜೋಡಿಸುವ ಪದ್ಧತಿಯು ನಂತರದ ಶತಮಾನಗಳ ಸಂಪ್ರದಾಯದಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡಿದ್ದಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಈ ತಾಂತ್ರಿಕ ವಿವರಗಳು ಒಂದು ಹಸ್ತಪ್ರತಿಯಿಂದ ಮತ್ತೊಂದಕ್ಕೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಇದೊಂದು ಪ್ರಾಚೀನ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ದಾಖಲೆಯಷ್ಟೇ ಹೊರತು ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸಾ ಸಲಹೆಯಲ್ಲ.These details are not part of the original Saundarya Lahari, as we wish to state clearly at the outset. Associating each verse with a specific yantra, a seed syllable (bija mantra), a required chanting count (japa count), and a resulting benefit is a practice that evolved in later centuries. Furthermore, these technical details vary slightly from one text to another. This compilation represents a record of a traditional practice rather than any form of medical advice.

ಆಧಾರ ಗ್ರಂಥಗಳನ್ನು ಸೌಂದರ್ಯ ಲಹರೀ ಸೂಚಿ ಪುಟದಲ್ಲಿ ನೋಡಿ.For the sources, see the Soundarya Lahari index page.