ಸೌಂದರ್ಯ ಲಹರೀ ಶ್ಲೋಕ 20: ಅರ್ಥ

ಸೌಂದರ್ಯ ಲಹರೀಯ ನೂರೂ ಶ್ಲೋಕಗಳು ಒಂದೇ ಪುಟದಲ್ಲಿ: ಕನ್ನಡ · ದೇವನಾಗರಿ · English IAST

ಶ್ಲೋಕ (ಕನ್ನಡ)

ಕಿರಂತೀಮಂಗೇಭ್ಯಃ         ಕಿರಣನಿಕುರಂಬಾಮೃತರಸಂ
ಹೃದಿ ತ್ವಾಮಾಧತ್ತೇ         ಹಿಮಕರಶಿಲಾಮೂರ್ತಿಮಿವ ಯಃ ।
ಸ ಸರ್ಪಾಣಾಂ ದರ್ಪಂ         ಶಮಯತಿ ಶಕುಂತಾಧಿಪ ಇವ
ಜ್ವರಪ್ಲುಷ್ಟಾನ್ ದೃಷ್ಟ್ಯಾ         ಸುಖಯತಿ ಸುಧಾಧಾರಸಿರಯಾ ॥ 20 ॥

ಶ್ಲೋಕ (ದೇವನಾಗರಿ)

किरन्तीमङ्गेभ्यः        किरणनिकुरम्बामृतरसं
हृदि त्वामाधत्ते        हिमकरशिलामूर्तिमिव यः ।
स सर्पाणां दर्पं        शमयति शकुन्ताधिप इव
ज्वरप्लुष्टान् दृष्ट्या        सुखयति सुधाधारसिरया ॥ 20 ॥

ಶ್ಲೋಕ (English IAST)

kirantīmaṅgebhyaḥ        kiraṇanikurambāmṛtarasaṃ
hṛdi tvāmādhatte        himakaraśilāmūrtimiva yaḥ |
sa sarpāṇāṃ darpaṃ        śamayati śakuntādhipa iva
jvarapluṣṭān dṛṣṭyā        sukhayati sudhādhārasirayā || 20 ||

ಪದಶಃ ಅರ್ಥ

ಕಿರಂತೀಮ್ (किरन्तीम्, kirantīm) = ಚೆಲ್ಲುತ್ತಿರುವ ನಿನ್ನನ್ನು (you, who pour out)
ಅಂಗೇಭ್ಯಃ (अङ्गेभ्यः, aṅgebhyaḥ) = ಅಂಗಾಂಗಗಳಿಂದ (from every limb)
ಕಿರಣನಿಕುರಂಬ (किरणनिकुरम्ब, kiraṇanikuramba) = ಕಿರಣಗಳ ಗುಂಪು (a mass of rays)
ಅಮೃತರಸಮ್ (अमृतरसम्, amṛtarasam) = ಅಮೃತದ ರಸವನ್ನು (that are nectar itself)
ಹೃದಿ (हृदि, hṛdi) = ಹೃದಯದಲ್ಲಿ (in his heart)
ತ್ವಾಮ್ (त्वाम्, tvām) = ನಿನ್ನನ್ನು (you)
ಆಧತ್ತೇ (आधत्ते, ādhatte) = ನೆಲೆಗೊಳಿಸುತ್ತಾನೆ (places)
ಹಿಮಕರಶಿಲಾಮೂರ್ತಿಮ್ (हिमकरशिलामूर्तिम्, himakaraśilāmūrtim) = ಚಂದ್ರಕಾಂತ ಶಿಲೆಯ ಮೂರ್ತಿಯನ್ನು (an image carved of moonstone)
ಇವ (इव, iva) = ಹಾಗೆ (as)
ಯಃ (यः, yaḥ) = ಯಾರು (he who)
ಸಃ (सः, saḥ) = ಅವನು (he)
ಸರ್ಪಾಣಾಮ್ (सर्पाणाम्, sarpāṇām) = ಹಾವುಗಳ (of serpents)
ದರ್ಪಮ್ (दर्पम्, darpam) = ಸೊಕ್ಕನ್ನು (the pride)
ಶಮಯತಿ (शमयति, śamayati) = ಅಡಗಿಸುತ್ತಾನೆ (quells)
ಶಕುಂತಾಧಿಪಃ (शकुन्ताधिपः, śakuntādhipaḥ) = ಪಕ್ಷಿರಾಜ ಗರುಡ (Garuda, the king of birds)
ಇವ (इव, iva) = ಹಾಗೆ (like)
ಜ್ವರಪ್ಲುಷ್ಟಾನ್ (ज्वरप्लुष्टान्, jvarapluṣṭān) = ಜ್ವರದಿಂದ ಬೆಂದವರನ್ನು (those scorched by fever)
ದೃಷ್ಟ್ಯಾ (दृष्ट्या, dṛṣṭyā) = ನೋಟದಿಂದಲೇ (by his mere look)
ಸುಖಯತಿ (सुखयति, sukhayati) = ಸಂತೈಸುತ್ತಾನೆ (brings ease to)
ಸುಧಾಧಾರಸಿರಯಾ (सुधाधारसिरया, sudhādhārasirayā) = ಅಮೃತಧಾರೆಯನ್ನು ಸುರಿಸುವ ನಾಡಿಯಂತೆ (like the nerve that showers nectar)

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)

ನಿನ್ನ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಅಂಗದಿಂದಲೂ ನೀನು ಅಮೃತದ ಕಿರಣಗಳನ್ನು ಸುರಿಸುತ್ತೀಯೆ. ತಂಪಾದ ಚಂದ್ರಕಾಂತ ಕಲ್ಲಿನಿಂದ ಕೆತ್ತಿದ ಮೂರ್ತಿಯಂತೆ ನಿನ್ನನ್ನು ಯಾರು ತನ್ನ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಧ್ಯಾನಿಸುತ್ತಾನೋ, ಅವನು ಪಕ್ಷಿರಾಜ ಗರುಡನಂತೆ ಸರ್ಪಗಳ ಹೆಮ್ಮೆಯನ್ನು ಅಡಗಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅಮೃತವನ್ನು ಸುರಿಸುವ ನಾಳದಂತಿರುವ ಅವನ ಒಂದು ನೋಟದಿಂದಲೇ, ಜ್ವರದಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿರುವವರಿಗೆ ಅವನು ತಂಪನ್ನೆರೆಯುತ್ತಾನೆ.

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)

From every limb you pour out a flood of rays that are nectar itself. Whoever holds you in his heart like this, as an image carved of cool moonstone, quells the pride of serpents, as Garuda, king of birds, does. By his glance alone, like a channel that showers nectar, he brings relief to those burning with fever. Traditionally this verse is recited against snake poison and fever.

ಶ್ಲೋಕ 20ರ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ವಿಧಿವಿಧಾನಗಳ ವಿವರಗಳುTraditional ritual details for shloka 20

ಫಲ (ಸಿದ್ಧಿ)Result: ಮೊದಲ ವಿಧಾನ: ವಿಷದ ಪ್ರಭಾವ ಮತ್ತು ಜ್ವರದಿಂದ ರಕ್ಷಣೆ. ಎರಡನೆಯ ವಿಧಾನ: ಹಾವುಗಳಿಂದ ರಕ್ಷಣೆFirst form: protection from the effects of poison and from fever. Second form: safety from snakes
ಬೀಜ ಮಂತ್ರBeeja mantra: ಓಂ ಕ್ಷಿಪ ಸ್ವಾಹಾoṃ kṣipa svāhā
ಯಂತ್ರYantra: ಭಸ್ಮ ಅಥವಾ ನೀರಿನ ಮೇಲೆ ಬರೆದ ಯಂತ್ರDrawn on sacred ash or on water
ಪಾರಂಪರಿಕ ಚಿತ್ರದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಪುನರ್ರಚಿತ ಯಂತ್ರದ ಚಿತ್ರ.
ದಿಕ್ಕುDirection: ಉತ್ತರಾಭಿಮುಖವಾಗಿ ಕುಳಿತುSitting facing north
ಜಪJapa count: ಮೊದಲ ವಿಧಾನ: ದಿನಕ್ಕೆ 1000 ಬಾರಿ. ಎರಡನೆಯ ವಿಧಾನ: ದಿನಕ್ಕೆ 2000 ಬಾರಿFirst form: 1000 times a day. Second form: 2000 times a day
ಅವಧಿDuration: ಎರಡನೆಯ ವಿಧಾನ: 45 ದಿನSecond form: 45 days
ನೈವೇದ್ಯNaivedya / offering: ಎಳ್ಳಿನ ಪುಡಿ ಬೆರೆಸಿದ ಅನ್ನ, ಪಾಯಸ, ತೆಂಗಿನಕಾಯಿ ಮತ್ತು ಹಣ್ಣುಗಳುRice mixed with sesame powder, payasa, coconut and fruits

ಈ ವಿವರಗಳು ಮೂಲ ‘ಸೌಂದರ್ಯ ಲಹರಿ’ಯಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಮೊದಲೇ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸುತ್ತೇವೆ. ಪ್ರತಿ ಶ್ಲೋಕಕ್ಕೂ ಒಂದು ವಿಶಿಷ್ಟ ಯಂತ್ರ, ಬೀಜಮಂತ್ರ, ನಿಗದಿತ ಜಪಸಂಖ್ಯೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಫಲವನ್ನು ಜೋಡಿಸುವ ಪದ್ಧತಿಯು ನಂತರದ ಶತಮಾನಗಳ ಸಂಪ್ರದಾಯದಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡಿದ್ದಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಈ ತಾಂತ್ರಿಕ ವಿವರಗಳು ಒಂದು ಹಸ್ತಪ್ರತಿಯಿಂದ ಮತ್ತೊಂದಕ್ಕೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಇದೊಂದು ಪ್ರಾಚೀನ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ದಾಖಲೆಯಷ್ಟೇ ಹೊರತು ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸಾ ಸಲಹೆಯಲ್ಲ.These details are not part of the original Saundarya Lahari, as we wish to state clearly at the outset. Associating each verse with a specific yantra, a seed syllable (bija mantra), a required chanting count (japa count), and a resulting benefit is a practice that evolved in later centuries. Furthermore, these technical details vary slightly from one text to another. This compilation represents a record of a traditional practice rather than any form of medical advice.

ಆಧಾರ ಗ್ರಂಥಗಳನ್ನು ಸೌಂದರ್ಯ ಲಹರೀ ಸೂಚಿ ಪುಟದಲ್ಲಿ ನೋಡಿ.For the sources, see the Soundarya Lahari index page.