ಸೌಂದರ್ಯ ಲಹರೀ ಶ್ಲೋಕ 89: ಅರ್ಥ

ಸೌಂದರ್ಯ ಲಹರೀಯ ನೂರೂ ಶ್ಲೋಕಗಳು ಒಂದೇ ಪುಟದಲ್ಲಿ: ಕನ್ನಡ · ದೇವನಾಗರಿ · English IAST

ಶ್ಲೋಕ (ಕನ್ನಡ)

ನಖೈರ್ನಾಕಸ್ತ್ರೀಣಾಂ         ಕರಕಮಲಸಂಕೋಚಶಶಿಭಿ-
ಸ್ತರೂಣಾಂ ದಿವ್ಯಾನಾಂ         ಹಸತ ಇವ ತೇ ಚಂಡಿ ಚರಣೌ ।
ಫಲಾನಿ ಸ್ವಃಸ್ಥೇಭ್ಯಃ         ಕಿಸಲಯಕರಾಗ್ರೇಣ ದದತಾಂ
ದರಿದ್ರೇಭ್ಯೋ ಭದ್ರಾಂ         ಶ್ರಿಯಮನಿಶಮಹ್ನಾಯ ದದತೌ ॥ 89 ॥

ಶ್ಲೋಕ (ದೇವನಾಗರಿ)

नखैर्नाकस्त्रीणां        करकमलसङ्कोचशशिभि
स्तरूणां दिव्यानां        हसत इव ते चण्डि चरणौ ।
फलानि स्वःस्थेभ्यः        किसलयकराग्रेण ददतां
दरिद्रेभ्यो भद्रां        श्रियमनिशमह्नाय ददतौ ॥ 89 ॥

ಶ್ಲೋಕ (English IAST)

nakhairnākastrīṇāṃ        karakamalasaṅkocaśaśibhi
starūṇāṃ divyānāṃ        hasata iva te caṇḍi caraṇau |
phalāni svaḥsthebhyaḥ        kisalayakarāgreṇa dadatāṃ
daridrebhyo bhadrāṃ        śriyamaniśamahnāya dadatau || 89 ||

ಪದಶಃ ಅರ್ಥ

ನಖೈಃ (नखैः, nakhaiḥ) = ಉಗುರುಗಳಿಂದ (with their nails)
ನಾಕಸ್ತ್ರೀಣಾಮ್ (नाकस्त्रीणाम्, nākastrīṇām) = ದೇವಲೋಕದ ಸ್ತ್ರೀಯರ (of the women of heaven)
ಕರಕಮಲಸಂಕೋಚಶಶಿಭಿಃ (करकमलसङ्कोचशशिभिः, karakamalasaṅkocaśaśibhiḥ) = ಕರಕಮಲಗಳನ್ನು ಮುದುಡಿಸುವ ಚಂದ್ರರಂತಿರುವ (moons that make the lotus hands close)
ತರೂಣಾಮ್ (तरूणाम्, tarūṇām) = ಕಲ್ಪವೃಕ್ಷಗಳನ್ನು (at the trees)
ದಿವ್ಯಾನಾಮ್ (दिव्यानाम्, divyānām) = ದೇವಲೋಕದ (of heaven)
ಹಸತಃ (हसतः, hasataḥ) = ಅಣಕಿಸಿ ನಗುತ್ತಿವೆ (laugh)
ಇವ (इव, iva) = ಎಂಬಂತೆ (as if)
ತೇ (ते, te) = ನಿನ್ನ (your)
ಚಂಡಿ (चण्डि, caṇḍi) = ಚಂಡಿಯೇ (O Chandi)
ಚರಣೌ (चरणौ, caraṇau) = ಪಾದಗಳು (feet)
ಫಲಾನಿ (फलानि, phalāni) = ಫಲಗಳನ್ನು (their fruits)
ಸ್ವಃಸ್ಥೇಭ್ಯಃ (स्वःस्थेभ्यः, svaḥsthebhyaḥ) = ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿರುವವರಿಗೆ (to those who live in heaven)
ಕಿಸಲಯಕರಾಗ್ರೇಣ (किसलयकराग्रेण, kisalayakarāgreṇa) = ಚಿಗುರೆಂಬ ಕೈಗಳ ತುದಿಯಿಂದ (with the tips of their leaf-bud hands)
ದದತಾಮ್ (ददताम्, dadatām) = ಕೊಡುವ (that give)
ದರಿದ್ರೇಭ್ಯಃ (दरिद्रेभ्यः, daridrebhyaḥ) = ಬಡವರಿಗೆ (to the poor)
ಭದ್ರಾಮ್ (भद्राम्, bhadrām) = ಮಂಗಳಕರವಾದ (auspicious)
ಶ್ರಿಯಮ್ (श्रियम्, śriyam) = ಸಂಪತ್ತನ್ನು (prosperity)
ಅನಿಶಮ್ (अनिशम्, aniśam) = ಸದಾ (always)
ಅಹ್ನಾಯ (अह्नाय, ahnāya) = ಬೇಗನೆ (quickly)
ದದತೌ (ददतौ, dadatau) = ಕೊಡುವ (giving)

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)

ಚಂಡಿಯೇ, ನಿನ್ನ ಕಾಲ್ಬೆರಳುಗಳ ಉಗುರುಗಳು ಚಂದ್ರರು. ಚಂದ್ರನ ಬೆಳಕಿನಲ್ಲಿ ಕಮಲ ಮುಚ್ಚಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ, ಸ್ವರ್ಗದ ಸ್ತ್ರೀಯರ ಕಮಲದಂಥ ಕೈಗಳು ಆ ಉಗುರುಗಳ ಮುಂದೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಲು ಮುಚ್ಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಸ್ವರ್ಗದ ಕಲ್ಪವೃಕ್ಷಗಳು ತಮ್ಮ ಚಿಗುರೆಲೆಯಂಥ ಕೈಗಳಿಂದ, ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ಸುಖವಾಗಿರುವವರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಹಣ್ಣು ಕೊಡುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ನಿನ್ನ ಪಾದಗಳು ಬಡವರಿಗೆ ಸದಾ ಮತ್ತು ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಮಂಗಳಕರ ಸಮೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಕರುಣಿಸುತ್ತವೆ. ಹಾಗಾಗಿ ನಿನ್ನ ಪಾದಗಳು ಆ ಮರಗಳನ್ನು ನೋಡಿ ನಗುವಂತಿವೆ.

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)

O Chandi, the nails of your feet are moons, and just as lotuses close in moonlight, the lotus hands of the women of heaven fold shut before them in salutation. The wishing trees of heaven give their fruit, with the tips of their leaf-bud hands, only to those already living at ease in heaven. Your feet, however, give auspicious prosperity quickly and always to the poor. So your feet seem to laugh at those trees.

ಶ್ಲೋಕ 89ರ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ವಿಧಿವಿಧಾನಗಳ ವಿವರಗಳುTraditional ritual details for shloka 89

ಫಲ (ಸಿದ್ಧಿ)Result: ಕಾಯಿಲೆಯಿಂದ ಪರಿಹಾರRelief from illness
ಬೀಜ ಮಂತ್ರBeeja mantra: ಹ್ರೀಂhrīṃ
ಯಂತ್ರYantra: ಚಿನ್ನದ ತಗಡಿನ ಮೇಲೆ, ಅಥವಾ ಭಸ್ಮದ ಮೇಲೆ ಬರೆದ ಯಂತ್ರDrawn on a gold plate, or on sacred ash
ಪಾರಂಪರಿಕ ಚಿತ್ರದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಪುನರ್ರಚಿತ ಯಂತ್ರದ ಚಿತ್ರ.
ದಿಕ್ಕುDirection: ಪೂರ್ವಾಭಿಮುಖವಾಗಿ ಕುಳಿತುSitting facing east
ಜಪJapa count: ದಿನಕ್ಕೆ 1000 ಬಾರಿ1000 times a day
ಅವಧಿDuration: 30 ದಿನ30 days
ನೈವೇದ್ಯNaivedya / offering: ಬೆಲ್ಲದ ಪಾಯಸ ಮತ್ತು ಜೇನುತುಪ್ಪJaggery payasa and honey

ಈ ವಿವರಗಳು ಮೂಲ ‘ಸೌಂದರ್ಯ ಲಹರಿ’ಯಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಮೊದಲೇ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸುತ್ತೇವೆ. ಪ್ರತಿ ಶ್ಲೋಕಕ್ಕೂ ಒಂದು ವಿಶಿಷ್ಟ ಯಂತ್ರ, ಬೀಜಮಂತ್ರ, ನಿಗದಿತ ಜಪಸಂಖ್ಯೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಫಲವನ್ನು ಜೋಡಿಸುವ ಪದ್ಧತಿಯು ನಂತರದ ಶತಮಾನಗಳ ಸಂಪ್ರದಾಯದಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡಿದ್ದಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಈ ತಾಂತ್ರಿಕ ವಿವರಗಳು ಒಂದು ಹಸ್ತಪ್ರತಿಯಿಂದ ಮತ್ತೊಂದಕ್ಕೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಇದೊಂದು ಪ್ರಾಚೀನ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ದಾಖಲೆಯಷ್ಟೇ ಹೊರತು ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸಾ ಸಲಹೆಯಲ್ಲ.These details are not part of the original Saundarya Lahari, as we wish to state clearly at the outset. Associating each verse with a specific yantra, a seed syllable (bija mantra), a required chanting count (japa count), and a resulting benefit is a practice that evolved in later centuries. Furthermore, these technical details vary slightly from one text to another. This compilation represents a record of a traditional practice rather than any form of medical advice.

ಆಧಾರ ಗ್ರಂಥಗಳನ್ನು ಸೌಂದರ್ಯ ಲಹರೀ ಸೂಚಿ ಪುಟದಲ್ಲಿ ನೋಡಿ.For the sources, see the Soundarya Lahari index page.