ಸೌಂದರ್ಯ ಲಹರೀ ಶ್ಲೋಕ 67: ಅರ್ಥ

ಸೌಂದರ್ಯ ಲಹರೀಯ ನೂರೂ ಶ್ಲೋಕಗಳು ಒಂದೇ ಪುಟದಲ್ಲಿ: ಕನ್ನಡ · ದೇವನಾಗರಿ · English IAST

ಶ್ಲೋಕ (ಕನ್ನಡ)

ಕರಾಗ್ರೇಣ ಸ್ಪೃಷ್ಟಂ         ತುಹಿನಗಿರಿಣಾ ವತ್ಸಲತಯಾ
ಗಿರೀಶೇನೋದಸ್ತಂ         ಮುಹುರಧರಪಾನಾಕುಲತಯಾ ।
ಕರಗ್ರಾಹ್ಯಂ ಶಂಭೋಃ         ಮುಖಮುಕುರವೃಂತಂ ಗಿರಿಸುತೇ
ಕಥಂಕಾರಂ ಬ್ರೂಮ-ಸ್ತವ ಚಿಬುಕಮೌಪಮ್ಯರಹಿತಮ್ ॥ 67 ॥

ಶ್ಲೋಕ (ದೇವನಾಗರಿ)

कराग्रेण स्पृष्टं        तुहिनगिरिणा वत्सलतया
गिरीशेनोदस्तं        मुहुरधरपानाकुलतया ।
करग्राह्यं शम्भोः        मुखमुकुरवृन्तं गिरिसुते
कथङ्कारं ब्रूमस्तव चिबुकमौपम्यरहितम् ॥ 67 ॥

ಶ್ಲೋಕ (English IAST)

karāgreṇa spṛṣṭaṃ        tuhinagiriṇā vatsalatayā
girīśenodastaṃ        muhuradharapānākulatayā |
karagrāhyaṃ śambhoḥ        mukhamukuravṛntaṃ girisute
kathaṅkāraṃ brūmastava cibukamaupamyarahitam || 67 ||

ಪದಶಃ ಅರ್ಥ

ಕರಾಗ್ರೇಣ (कराग्रेण, karāgreṇa) = ಬೆರಳ ತುದಿಯಿಂದ (with his fingertips)
ಸ್ಪೃಷ್ಟಮ್ (स्पृष्टम्, spṛṣṭam) = ಮುಟ್ಟಿದ (touched)
ತುಹಿನಗಿರಿಣಾ (तुहिनगिरिणा, tuhinagiriṇā) = ಹಿಮವಂತನಿಂದ (by the snow mountain)
ವತ್ಸಲತಯಾ (वत्सलतया, vatsalatayā) = ವಾತ್ಸಲ್ಯದಿಂದ (in affection)
ಗಿರೀಶೇನ (गिरीशेन, girīśena) = ಗಿರಿಯ ಒಡೆಯನಾದ ಶಿವನಿಂದ (by Shiva, lord of the mountain)
ಉದಸ್ತಮ್ (उदस्तम्, udastam) = ಮೇಲೆತ್ತಿದ (lifted)
ಮುಹುಃ (मुहुः, muhuḥ) = ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ (again and again)
ಅಧರಪಾನಾಕುಲತಯಾ (अधरपानाकुलतया, adharapānākulatayā) = ತುಟಿಗಳನ್ನು ಚುಂಬಿಸುವ ತವಕದಿಂದ (in his eagerness to kiss your lips)
ಕರಗ್ರಾಹ್ಯಮ್ (करग्राह्यम्, karagrāhyam) = ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿಯಬಹುದಾದ (that can be held in the hand)
ಶಂಭೋಃ (शम्भोः, śambhoḥ) = ಶಂಭುವಿಗೆ (for Shambhu)
ಮುಖಮುಕುರವೃಂತಮ್ (मुखमुकुरवृन्तम्, mukhamukuravṛntam) = ಮುಖವೆಂಬ ಕನ್ನಡಿಯ ಹಿಡಿಕೆ (the handle of the mirror that is your face)
ಗಿರಿಸುತೇ (गिरिसुते, girisute) = ಗಿರಿಜೆಯೇ (O daughter of the mountain)
ಕಥಂಕಾರಮ್ (कथङ्कारम्, kathaṅkāram) = ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ (in what way)
ಬ್ರೂಮಃ (ब्रूमः, brūmaḥ) = ವರ್ಣಿಸೋಣ (are we to describe)
ತವ (तव, tava) = ನಿನ್ನ (your)
ಚಿಬುಕಮ್ (चिबुकम्, cibukam) = ಗಲ್ಲವನ್ನು (chin)
ಔಪಮ್ಯರಹಿತಮ್ (औपम्यरहितम्, aupamyarahitam) = ಹೋಲಿಕೆಯೇ ಇಲ್ಲದ (which has no equal)

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)

ಪರ್ವತಕುಮಾರಿಯೇ, ಸರಿಸಾಟಿಯಿಲ್ಲದ ನಿನ್ನ ಗಲ್ಲವನ್ನು ವರ್ಣಿಸುವುದು ಹೇಗೆ? ನಿನ್ನ ತಂದೆ ಹಿಮವಂತ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಬೆರಳುಗಳ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿದನು. ನಿನ್ನ ತುಟಿಗಳನ್ನು ಚುಂಬಿಸುವ ಆತುರದಲ್ಲಿ ಶಿವನು ಅದನ್ನು ಪದೇ ಪದೇ ಎತ್ತುತ್ತಾನೆ; ನಿನ್ನ ಮುಖವೆಂಬ ಕನ್ನಡಿಯ ಹಿಡಿಕೆಯಂತಿದೆ ಅದು. ತಂದೆಯ ವಾತ್ಸಲ್ಯ ಮತ್ತು ಪತಿಯ ಪ್ರೇಮ ಎರಡೂ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಸಂಗಮಿಸಿವೆ.

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)

O daughter of the mountain, how are we to describe your chin, which has no equal? Your father, Himavan, the snow mountain, touched it with his fingertips in affection. Shambhu (Shiva) lifts it again and again in his eagerness to kiss your lips, and it is the handle by which he holds the mirror of your face. A father’s love and a husband’s love both meet at it; no likeness can do it justice.

ಶ್ಲೋಕ 67ರ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ವಿಧಿವಿಧಾನಗಳ ವಿವರಗಳುTraditional ritual details for shloka 67

ಫಲ (ಸಿದ್ಧಿ)Result: ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿರುವವರ ಅನುಗ್ರಹFavour from those in authority
ಬೀಜ ಮಂತ್ರBeeja mantra: ಕ್ಲೀಂklīṃ
ಯಂತ್ರYantra: ಚಿನ್ನದ ತಗಡಿನ ಮೇಲೆ ಬರೆದ ಯಂತ್ರ, ಪತಿ ಪತ್ನಿಯರು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಪೂಜಿಸುವುದುDrawn on a gold plate, worshipped by husband and wife together
ಪಾರಂಪರಿಕ ಚಿತ್ರದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಪುನರ್ರಚಿತ ಯಂತ್ರದ ಚಿತ್ರ.
ದಿಕ್ಕುDirection: ಪೂರ್ವಾಭಿಮುಖವಾಗಿ ಕುಳಿತು (ಕೆಲವು ಗ್ರಂಥಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಸಂಗಾತಿಯೊಂದಿಗೆ)Sitting facing east (with one’s spouse, according to some texts)
ಜಪJapa count: ದಿನಕ್ಕೆ 1000 ಬಾರಿ1000 times a day
ಅವಧಿDuration: 45 ದಿನ45 days
ನೈವೇದ್ಯNaivedya / offering: ಜೇನುತುಪ್ಪ, ಪಾಯಸ, ಮತ್ತು ಅಡಿಕೆ ಸಹಿತ ವೀಳ್ಯದೆಲೆHoney, payasa, and betel leaves with areca nut

ಈ ವಿವರಗಳು ಮೂಲ ‘ಸೌಂದರ್ಯ ಲಹರಿ’ಯಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಮೊದಲೇ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸುತ್ತೇವೆ. ಪ್ರತಿ ಶ್ಲೋಕಕ್ಕೂ ಒಂದು ವಿಶಿಷ್ಟ ಯಂತ್ರ, ಬೀಜಮಂತ್ರ, ನಿಗದಿತ ಜಪಸಂಖ್ಯೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಫಲವನ್ನು ಜೋಡಿಸುವ ಪದ್ಧತಿಯು ನಂತರದ ಶತಮಾನಗಳ ಸಂಪ್ರದಾಯದಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡಿದ್ದಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಈ ತಾಂತ್ರಿಕ ವಿವರಗಳು ಒಂದು ಹಸ್ತಪ್ರತಿಯಿಂದ ಮತ್ತೊಂದಕ್ಕೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಇದೊಂದು ಪ್ರಾಚೀನ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ದಾಖಲೆಯಷ್ಟೇ ಹೊರತು ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸಾ ಸಲಹೆಯಲ್ಲ.These details are not part of the original Saundarya Lahari, as we wish to state clearly at the outset. Associating each verse with a specific yantra, a seed syllable (bija mantra), a required chanting count (japa count), and a resulting benefit is a practice that evolved in later centuries. Furthermore, these technical details vary slightly from one text to another. This compilation represents a record of a traditional practice rather than any form of medical advice.

ಆಧಾರ ಗ್ರಂಥಗಳನ್ನು ಸೌಂದರ್ಯ ಲಹರೀ ಸೂಚಿ ಪುಟದಲ್ಲಿ ನೋಡಿ.For the sources, see the Soundarya Lahari index page.