ಸೌಂದರ್ಯ ಲಹರೀ ಶ್ಲೋಕ 43: ಅರ್ಥ

ಸೌಂದರ್ಯ ಲಹರೀಯ ನೂರೂ ಶ್ಲೋಕಗಳು ಒಂದೇ ಪುಟದಲ್ಲಿ: ಕನ್ನಡ · ದೇವನಾಗರಿ · English IAST

ಶ್ಲೋಕ (ಕನ್ನಡ)

ಧುನೋತು ಧ್ವಾಂತಂ ನಃ         ತುಲಿತದಲಿತೇಂದೀವರವನಂ
ಘನಸ್ನಿಗ್ಧಶ್ಲಕ್ಷ್ಣಂ         ಚಿಕುರನಿಕುರುಂಬಂ ತವ ಶಿವೇ ।
ಯದೀಯಂ ಸೌರಭ್ಯಂ         ಸಹಜಮುಪಲಬ್ಧುಂ ಸುಮನಸೋ
ವಸಂತ್ಯಸ್ಮಿನ್ ಮನ್ಯೇ         ವಲಮಥನವಾಟೀವಿಟಪಿನಾಮ್ ॥ 43 ॥

ಶ್ಲೋಕ (ದೇವನಾಗರಿ)

धुनोतु ध्वान्तं नः        तुलितदलितेन्दीवरवनं
घनस्निग्धश्लक्ष्णं        चिकुरनिकुरुम्बं तव शिवे ।
यदीयं सौरभ्यं        सहजमुपलब्धुं सुमनसो
वसन्त्यस्मिन् मन्ये        वलमथनवाटीविटपिनाम् ॥ 43 ॥

ಶ್ಲೋಕ (English IAST)

dhunotu dhvāntaṃ naḥ        tulitadalitendīvaravanaṃ
ghanasnigdhaślakṣṇaṃ        cikuranikurumbaṃ tava śive |
yadīyaṃ saurabhyaṃ        sahajamupalabdhuṃ sumanaso
vasantyasmin manye        valamathanavāṭīviṭapinām || 43 ||

ಪದಶಃ ಅರ್ಥ

ಧುನೋತು (धुनोतु, dhunotu) = ಹೋಗಲಾಡಿಸಲಿ (may it dispel)
ಧ್ವಾಂತಮ್ (ध्वान्तम्, dhvāntam) = ಕತ್ತಲನ್ನು (the darkness)
ನಃ (नः, naḥ) = ನಮ್ಮ (our)
ತುಲಿತ (तुलित, tulita) = ಹೋಲುವ (rivalling)
ದಲಿತೇಂದೀವರವನಮ್ (दलितेन्दीवरवनम्, dalitendīvaravanam) = ಅರಳಿದ ನೀಲಕಮಲಗಳ ವನವನ್ನು (a forest of blue lotuses in full bloom)
ಘನಸ್ನಿಗ್ಧಶ್ಲಕ್ಷ್ಣಮ್ (घनस्निग्धश्लक्ष्णम्, ghanasnigdhaślakṣṇam) = ದಟ್ಟವೂ ಹೊಳಪಿನದೂ ಮೃದುವೂ ಆದ (dense, glossy and soft)
ಚಿಕುರನಿಕುರುಂಬಮ್ (चिकुरनिकुरुम्बम्, cikuranikurumbam) = ಕೇಶರಾಶಿ (the mass of hair)
ತವ (तव, tava) = ನಿನ್ನ (your)
ಶಿವೇ (शिवे, śive) = ಶಿವೆಯೇ (O Shivaa)
ಯದೀಯಮ್ (यदीयम्, yadīyam) = ಯಾವುದರ (whose)
ಸೌರಭ್ಯಮ್ (सौरभ्यम्, saurabhyam) = ಸುಗಂಧವನ್ನು (fragrance)
ಸಹಜಮ್ (सहजम्, sahajam) = ಸಹಜವಾದ (natural)
ಉಪಲಬ್ಧುಮ್ (उपलब्धुम्, upalabdhum) = ಪಡೆಯಲು (to gain)
ಸುಮನಸಃ (सुमनसः, sumanasaḥ) = ಹೂವುಗಳು (the flowers)
ವಸಂತಿ (वसन्ति, vasanti) = ನೆಲೆಸಿವೆ (dwell)
ಅಸ್ಮಿನ್ (अस्मिन्, asmin) = ಇದರಲ್ಲಿ (in it)
ಮನ್ಯೇ (मन्ये, manye) = ಎಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತೇನೆ (I imagine)
ವಲಮಥನ (वलमथन, valamathana) = ವಲಾಸುರನನ್ನು ಕೊಂದ ಇಂದ್ರನ (of Indra, the slayer of Vala)
ವಾಟೀವಿಟಪಿನಾಮ್ (वाटीविटपिनाम्, vāṭīviṭapinām) = ಉದ್ಯಾನದ ಮರಗಳ (of the trees in the garden)

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)

ಎಲೈ ಶಿವೇ, ಅರಳಿದ ನೀಲಿಕಮಲಗಳ ವನದಂತೆ ದಟ್ಟವಾದ, ಮೃದುವಾದ ಮತ್ತು ಹೊಳೆಯುವ ನಿನ್ನ ಕೇಶರಾಶಿಯು ನಮ್ಮ ಒಳಗಿನ ಅಜ್ಞಾನದ ಕತ್ತಲೆಯನ್ನು ಹೊಡೆದೋಡಿಸಲಿ. ಇಂದ್ರನ ನಂದನವನದ ಮರಗಳಿಂದ ಬಂದ ಹೂವುಗಳು ನಿನ್ನ ಕೂದಲಿನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವುದು ಅವುಗಳಿಗೆ ನಿನ್ನ ಕೂದಲಿನ ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ಪರಿಮಳ ದಕ್ಕಲೆಂದೇ ಹೊರತು, ಅವು ತಮ್ಮ ಪರಿಮಳವನ್ನು ನಿನಗೆ ನೀಡಲೆಂದಲ್ಲ.

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)

O Shivaa, may the mass of your hair, dense, glossy and soft, like a forest of blue lotuses in full bloom, dispel the darkness of ignorance within us. I imagine that the flowers from the trees in the garden of Indra (the slayer of Vala) have come to live in your hair only to gain its natural fragrance, not to lend it theirs.

ಶ್ಲೋಕ 43ರ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ವಿಧಿವಿಧಾನಗಳ ವಿವರಗಳುTraditional ritual details for shloka 43

ಫಲ (ಸಿದ್ಧಿ)Result: ಎಲ್ಲರಿಂದಲೂ ವಿಶ್ವಾಸGoodwill from all
ಬೀಜ ಮಂತ್ರBeeja mantra: ಶ್ರೀಂśrīṃ
ಯಂತ್ರYantra: ಚಿನ್ನದ ತಗಡಿನ ಮೇಲೆ ಬರೆದ ಯಂತ್ರ, ಉಂಗುರವಾಗಿ ಧರಿಸುವುದುDrawn on a gold plate, worn as a ring
ಪಾರಂಪರಿಕ ಚಿತ್ರದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಪುನರ್ರಚಿತ ಯಂತ್ರದ ಚಿತ್ರ.
ದಿಕ್ಕುDirection: ಪೂರ್ವಾಭಿಮುಖವಾಗಿ ಕುಳಿತುSitting facing east
ಜಪJapa count: ದಿನಕ್ಕೆ 3000 ಬಾರಿ3000 times a day
ಅವಧಿDuration: 40 ದಿನ40 days
ನೈವೇದ್ಯNaivedya / offering: ಜೇನುತುಪ್ಪHoney

ಈ ವಿವರಗಳು ಮೂಲ ‘ಸೌಂದರ್ಯ ಲಹರಿ’ಯಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಮೊದಲೇ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸುತ್ತೇವೆ. ಪ್ರತಿ ಶ್ಲೋಕಕ್ಕೂ ಒಂದು ವಿಶಿಷ್ಟ ಯಂತ್ರ, ಬೀಜಮಂತ್ರ, ನಿಗದಿತ ಜಪಸಂಖ್ಯೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಫಲವನ್ನು ಜೋಡಿಸುವ ಪದ್ಧತಿಯು ನಂತರದ ಶತಮಾನಗಳ ಸಂಪ್ರದಾಯದಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡಿದ್ದಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಈ ತಾಂತ್ರಿಕ ವಿವರಗಳು ಒಂದು ಹಸ್ತಪ್ರತಿಯಿಂದ ಮತ್ತೊಂದಕ್ಕೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಇದೊಂದು ಪ್ರಾಚೀನ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ದಾಖಲೆಯಷ್ಟೇ ಹೊರತು ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸಾ ಸಲಹೆಯಲ್ಲ.These details are not part of the original Saundarya Lahari, as we wish to state clearly at the outset. Associating each verse with a specific yantra, a seed syllable (bija mantra), a required chanting count (japa count), and a resulting benefit is a practice that evolved in later centuries. Furthermore, these technical details vary slightly from one text to another. This compilation represents a record of a traditional practice rather than any form of medical advice.

ಆಧಾರ ಗ್ರಂಥಗಳನ್ನು ಸೌಂದರ್ಯ ಲಹರೀ ಸೂಚಿ ಪುಟದಲ್ಲಿ ನೋಡಿ.For the sources, see the Soundarya Lahari index page.