ಸೌಂದರ್ಯ ಲಹರೀ ಶ್ಲೋಕ 65: ಅರ್ಥ

ಸೌಂದರ್ಯ ಲಹರೀಯ ನೂರೂ ಶ್ಲೋಕಗಳು ಒಂದೇ ಪುಟದಲ್ಲಿ: ಕನ್ನಡ · ದೇವನಾಗರಿ · English IAST

ಶ್ಲೋಕ (ಕನ್ನಡ)

ರಣೇ ಜಿತ್ವಾ ದೈತ್ಯಾನ್         ಅಪಹೃತಶಿರಸ್ತ್ರೈಃ ಕವಚಿಭಿರ್-
ನಿವೃತ್ತೈಶ್ಚಂಡಾಂಶ-ತ್ರಿಪುರಹರನಿರ್ಮಾಲ್ಯವಿಮುಖೈಃ ।
ವಿಶಾಖೇಂದ್ರೋಪೇಂದ್ರೈಃ         ಶಶಿವಿಶದಕರ್ಪೂರಶಕಲಾ
ವಿಲೀಯಂತೇ ಮಾತಃ         ತವ ವದನತಾಂಬೂಲಕಬಲಾಃ ॥ 65 ॥

ಶ್ಲೋಕ (ದೇವನಾಗರಿ)

रणे जित्वा दैत्यान्        अपहृतशिरस्त्रैः कवचिभिर्
निवृत्तैश्चण्डांशत्रिपुरहरनिर्माल्यविमुखैः ।
विशाखेन्द्रोपेन्द्रैः        शशिविशदकर्पूरशकला
विलीयन्ते मातः        तव वदनताम्बूलकबलाः ॥ 65 ॥

ಶ್ಲೋಕ (English IAST)

raṇe jitvā daityān        apahṛtaśirastraiḥ kavacibhir
nivṛttaiścaṇḍāṃśatripuraharanirmālyavimukhaiḥ |
viśākhendropendraiḥ        śaśiviśadakarpūraśakalā
vilīyante mātaḥ        tava vadanatāmbūlakabalāḥ || 65 ||

ಪದಶಃ ಅರ್ಥ

ರಣೇ (रणे, raṇe) = ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ (in battle)
ಜಿತ್ವಾ (जित्वा, jitvā) = ಗೆದ್ದು (having defeated)
ದೈತ್ಯಾನ್ (दैत्यान्, daityān) = ರಾಕ್ಷಸರನ್ನು (the demons)
ಅಪಹೃತಶಿರಸ್ತ್ರೈಃ (अपहृतशिरस्त्रैः, apahṛtaśirastraiḥ) = ಶಿರಸ್ತ್ರಾಣವನ್ನು ತೆಗೆದಿಟ್ಟ (with their helmets off)
ಕವಚಿಭಿಃ (कवचिभिः, kavacibhiḥ) = ಕವಚ ಧರಿಸಿದ (still in armour)
ನಿವೃತ್ತೈಃ (निवृत्तैः, nivṛttaiḥ) = ಹಿಂದಿರುಗಿದ (returned)
ಚಂಡಾಂಶ (चण्डांश, caṇḍāṃśa) = ಚಂಡನ ಪಾಲಾದ (that is Chanda’s share)
ತ್ರಿಪುರಹರನಿರ್ಮಾಲ್ಯವಿಮುಖೈಃ (त्रिपुरहरनिर्माल्यविमुखैः, tripuraharanirmālyavimukhaiḥ) = ಶಿವನ ನಿರ್ಮಾಲ್ಯವನ್ನು ಬೇಡವೆಂದ (turning away from Shiva’s leftover offerings)
ವಿಶಾಖೇಂದ್ರೋಪೇಂದ್ರೈಃ (विशाखेन्द्रोपेन्द्रैः, viśākhendropendraiḥ) = ಸ್ಕಂದ, ಇಂದ್ರ ಮತ್ತು ವಿಷ್ಣುಗಳಿಂದ (by Skanda, Indra and Vishnu)
ಶಶಿವಿಶದಕರ್ಪೂರಶಕಲಾಃ (शशिविशदकर्पूरशकलाः, śaśiviśadakarpūraśakalāḥ) = ಚಂದ್ರನಂತೆ ಬಿಳುಪಾದ ಕರ್ಪೂರದ ಚೂರುಗಳಿರುವ (with bits of camphor white as the moon)
ವಿಲೀಯಂತೇ (विलीयन्ते, vilīyante) = ಕರಗಿಹೋಗುತ್ತವೆ (melt away)
ಮಾತಃ (मातः, mātaḥ) = ತಾಯಿಯೇ (O Mother)
ತವ (तव, tava) = ನಿನ್ನ (your)
ವದನತಾಂಬೂಲಕಬಲಾಃ (वदनताम्बूलकबलाः, vadanatāmbūlakabalāḥ) = ಬಾಯಿಯ ತಾಂಬೂಲದ ತುತ್ತುಗಳು (the morsels of betel from the mouth)

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)

ತಾಯಿ, ಸ್ಕಂದ, ಇಂದ್ರ ಮತ್ತು ವಿಷ್ಣು ರಾಕ್ಷಸರನ್ನು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಸೋಲಿಸಿ ಹಿಂದಿರುಗುವಾಗ, ಶಿರಸ್ತ್ರಾಣವನ್ನು ತೆಗೆದು, ಯುದ್ಧದ ಕವಚದೊಂದಿಗೇ ನಿನ್ನ ಬಳಿ ಬರುತ್ತಾರೆ. ಶಿವನಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸಿದ ನೈವೇದ್ಯವು ಚಂಡನಿಗೆ ಮೀಸಲು ಎಂದು ಅದನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ನಿನ್ನ ಬಾಯಿಯ ತಾಂಬೂಲದ ಮೆಲುಕನ್ನು ಮಾತ್ರ ಅವರು ಪ್ರಸಾದವಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಚಂದ್ರನಂತೆ ಬೆಳ್ಳಗಿರುವ ಪಚ್ಚಕರ್ಪೂರದ ಆ ಚೂರುಗಳು ಅವರ ಬಾಯಲ್ಲಿ ಕರಗುತ್ತವೆ; ಇದು ಅವರ ವಿಜಯದ ಬಹುಮಾನ.

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)

O Mother, when Skanda (Vishakha), Indra and Vishnu (Upendra) return from defeating the demons in battle, they come to you with their helmets off and their armour still on. They turn away from Shiva’s leftover offerings, which are Chanda’s share (by tradition the remnants offered to Shiva belong to his attendant Chandeshvara), and take instead the morsels of betel from your mouth. Those morsels, with their bits of camphor white as the moon, melt away as they chew: your prasada is the reward for their victory.

ಶ್ಲೋಕ 65ರ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ವಿಧಿವಿಧಾನಗಳ ವಿವರಗಳುTraditional ritual details for shloka 65

ಫಲ (ಸಿದ್ಧಿ)Result: ಜನರ ವಿಶ್ವಾಸGoodwill of people
ಬೀಜ ಮಂತ್ರBeeja mantra: ಕ್ಲೀಂ, ಸುತ್ತಲೂ ಶ್ರೀಂ ಮತ್ತು ಹ್ರೀಂklīṃ, with śrīṃ and hrīṃ around
ಯಂತ್ರYantra: ಚಿನ್ನದ ತಗಡಿನ ಮೇಲೆ ಬರೆದ ಯಂತ್ರ, ಕೆಂಪು ಹೂವು ಮತ್ತು ಧೂಪದಿಂದ ಶ್ರೀಚಕ್ರದ ಪೂಜೆDrawn on a gold plate, with worship of the Sri Chakra with red flowers and incense
ಪಾರಂಪರಿಕ ಚಿತ್ರದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಪುನರ್ರಚಿತ ಯಂತ್ರದ ಚಿತ್ರ.
ದಿಕ್ಕುDirection: ಪೂರ್ವಾಭಿಮುಖವಾಗಿ ಕುಳಿತುSitting facing east
ಜಪJapa count: ದಿನಕ್ಕೆ 1000 ಬಾರಿ1000 times a day
ಅವಧಿDuration: 45 ದಿನ45 days
ನೈವೇದ್ಯNaivedya / offering: ಜೇನುತುಪ್ಪHoney

ಈ ವಿವರಗಳು ಮೂಲ ‘ಸೌಂದರ್ಯ ಲಹರಿ’ಯಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಮೊದಲೇ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸುತ್ತೇವೆ. ಪ್ರತಿ ಶ್ಲೋಕಕ್ಕೂ ಒಂದು ವಿಶಿಷ್ಟ ಯಂತ್ರ, ಬೀಜಮಂತ್ರ, ನಿಗದಿತ ಜಪಸಂಖ್ಯೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಫಲವನ್ನು ಜೋಡಿಸುವ ಪದ್ಧತಿಯು ನಂತರದ ಶತಮಾನಗಳ ಸಂಪ್ರದಾಯದಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡಿದ್ದಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಈ ತಾಂತ್ರಿಕ ವಿವರಗಳು ಒಂದು ಹಸ್ತಪ್ರತಿಯಿಂದ ಮತ್ತೊಂದಕ್ಕೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಇದೊಂದು ಪ್ರಾಚೀನ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ದಾಖಲೆಯಷ್ಟೇ ಹೊರತು ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸಾ ಸಲಹೆಯಲ್ಲ.These details are not part of the original Saundarya Lahari, as we wish to state clearly at the outset. Associating each verse with a specific yantra, a seed syllable (bija mantra), a required chanting count (japa count), and a resulting benefit is a practice that evolved in later centuries. Furthermore, these technical details vary slightly from one text to another. This compilation represents a record of a traditional practice rather than any form of medical advice.

ಆಧಾರ ಗ್ರಂಥಗಳನ್ನು ಸೌಂದರ್ಯ ಲಹರೀ ಸೂಚಿ ಪುಟದಲ್ಲಿ ನೋಡಿ.For the sources, see the Soundarya Lahari index page.