ಸೌಂದರ್ಯ ಲಹರೀ ಶ್ಲೋಕ 87: ಅರ್ಥ

ಸೌಂದರ್ಯ ಲಹರೀಯ ನೂರೂ ಶ್ಲೋಕಗಳು ಒಂದೇ ಪುಟದಲ್ಲಿ: ಕನ್ನಡ · ದೇವನಾಗರಿ · English IAST

ಶ್ಲೋಕ (ಕನ್ನಡ)

ಹಿಮಾನೀಹಂತವ್ಯಂ         ಹಿಮಗಿರಿನಿವಾಸೈಕಚತುರೌ
ನಿಶಾಯಾಂ ನಿದ್ರಾಣಂ         ನಿಶಿ ಚರಮಭಾಗೇ ಚ ವಿಶದೌ ।
ವರಂ ಲಕ್ಷ್ಮೀಪಾತ್ರಂ         ಶ್ರಿಯಮತಿಸೃಜಂತೌ ಸಮಯಿನಾಂ
ಸರೋಜಂ ತ್ವತ್ಪಾದೌ         ಜನನಿ ಜಯತಶ್ಚಿತ್ರಮಿಹ ಕಿಮ್ ॥ 87 ॥

ಶ್ಲೋಕ (ದೇವನಾಗರಿ)

हिमानीहन्तव्यं        हिमगिरिनिवासैकचतुरौ
निशायां निद्राणं        निशि चरमभागे च विशदौ ।
वरं लक्ष्मीपात्रं        श्रियमतिसृजन्तौ समयिनां
सरोजं त्वत्पादौ        जननि जयतश्चित्रमिह किम् ॥ 87 ॥

ಶ್ಲೋಕ (English IAST)

himānīhantavyaṃ        himagirinivāsaikacaturau
niśāyāṃ nidrāṇaṃ        niśi caramabhāge ca viśadau |
varaṃ lakṣmīpātraṃ        śriyamatisṛjantau samayināṃ
sarojaṃ tvatpādau        janani jayataścitramiha kim || 87 ||

ಪದಶಃ ಅರ್ಥ

ಹಿಮಾನೀಹಂತವ್ಯಮ್ (हिमानीहन्तव्यम्, himānīhantavyam) = ಹಿಮದಿಂದ ನಾಶವಾಗುವ (destroyed by snow)
ಹಿಮಗಿರಿನಿವಾಸೈಕಚತುರೌ (हिमगिरिनिवासैकचतुरौ, himagirinivāsaikacaturau) = ಹಿಮಾಲಯದಲ್ಲೇ ಸದಾ ನೆಲೆಸಬಲ್ಲ (able to dwell always in the Himalaya)
ನಿಶಾಯಾಮ್ (निशायाम्, niśāyām) = ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ (at night)
ನಿದ್ರಾಣಮ್ (निद्राणम्, nidrāṇam) = ಮುದುಡುವ (that closes in sleep)
ನಿಶಿ (निशि, niśi) = ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ (in the night)
ಚರಮಭಾಗೇ (चरमभागे, caramabhāge) = ರಾತ್ರಿ ಮುಗಿದ ಮೇಲೆ ಹಗಲಿನಲ್ಲಿ (at its end, in the day)
ಚ (च, ca) = ಮತ್ತು (and)
ವಿಶದೌ (विशदौ, viśadau) = ಅರಳಿರುವ (open and bright)
ವರಮ್ (वरम्, varam) = ಕೇವಲ (merely)
ಲಕ್ಷ್ಮೀಪಾತ್ರಮ್ (लक्ष्मीपात्रम्, lakṣmīpātram) = ಲಕ್ಷ್ಮಿಗೆ ಆಶ್ರಯವಾದ (a seat for Lakshmi)
ಶ್ರಿಯಮ್ (श्रियम्, śriyam) = ಸಂಪತ್ತನ್ನು (prosperity)
ಅತಿಸೃಜಂತೌ (अतिसृजन्तौ, atisṛjantau) = ಧಾರಾಳವಾಗಿ ನೀಡುವ (lavishing)
ಸಮಯಿನಾಮ್ (समयिनाम्, samayinām) = ಭಕ್ತರಿಗೆ (on your devotees)
ಸರೋಜಮ್ (सरोजम्, sarojam) = ಕಮಲವನ್ನು (the lotus)
ತ್ವತ್ಪಾದೌ (त्वत्पादौ, tvatpādau) = ನಿನ್ನ ಪಾದಗಳು (your feet)
ಜನನಿ (जननि, janani) = ತಾಯಿಯೇ (O Mother)
ಜಯತಃ (जयतः, jayataḥ) = ಗೆಲ್ಲುತ್ತವೆ (surpass)
ಚಿತ್ರಮ್ (चित्रम्, citram) = ಆಶ್ಚರ್ಯ (wonder)
ಇಹ (इह, iha) = ಇದರಲ್ಲಿ (in this)
ಕಿಮ್ (किम्, kim) = ಏನು (what)

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)

ತಾಯಿ, ಕಮಲವು ಹಿಮದಿಂದ ನಾಶವಾಗುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ನಿನ್ನ ಪಾದಗಳು ಹಿಮಾವೃತ ಹಿಮಾಲಯದಲ್ಲೇ ಸಂತೋಷದಿಂದ ನೆಲೆಸಿವೆ. ಕಮಲ ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಮುಚ್ಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ನಿನ್ನ ಪಾದಗಳು ಹಗಲು-ರಾತ್ರಿಗಳೆರಡರಲ್ಲೂ ತೆರೆದಿರುತ್ತವೆ. ಕಮಲ ಲಕ್ಷ್ಮಿಗೆ ಕೇವಲ ಆಸನವಷ್ಟೇ, ಆದರೆ ನಿನ್ನ ಪಾದಗಳು (ಸಮಯಾಚಾರದಲ್ಲಿ) ನಿನ್ನ ಭಕ್ತರಿಗೆ ಸಮೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಕರುಣಿಸುತ್ತವೆ. ಹೀಗಿರುವಾಗ ನಿನ್ನ ಪಾದಗಳು ಕಮಲವನ್ನು ಮೀರಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಆಶ್ಚರ್ಯವೇನಿದೆ?

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)

O Mother, the lotus is destroyed by snow, but your feet dwell happily in the snowy Himalaya. The lotus closes at night, but your feet stay open through night and day. The lotus is merely a seat for Lakshmi, but your feet lavish prosperity on your devotees who follow the Samaya way (the inward worship of the Devi in the heart). What wonder, then, that your feet surpass the lotus?

ಶ್ಲೋಕ 87ರ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ವಿಧಿವಿಧಾನಗಳ ವಿವರಗಳುTraditional ritual details for shloka 87

ಫಲ (ಸಿದ್ಧಿ)Result: ಹಾವುಗಳಿಂದ ರಕ್ಷಣೆSafety from snakes
ಬೀಜ ಮಂತ್ರBeeja mantra: ಹ್ರೀಂ, ಮಂ, ಜೊತೆಗೆ ಸರ್ಪ ಎಂಬ ಪದ ಎರಡು ಬಾರಿhrīṃ, maṃ, with the word sarpa twice
ಯಂತ್ರYantra: ಗಂಧದ ಮೇಲೆ ಬರೆದ ಯಂತ್ರDrawn on sandal paste
ಪಾರಂಪರಿಕ ಚಿತ್ರದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಪುನರ್ರಚಿತ ಯಂತ್ರದ ಚಿತ್ರ.
ದಿಕ್ಕುDirection: ಪೂರ್ವಾಭಿಮುಖವಾಗಿ ಕುಳಿತುSitting facing east
ಜಪJapa count: ದಿನಕ್ಕೆ 1000 ಬಾರಿ1000 times a day
ಅವಧಿDuration: 16 ದಿನ16 days
ನೈವೇದ್ಯNaivedya / offering: ಪಾಯಸ, ಜೇನುತುಪ್ಪ, ಹಣ್ಣು ಮತ್ತು ತೆಂಗಿನಕಾಯಿPayasa, honey, fruit and coconut

ಈ ವಿವರಗಳು ಮೂಲ ‘ಸೌಂದರ್ಯ ಲಹರಿ’ಯಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಮೊದಲೇ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸುತ್ತೇವೆ. ಪ್ರತಿ ಶ್ಲೋಕಕ್ಕೂ ಒಂದು ವಿಶಿಷ್ಟ ಯಂತ್ರ, ಬೀಜಮಂತ್ರ, ನಿಗದಿತ ಜಪಸಂಖ್ಯೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಫಲವನ್ನು ಜೋಡಿಸುವ ಪದ್ಧತಿಯು ನಂತರದ ಶತಮಾನಗಳ ಸಂಪ್ರದಾಯದಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡಿದ್ದಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಈ ತಾಂತ್ರಿಕ ವಿವರಗಳು ಒಂದು ಹಸ್ತಪ್ರತಿಯಿಂದ ಮತ್ತೊಂದಕ್ಕೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಇದೊಂದು ಪ್ರಾಚೀನ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ದಾಖಲೆಯಷ್ಟೇ ಹೊರತು ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸಾ ಸಲಹೆಯಲ್ಲ.These details are not part of the original Saundarya Lahari, as we wish to state clearly at the outset. Associating each verse with a specific yantra, a seed syllable (bija mantra), a required chanting count (japa count), and a resulting benefit is a practice that evolved in later centuries. Furthermore, these technical details vary slightly from one text to another. This compilation represents a record of a traditional practice rather than any form of medical advice.

ಆಧಾರ ಗ್ರಂಥಗಳನ್ನು ಸೌಂದರ್ಯ ಲಹರೀ ಸೂಚಿ ಪುಟದಲ್ಲಿ ನೋಡಿ.For the sources, see the Soundarya Lahari index page.