ಸೌಂದರ್ಯ ಲಹರೀ ಶ್ಲೋಕ 93: ಅರ್ಥ

ಸೌಂದರ್ಯ ಲಹರೀಯ ನೂರೂ ಶ್ಲೋಕಗಳು ಒಂದೇ ಪುಟದಲ್ಲಿ: ಕನ್ನಡ · ದೇವನಾಗರಿ · English IAST

ಶ್ಲೋಕ (ಕನ್ನಡ)

ಅರಾಲಾ ಕೇಶೇಷು         ಪ್ರಕೃತಿಸರಲಾ ಮಂದಹಸಿತೇ
ಶಿರೀಷಾಭಾ ಚಿತ್ತೇ         ದೃಷದುಪಲಶೋಭಾ ಕುಚತಟೇ ।
ಭೃಶಂ ತನ್ವೀ ಮಧ್ಯೇ         ಪೃಥುರುರಸಿಜಾರೋಹವಿಷಯೇ
ಜಗತ್ತ್ರಾತುಂ ಶಂಭೋ-ರ್ಜಯತಿ ಕರುಣಾ ಕಾಚಿದರುಣಾ ॥ 93 ॥

ಶ್ಲೋಕ (ದೇವನಾಗರಿ)

अराला केशेषु        प्रकृतिसरला मन्दहसिते
शिरीषाभा चित्ते        दृषदुपलशोभा कुचतटे ।
भृशं तन्वी मध्ये        पृथुरुरसिजारोहविषये
जगत्त्रातुं शम्भोर्जयति करुणा काचिदरुणा ॥ 93 ॥

ಶ್ಲೋಕ (English IAST)

arālā keśeṣu        prakṛtisaralā mandahasite
śirīṣābhā citte        dṛṣadupalaśobhā kucataṭe |
bhṛśaṃ tanvī madhye        pṛthururasijārohaviṣaye
jagattrātuṃ śambhorjayati karuṇā kācidaruṇā || 93 ||

ಪದಶಃ ಅರ್ಥ

ಅರಾಲಾ (अराला, arālā) = ಗುಂಗುರಾಗಿರುವ (curling)
ಕೇಶೇಷು (केशेषु, keśeṣu) = ಕೂದಲಿನಲ್ಲಿ (in her hair)
ಪ್ರಕೃತಿಸರಲಾ (प्रकृतिसरला, prakṛtisaralā) = ಸಹಜವಾಗಿ ನೇರವಾದ (naturally open)
ಮಂದಹಸಿತೇ (मन्दहसिते, mandahasite) = ಮಂದಹಾಸದಲ್ಲಿ (in her gentle smile)
ಶಿರೀಷಾಭಾ (शिरीषाभा, śirīṣābhā) = ಬಾಗೆಯ ಹೂವಿನಂತೆ ಮೃದುವಾದ (soft as the shirisha flower)
ಚಿತ್ತೇ (चित्ते, citte) = ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ (in her heart)
ದೃಷದುಪಲಶೋಭಾ (दृषदुपलशोभा, dṛṣadupalaśobhā) = ಕಲ್ಲಿನಂತೆ ದೃಢವಾದ (firm as stone)
ಕುಚತಟೇ (कुचतटे, kucataṭe) = ಸ್ತನಗಳಲ್ಲಿ (in her breasts)
ಭೃಶಮ್ (भृशम्, bhṛśam) = ಬಹಳ (very)
ತನ್ವೀ (तन्वी, tanvī) = ತೆಳುವಾದ (slender)
ಮಧ್ಯೇ (मध्ये, madhye) = ನಡುವಿನಲ್ಲಿ (at the waist)
ಪೃಥುಃ (पृथुः, pṛthuḥ) = ವಿಶಾಲವಾದ (full)
ಉರಸಿಜಾರೋಹವಿಷಯೇ (उरसिजारोहविषये, urasijārohaviṣaye) = ಎದೆ ಮತ್ತು ನಿತಂಬಗಳಲ್ಲಿ (in breast and hip)
ಜಗತ್ (जगत्, jagat) = ಜಗತ್ತನ್ನು (the world)
ತ್ರಾತುಮ್ (त्रातुम्, trātum) = ಕಾಪಾಡಲು (to protect)
ಶಂಭೋಃ (शम्भोः, śambhoḥ) = ಶಂಭುವಿನ (of Shambhu)
ಜಯತಿ (जयति, jayati) = ಮೆರೆಯುತ್ತದೆ (reigns)
ಕರುಣಾ (करुणा, karuṇā) = ಕರುಣೆ (compassion)
ಕಾಚಿತ್ (काचित्, kācit) = ಹೇಳಲಾಗದ (indescribable)
ಅರುಣಾ (अरुणा, aruṇā) = ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣದ (red in hue)

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)

ಕೂದಲಿನಲ್ಲಿ ಗುಂಗುರು, ಮಂದಹಾಸದಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ಮುಕ್ತತೆ, ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಶಿರೀಷ ಪುಷ್ಪದಂಥ ಮೃದುತ್ವ, ಸ್ತನಗಳಲ್ಲಿ ಕಲ್ಲಿನಂಥ ಗಡಸುತನ, ಸೊಂಟದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ತೆಳು ಮತ್ತು ಸ್ತನ-ನಿತಂಬಗಳಲ್ಲಿ ತುಂಬಿದ ರೂಪ: ಇದು ವರ್ಣಿಸಲಸಾಧ್ಯವಾದ ಶಂಭುವಿನ ಕೆಂಪುಬಣ್ಣದ ಕರುಣೆ. ಜಗತ್ತನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಅದು ಸರ್ವೋಚ್ಚವಾಗಿ ಮೆರೆಯುತ್ತಿದೆ.

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)

Curling in her hair, naturally open in her gentle smile, soft as the shirisha flower in her heart, firm as stone in her breasts, very slender at the waist and full in breast and hip: the indescribable compassion of Shambhu (Shiva), red in hue, reigns supreme to protect the world. The verse sees the Devi as Aruna, the rosy goddess, and calls her Shiva’s compassion itself, taken shape to save the world.

ಶ್ಲೋಕ 93ರ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ವಿಧಿವಿಧಾನಗಳ ವಿವರಗಳುTraditional ritual details for shloka 93

ಫಲ (ಸಿದ್ಧಿ)Result: ಇಷ್ಟಾರ್ಥ ಸಿದ್ಧಿFulfilment of wishes
ಬೀಜ ಮಂತ್ರBeeja mantra: ಓಂ, ಹ್ರೀಂ (ಮೂರು ಬಾರಿ)oṃ, hrīṃ (three times)
ಯಂತ್ರYantra: ಚಿನ್ನದ ತಗಡಿನ ಮೇಲೆ ಬರೆದ ಯಂತ್ರDrawn on a gold plate
ಪಾರಂಪರಿಕ ಚಿತ್ರದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಪುನರ್ರಚಿತ ಯಂತ್ರದ ಚಿತ್ರ.
ದಿಕ್ಕುDirection: ಈಶಾನ್ಯಾಭಿಮುಖವಾಗಿ ಕುಳಿತುSitting facing north-east
ಜಪJapa count: ದಿನಕ್ಕೆ 1000 ಬಾರಿ1000 times a day
ಅವಧಿDuration: 45 ದಿನ45 days
ನೈವೇದ್ಯNaivedya / offering: ಜೇನುತುಪ್ಪHoney

ಈ ವಿವರಗಳು ಮೂಲ ‘ಸೌಂದರ್ಯ ಲಹರಿ’ಯಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಮೊದಲೇ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸುತ್ತೇವೆ. ಪ್ರತಿ ಶ್ಲೋಕಕ್ಕೂ ಒಂದು ವಿಶಿಷ್ಟ ಯಂತ್ರ, ಬೀಜಮಂತ್ರ, ನಿಗದಿತ ಜಪಸಂಖ್ಯೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಫಲವನ್ನು ಜೋಡಿಸುವ ಪದ್ಧತಿಯು ನಂತರದ ಶತಮಾನಗಳ ಸಂಪ್ರದಾಯದಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡಿದ್ದಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಈ ತಾಂತ್ರಿಕ ವಿವರಗಳು ಒಂದು ಹಸ್ತಪ್ರತಿಯಿಂದ ಮತ್ತೊಂದಕ್ಕೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಇದೊಂದು ಪ್ರಾಚೀನ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ದಾಖಲೆಯಷ್ಟೇ ಹೊರತು ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸಾ ಸಲಹೆಯಲ್ಲ.These details are not part of the original Saundarya Lahari, as we wish to state clearly at the outset. Associating each verse with a specific yantra, a seed syllable (bija mantra), a required chanting count (japa count), and a resulting benefit is a practice that evolved in later centuries. Furthermore, these technical details vary slightly from one text to another. This compilation represents a record of a traditional practice rather than any form of medical advice.

ಆಧಾರ ಗ್ರಂಥಗಳನ್ನು ಸೌಂದರ್ಯ ಲಹರೀ ಸೂಚಿ ಪುಟದಲ್ಲಿ ನೋಡಿ.For the sources, see the Soundarya Lahari index page.